Bakıda məişət avadanlıqlarının satışı ilə məşğul olan mərkəzlər fəaliyyət göstərirlər. O cümlədən, sözügedən satış mərkəzlərində kompyuter və noutbukların satışı həyata keçirilir. Müşahidələr göstərir ki, sadalanan məhsulların qiymətində elə də fərq yoxdur. Sanki ticarət mərkəzləri bir-birilə qiymətlərlə bağlı sövdələşiblər.
Bu arada diqqətçəkən məqam ondan ibarətdir ki, paytaxtda kompyuter və noutbuk satışı ilə məşğul olan mağazalar müştəriləri soymağın yeni yolunu tapıblar. Məsələ ondadır ki, eyni markalı noutbuklar bir-birinə yaxın firma mağazalarında bəzən müxtəlif qiymətlərə satılmaqla yanaşı, digər vasitələrə də əl atırlar. Burada müştərinin soyulması ilə bağlı başlıca məqam ondan ibarətdir ki, məhsulu baha satmaq azmış kimi, noutbuk və ya kompyuter satıldıqdan sonra ona proqram yazmaq üçün ayrıca 25-30 manat ödəniş tələb olunur. Özü də proqramı satış aparan firmanın öz işçisi yazır. Halbuki, satış firması proqramistə bu işə görə aylıq məvacib verir. Əslində, müştəri məmnunluğunu qazanmaqdan ötrü bu kimi işlər pulsuz olmalıdır. Satış mərkəzləri isə nəinki kompyuter və noutbuklara, telefonlara da proqram yazılışına görə müştəridən əlavə ödəniş tələb edirlər. Məsələn, “Soliton”, “Kontakt Home” və digər bu kimi mağazalar şəbəkəsində vəziyyət belədir.
Bir sözlə, müştərilərə bu cür münasibət nə dərəcədə doğrudur?
“Müştəridən əlavə ödəniş tələb edilirsə, o zaman lisenziyalı proqramlardan istifadə etmək lazımdır”
Məsələyə münasibət bildirən millət vəkili Vüqar Bayramov buna bir neçə aspektdən yanaşdı: “Məsələ ondadır ki, kompyuter proqramlarından istifadə pulludur. Ancaq burada söhbət lisenziyalı proqramlardan gedir. Yəni proqram lisenziyalıdırsa, pulla əldə edilir. Lakin problem ondadır ki, heç də bütün satış mərkəzlərində müştərilərə bu cür proqramlar təklif olunmur. Görürsən ki, internetdən proqram götürüb yükləyirlər. Hesab edirəm ki, bu doğru deyil. Müştəridən əlavə ödəniş tələb edilirsə, o zaman lisenziyalı proqramlardan istifadə etmək lazımdır. Yoxsa, lisenziyası olmayan proqram yazılışına görə ödəniş tələb etmək doğru deyil. Hesab edirəm ki, satış firmaları müştərilərin bu məsələyə münasibətini nəzərə almalıdırlar. Yəni öz vəsaitləri hesabına bunu etsələr daha yaxşı olar. Başqa bir tərəfdən, çalışmaq lazımdır ki, informasiya texnologiyası satışı ilə məşğul olan şirkətlər üçün daha böyük güzəştlər tətbiq edilsin. Onların xərclərinin bir hissəsi azalsa və buna şərait yaradılsa, bunun qarşılığında proqram təminatı pulsuz ola bilər”.
Millət vəkili hesab edir ki, bu kimi işlər görülsə, problem öz həllini tapa bilər.
Vidadi ORDAHALLI