“Tanınmış şəxslərin enerji içkilərinin təbliğatında iştirakı məsələsi, xüsusilə də idmançıların bu içkiləri qəbul edərək güclənməsi istehlakçı mövqeyindən yanlış mesajdır”. Bunu mətbuata Azərbaycanın Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) Aparat rəhbəri Elxan Mikayılov deyib.
O bildirib ki, xüsusilə də bu içkilər idmançılar üçün təhlükəlidir: “Elmi araşdırmalar göstərir ki, ən çox ölüm halları idmançılar arasında baş verir. Çünki həddən artıq istehlak, qısa müddətdə gərgin enerji sərfiyyatı nəticədə insan orqanizmində risqli vəziyyət yaradır və ölüm hallarına gətirib çıxarır”.
Aparat rəhbəri qeyd edib ki, bu cəhətdən xüsusilə idmançılar mövcud nüanslara diqqət yetirməlidirlər.
Enerji içkilərinin reklamı ilə bağlı idmançılara çağırış edən AQTA-nın bu addımı gecikmiş addım sayıla bilər. Ekspertlər deyirlər ki, AQTA, sadəcə, bir-iki çağırış etməklə öz işini bitmiş sayıb seyrçi mövqeyində dayanmamalıdır. Ekspertlərin sözlərinə görə, AQTA məsələni belə qoyur ki, idmançılar enerji içkilərini reklam etməkdən çəkinməlidirlər, yaxşı, tutalım, idmançılar çəkildilər, amma problem bitmir. Yəni sabah başqa peşə sahibləri - rəssamlar, bəstəkarlar, müğənnilər, digər sənətlə məşğul olan insanlar buna cəb edilə bilər, bu məhsulun reklamı onların iştirakı ilə icra edilər. Burada söhbət sağlamlığa vurulan zərərdən gedirsə, bütövlükdə, enerji içkilərinin qarşısının alınması məsələsi ilə bağlı addımlar atılmalıdır.
Ekspertlərin sözlərinə görə, AQTA natamam çağırışlar etmək əvəzinə, zamanında dövlətin qanunvericilik strukturlarına enerji içkilərinin, zərərli qida məhsullarının reklamının qadağan olunması ilə bağlı müraciət etməli və bu barədə qanunvericilik aktı qəbul olunmasına nail olmalı idi.
Ekspertlərin fikrincə, bu gün AQTA-nın idmançılara çağırış etməsinin əsl mahiyyəti başqa cür də ola bilər. Bəlkə AQTA-nın bu enerji içkilərini ölkəmizə gətirən hansısa enerji içkisi şirkətilə problemi var, ədavəti var, bu çağırışı onların bazarını dağıtmaq üçün edir? Ona görə də çox yaxşı olardı ki, AQTA doğrudan da buna qarşı mübarizə aparmaq istəyirsə, tam bir addım ataydı, bununla bağlı parlamentə müraciət edəydi ki, qanunvericiliyi dəyişdirin və enerji içkilərinin reklamını qadağan edin.
Eyyub Hüseynov: “AQTA enerji içkilərinin reklamının qadağan edilməsi üçün qanunvericilik orqanına müraciət etməlidir”
Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov indiyə qədər enerji içkilərinin reklamının qadağan edilməməsinin təəssüfləndirici hal olduğunu bildirdi. E.Hüseynov hesab edir ki, ümumiyyətlə, AQTA bu barədə hökumətin müvafiq qurumlarına müraciət ünvanlamalı idi, lakin ünvanlamayıb: “Mən, ümumiyyətlə, enerji içkilərinin reklamının və istifadəsinin hər zaman əleyhinə olmuşam. Bu gün də o fikirdəyəm ki, bütün hallarda, enerji içkilərinin reklamı qadağan edilməlidir. Mən AQTA-nın ictimai şurasının üzvüyəm və mütləq iclasda bu məsələni qaldıracağam. AQTA enerji içkilərinin reklamının qadağan edilməsi üçün qanunvericilik orqanına müraciət etməlidir. Düzdür, qanunda dəyişiklik o qədər də asan olmayacaq, çünki “Reklam haqqında” Qanun 1 ildir qəbul edilib. Amma, buna baxmayaraq, bu məsələ mütləq həll edilməlidir. Enerji içkilərinin satışı, istifadəsi, reklamı, bütün hallarda, zərərli bir haldır. Biznes qurumlarını insan sağlamlığı maraqlandırmır, onlar öz mənfəətlərini güdürlər. Bir də görürsən ki, hansısa bir idman yarışının sponsoru enerji içkiləridir. Velosiped yarışlarında “Redbul”un sponsorluq etməsinin əleyihə olmuşam, bununla bağlı ictimai şurada da məsələ qaldırmışam. Nəinki idmançıların enerji içkilərinin reklamına çəkilməsi, hətta enerji içkilərinin sponsorluğu ilə idman yarışlarının keçirilməsi də qadağan edilməlidir. Bu zərərlidir.
Azərbaycan hökuməti çox yaxşı iş görüb AQTA-ya tapşırıq verib və enerji içkilərinin tərkibindəki zərərli maddələrin azaldılmasına nail olub” - deyə E.Hüseynov qeyd etdi.
Elçin Bayramlı: “AQTA-nın başı uzun illərdir qəssablarla mübarizəyə qarışdığından, daha dəhşətli təhlükələri görmür”
“Altay” Sosial-İqtisadi Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri Elçin Bayramlı dedi ki, enerji içkiləri genefondumuzun altına qoyulan növbəti gec partlayan bombadır. “Uzun illərdir bu haqda yazırıq, danışırıq, lakin nə aidiyyəti hökumət orqanları, nə parlament üzvləri əhəmiyyət verirlər. Çünki artıq heç kimi genefond, əhalinin sağlamlığı maraqlandırmır. Yeganə məqsəd pul qazanmaq, gəlir əldə etməkdir. Milli Məclis 5-ci, 10-cu dərəcəli məsələləri aylarla müzakirə edir, amma milli genefonda terrordan danışa bilmir. Niyə? Kimdən, nədən qorxurlar? Kütləyə hesablanmış mənasız mövzularda cəsarətli çıxışlar edən o qəhrəman deputatlar bu mövzulardan danışsınlar görək nə dərəcədə qəhrəmandırlar.
Bəli, qanunvericilikdə də ciddi boşluqlar var, amma mövcud qanunlara da əhəmiyyət verilmir. Məsələn, GMO ilə bağlı bir neçə qanun, qadağalar var. Amma açıq-aşkar, göz qabağında əhaliyə GMO terroru edilir. Bu boşluqdan istifadə edərək işbazlar xalqımızı günün günorta çağı, hamının gözü qarşısında zəhərləyirlər. Harda təhlükəli, zərərli şey var, bizdə açıq satılır. AQTA-nın başı uzun illərdir qəssablarla mübarizəyə qarışdığından, daha dəhşətli təhlükələri görmür. Məsələn, yağ, energetik içki terrorunu görə bilmir və s. Halbuki, bunlar xərçəng, şəkər, ürək, qan-damar, insult, sonsuzluq kimi xəstəliklərin birbaşa törədiciləridir və xalqımıza dəhşətli gələcək vəd edir. Ölkəyə istənilən təhlükəli məhsulu gətirmək, ölkədə istənilən saxta, keyfiyyətsiz məhsulu istehsal edib satmaq mümkündür. Çünki nəzarət sıfır səviyyəsindədir. Pul alıb sertifikat verməklə iş bitmir, əksinə, terror qanuni don geyinmiş olur. Mən şəxsən AQTA-nı yox sayıram və hesab edirəm ki, dövlət tərəfindən qida terroruna qarşı mübarizə idarəsi yaradılmalı və ona geniş səlahiyyətlər, maddi-texniki baza, böyük sayda ştat verilməlidir. Ərzaq sektorunda toxumdan, əkindən, istehsaldan, emaldan tutmuş, satışa qədər bütün mərhələlərə nəzarət edilməli, xaricdən gətirilən ərzaqlar laboratoriyalarda ictimaiyyətin iştirakı ilə ciddi yoxlamadan keçirilməli, burada qanun pozuntularına yol verənlər çox sərt şəkildə cəzalandırılmalıdırlar. Təbii ki, xalqımızı xilas etmək istəyiriksə. Bunu istəmiriksə, elə indiki anarxik vəziyyət qalsın. Seçim konkretdir. Ya onu seçməliyik, ya bunu”.
İradə SARIYEVA