Son dövrlər ən çox müzakirə edilən məsələlərdən biri tibb müəssisələrində müalicə alan xəstələrin fotolarının və videogörüntülərinin tibb personalı tərəfindən çəkilərək ictimailəşdirilməsidir. Biz bunu həm qazilərimizlə, həm də məşhur şəxslərimizlə bağlı ictimailəşdirilən foto və videoların nümunəsində görmüşük. “YouTube”də və sosial şəbəkələrdə bu cür gizlin çəkilmiş videolar çoxdur.
Xəstəxanalarda həkimlər, tibb bacıları xəstələrin videosunu, şəklini çəkməklə nə əldə etdiklərini bilmirik, amma onu bilirik ki, bu həm mənəvi, həm hüquqi, həm də konfedensiallığın qorunması baxımından mənfi haldır.
Son günlər koronavirusla çarpışan Xalq artisti, gülüş ustası Arif Quliyevin xəstəxanada koronavirusla mücadilə apardığını əks etdirən videonun yayılması bir daha bəzi tibb müəssisələrində nəzarətsizliyin olduğunu gündəmə gətirdi. Düzdür, A.Quliyevi çəkən tibb işçisi cəzalandırılıb, amma hələ nə qədər cəzalandırılmayanlar var ki, onlar gizli çəkilişləri ilə “gündəmi partladırlar”.
Tibbi personalın xəstəxanada müalicə alan xəstənin videosunu, şəklini çəkib paylaşması, ictimailəşdirməsi, yaxud mətbuata ötürməsi nə dərəcədə qanunidir?
“Bu kimi hallar cəmiyyətdə çaşqınlıq, həyəcan, narahatlıq yaradır, bu da tamamilə ictimai münasibətlərə...”
“Polisə Dəstək” İctimai Birliyinin rəhbəri, tanınmış hüquqşünas Şəmsəddin Əliyev hesab edir ki, bu, hüquqi cəhətdən doğru deyil və hüquqi məsuliyyət yarada bilər: “Xəstəxanaların tibbi personalı tərəfindən müalicə alan xəstələrin ağır vəziyyətdə olduqları halda şəkillərinin, videolarının çəkilərək yayılması, ən azından, mənəvi cəhətdən mənfi haldır. Elə məsələlərin ictimailəşdirilməsinin əleyhinəyəm. Çox təəssüflər olsun ki, ağır vəziyyətdə xəstəxanaya yerləşdirilən qazilərimizin video və fotolarını çəkib ictimailəşdirirlər. Bu kimi hallar cəmiyyətdə çaşqınlıq, həyəcan, narahatlıq yaradır, bu da tamamilə ictimai münasibətlərə zidd haldır. Əvvəla hansısa bir xəstə haqqında çəkiliş varsa, onun özünün razılığı olmadan yayılması düzgün deyil. Xəstənin özünün ona razılıq verməsi fiziki baxımdan mümkün deyilsə, onun yaxınları icazə verərsə, bunu yaymaq olar. Bunun hüquqi tərəflərinə gəlincə, deyim ki, bu halın özü hüquqi məsuliyyət yaradır. İndi mən konkret deyə bilmərəm ki, bu, cinayət məsuliyyəti, inzibati məsuliyyət, yoxsa mülki məsuliyyət yaradır, amma hüquqi məsuliyyət yarada bilir. Təbii ki, çəkilənin özünün xəbəri yoxdursa və bunu çəkən adam öz şəxsi maraqlarına uyğun edibsə. Bu, ictimai çaşqınlıq yaratdığı üçün onların yayılması arzuolunmazdır. Burada vətəndaşa ziyan dəydiyi halda hüquqi məsuliyyət yarada bilər” - deyə Ş.Əliyev qeyd etdi.
Ş.Əliyev hesab edir ki, tibbi personal belə məsələlərdə daha diqqətli olmalı, həm xəstənin vəziyyətini düşünməli, həm də işlədiyi xəstəxananın, tibb müəssisəsinin nüfuzunu qorumalıdır. “Bu məsələnin pərdəsi arxasında bizə məlum olmayan məqamlar var. Cənab Prezident deyib ki, mən xalqın xidmətçisiyəm. Məmurların da birbaşa vəzifəsidir ki, qazilərin, müharibə iştirakçılarının vəziyyəti, səhhəti, problemləri ilə maraqlansın, qayğılarına qalsın, müalicəsinə dəstək olsunlar. Amma bəzi məmurlar tərəfindən süründürməçiliyə, bürokratizmə yol verilir, bundan da “jurnalist”lər, bəzi həvəskarlar yararlanır və dərhal bunu çəkib öz maraqlarına uyğun yayırlar. Bunu doğuran səbəb var. Hansı məmur ki, bunların müalicəsi ilə məşğul olmağa, sosial qayğılarını çəkməyə məsuldur, öz işini görməli, onları müalicə ilə, mənzillə, başqa köməkliklərlə əhatə etməlidir. Bunlar olsa, neqativlər baş verməz. Məmurlar öz vəzifələrinin məsuliyyətini dərk etməlidirlər. Bizim Konstitusiyada vətənə sədaqət var, məmurlar vəzifələrini, məsuliyyətlərini dərk etməyəndə o sədaqətə zərər gəlir, o baltalanır” - deyə Ş.Əliyev vurğuladı.
İradə SARIYEVA
