Cəmiyyətdə sonsuzluqdan əziyyət çəkənlərin sayının artması ilə yanaşı, selektiv abort etdirmək üçün müraciət edənlərin də sayı artıb. Buna səbəb cəmiyyətdə patriarxal stereotiplərin hökm sürməsidir.
Dünyaya gələn uşaqların cinsi nisbəti bioloji normaya uyğun olaraq 105-107 təşkil edir. Belə ki, heç bir xarici müdaxilə olmadığı təqdirdə doğulan hər 100 nəfər qıza 105-107 oğlan düşür. Son illər Azərbaycanda bu nisbət pozulması müşahidə olunub.
Ədliyyə Nazirliyinin rayon (şəhər) qeydiyyat şöbələri tərəfindən bu ilin ilk iki ayı ərzində dünyaya gələn uşaqlarla bağlı statistika açıqlanıb. Açıqlanan statistikada qeyd olunur ki, bu ilin iki ayı ərzində 20984 uşaq doğulub. Doğulanların 53,2 faizi oğlan, 46,8 faizi isə qız uşaqlarıdır. Ötən il isə vəziyyət bu illə müqayisədə nisbətən yaxşı idi.
Danılmaz faktdır ki, Azərbaycanda hər zaman oğlan uşaqlarına üstünlük verilib. Qız uşaqları hər zaman kənarda qalıb. Elə bu günlərdə Sumqayıtda yeni doğulmuş qız uşağı zibil qutusundan sellofan torbaya bükülmüş vəziyyətdə tapılıb. Təbii ki, həmin körpə nikahdan kənar dünyaya gəlib. Belə bir fikir səslənir ki, həmin uşaq oğlan olsaydı, ondan imtina edilməyəcəkdi.
Maraqlıdır, uşaqlar arasında ayrıseçkilik salmaq fikri haradan qaynaqlanır?
“Valideynlər qız uşaqlarının olmasını istəmirlər, get-gedə də uşaqların ailədə sayı azalır”
“Vəfa” Sosial-İctimai Birliyinin sədri Fatimə Hacıbəyli bildirdi ki, ultrasəs müayinəsinin meydana çıxması bu məsələdə çox böyük rol oynayıb: “Belə ki, hamiləlik vaxtı yoxlanaraq qız və oğlan övladı olduğunu öyrənib, qız övladını bətndənkənar, yəni abort edirlər. Qədimdə hər zaman oğlan uşağına üstünlük verilib. Adət-ənənəyə görə, evdə oğlan uşağı dünyaya gələn kimi gözaydınlığı verir, təbrik edirdilər. “Yeddi oğul istərəm, bircə dənə qız gəlin”, “Qız yükü, duz yükü” və s. kimi atalar sözlərimiz də oğlan uşağına nə qədər üstünlük verildiyinin göstəricisidir. Bütün bunlar qızlara münasibətin ənənəvi olaraq soyuq olduğunu göstərir. Çünki bir vaxtlar müharibələr olurdu, kişilər evə daha çox gəlir gətirirdi, qız uşaqlarının o vaxtkı hüquqları daha az idi, evdə qalanda yük olurdu. Bu, ənənəvi olaraq davam edirdi. İndi vəziyyət daha pisə doğru gedir. Valideynlər qız uşaqlarının olmasını istəmirlər. Get-gedə də uşaqların ailədə sayı azalır”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, valideynlər indi daha çox oğlan övladlarının olmasını istəyirlər: “İnsanlar arasında belə bir düşüncə tərzi var ki, oğlan övladı nəslin davamçısıdır. Yəni “oğlan övladımız olsa, nəslimiz davam edəcək, qız övladımız olsa, var-dövlətimiz başqa oğlana qalacaq” kimi fikirlər var. Buna görə də bəzi ailələr daha çox oğlan uşaqlarına meyllənirlər. Əslində, övladlar arasında heç bir fərq qoyulmamalıdır, çünki hər övladın özünəməxsus özəlliyi, xüsusiyyətləri var. Allahın verdiyi payla kifayətlənmək lazımdır. Allaha üsyan etməyə haqqımız yoxdur. O, necə məsləhət bilirsə, elə də edəcək”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, bu cür hal gələcəkdə demoqrafik gərginliyə səbəb olur: “Hər il oğlan uşaqlarının sayı artır, qız uşaqlarının sayı isə azalır. Evlənmə yaşına çatanda oğlanların sayı qızlardan çox olacaq. Belə olan halda isə subayqalma halları olacaq, oğlanlar başqa ölkələrdən, başqa millətdən olan qızlarla evlənəcək, nikahların milliliyini qorumaq çətinləşəcək. Milli mentalitetin qorunması üçün atanın da, ananın da eyni millətdən olması vacibdir, xüsusən də bunun bizim kimi o qədər də böyük olmayan və gənc ölkə üçün böyük əhəmiyyəti var”.
Günel CƏLİLOVA
