Müharibə veteranlarının vahid informasiya bazası yaradılır. Bu, Milli Məclisin plenar iclasında birinci oxunuşda müzakirəyə çıxarılan “Veteranlar haqqında” Qanuna dəyişiklik layihəsində əks olunacaq.
Dəyişikliklə qanunun 3-cü maddəsinə (Müharibə veteranları) yeni bənd əlavə olunur. Yeni bəndə görə, müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) müharibə veteranlarının vahid informasiya bazasını yaratmaq məqsədilə müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) elektron informasiya sistemində müharibə veteranlarının reyestrini elektron formada aparır. Müharibə veteranlarının reyestrinin aparılması qaydası müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən müəyyən edilir.
Müharibə veteranlarının reyestrinin hazırlanmasında əsas məqsəd hazırkı tarixədək verilmiş və bundan sonra verilə biləcək statuslar əsasında müharibə ilə əlaqədar əlilliyi olan şəxslər və müharibə veteranları barədə vahid informasiya bazasının yaradılması, müvafiq məlumatların toplanması, saxlanması və axtarışının avtomatlaşdırılmasının təmin edilməsidir.
Reyestrin təşkili gələcəkdə status verilmiş şəxslərin sayının dəqiqləşdirilməsi, onların uçotunun aparılması, şəxslərin (ailə üzvlərinin) statusları haqqında kağız daşıyıcılarda olan müvafiq vəsiqələrdən imtina edilməsi, onların dövlət orqanlarına müraciətləri zamanı statuslarının onlayn rejimdə müəyyən edilməsi, habelə sosial təminat hüquqlarına proaktiv qaydada baxılması imkanları yaradacaq.
Layihə “Veteranlar haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda müharibə veteranlarının reyestrinin yaradılması ilə bağlı yeni müddəanın təsbit edilməsini nəzərdə tutur.
Qanuna dəyişiklik layihəsi müzakirələrdən sonra səsverməyə çıxarılaraq birinci oxunuşda qəbul edilib.
“Bu reyestr xidməti müasir texnologiyalar vasitəsilə elə mükəmməl şəkildə qurulmalıdır ki, bütün müharibə veteranlarını əhatə etsin”
Məsələ burasındadır ki, indiyə qədər müharibə veteranlarının vahid informasiya bazasının olmaması bu sahədə saxtakarlıqların, neqativliklərin meydana çıxmasına səbəb olub. Bu günə qədər müharibədə iştirak etməyən və başqa bir yerdə xəsarət alan insanlar arasında özünü “müharibə veteranı” kimi qələmə verənlər, saxta veteran vəsiqəsi əldə edib müavinət alanlar az olmayıb.
Ekspertlər hesab edirlər ki, müharibə veteranlarının vahid informasiya bazasının yaradılması saxta veteranların kənarlaşdırılması ilə nəticələnəcək və bu sahədə stabillik yaradacaq, hərcmərcliyə son qoyacaq.
Tanınmış hərbi ekspert Tərlan Eyvazov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, bu, veteranları hər zaman ciddi narahat edən problem olub və “Veteranlar haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda müharibə veteranlarının reyestrinin yaradılması məsələsi buna son qoya bilər: “Bizi həmişə bu məsələ narahat edib. Sovet dövründə Əfqanıstanda xidmət etdiyim üçün o zaman da bizim belə qayğılarımız var idi. Ancaq onda, sözün açığı, bu məsələ indiki qədər pərakəndə deyildi. Təbii ki, bunun da səbəbləri çoxdur. İllərlə oturuşmuş, formalaşmış dövlətlə müstəqilliyi gənc olan dövləti müqayisə etmək olmaz. Vaxtilə ölkəmiz müstəqilliyini yeni qazandığı üçün burada bəzi problemlərin olması labüd idi və zaman keçdikcə, təbii ki, bütün bunlar öz həllini tapmalıdır. Ancaq məsələ burasındadır ki, Birinci Qarabağ müharibəsindən üzü bəri bu sahədə də çox böyük qarışıqlıq olmuşdu. İcra hakimiyyətlərinin nəzdində çoxsaylı müdafiə batalyonu yaradılmşdı, sonra onlar buraxılmışdı, onların çoxunun sənədləri lazımi şəkildə tərtib edilməmişdi, olunanlar da, ola bilsin, arxivə təqdim olunmamışdı. Yəni burada bir çox böyük problem yaşandı. Amma müsbət haldır ki, ölkəmiz artıq bir dövlət kimi oturuşub, çoxdan formalaşıb və bu məsələlərlə Səfərbərlik Xidməti, Müdafiə Nazirliyinin müvafiq qurumları məşğuldurlar.
Düşünərəm, müharibə veterenları ilə bağlı bütün sənədlər, məlumatlar nəzərə alınmalı, dərindən araşdırılmalı, saf-çürük edilməli və vahid informasiya bazasına yerləşdirilməlidir ki, sabah xoşagəlməz problemlər yaşanmasın”.
T.Eyvazovun sözlərinə görə, Birinci Qarabağ müharibəsindən 30 il keçməsinə baxmayaraq, hələ də orada iştirak etmiş, yaralanmış insanlar arasında veteran statusu almayanlar da var: “Bəziləri Birinci Qarabağ müharibəsində yaralanıb da, xəsarət də alıb, amma təəssüf ki, hələ veteran statusuna malik deyil. Yaxud da belə narazılıqlar da olur ki, özünü “veteran” kimi qələmə verən hansısa bir şəxsi müharibədə görən olmayıb, ancaq o, “müharibə veteranı” statusu daşıyır. Müharibə veteranlarının vahid informasiya bazasının yaradılması çox vacibdir və zamanın tələblərinə uyğundur. Bu reyestr xidməti müasir texnologiyalar vasitəsilə elə mükəmməl şəkildə qurulmalıdır ki, bütün müharibə veteranlarını əhatə etsin və bundan saxtakarlar istifadə edə bilməsinlər” - deyə T.Eyvazov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
