Aparılan hesablmalar göstərir ki, ötən il Gürcüstan Azərbaycandan 1 milyard 723 milyon kubmetr həcmində təbii qaz idxal edib. Azərbaycandan qonşu ölkəyə ixrac olunan təbii qazın ümumi dəyəri 286 milyon dollara bərabər olub. Qonşu ölkənin təbii qaz idxalının 87,12%-i Azərbaycanın payına düşüb.
Təbii qaza olan tələbatını əsasən idxal hesabına təmin edən Gürcüstan 2020-ci ildə Azərbaycandan 2 milyard 385,2 milyon kubmetr qaz əldə etməyi ümid edir. Gürcüstan İqtisadi İnkişaf Nazirliyinin 2020-ci il üçün təsdiq etdiyi təbii qaz balansına əsasən, Azərbaycan Gürcüstana mavi yanacağın əsas tədarükçüsü olaraq qalır. Belə ki, 2020-ci ildə “Şahdəniz” layihəsi çərçivəsində Gürcüstana 873,8 milyon kubmetr, SOCAR şirkəti tərəfindən 1 milyard 511,4 nilyon kubmetr qaz tədarük olunacaq. Bütün bunlar Gürcüstanın qaza tələbinin ödənilməsində Azərbaycanın mühüm rol oynadığını aydın göstərir. Belə vəziyyət son günlərdə erməni mediasının diqqətini çəkməyə başlayıb. Belə ki, Ermənistan mediasında gözlənilmədən Gürcüstanın Azərbaycandan enerji asılılığının müzakirə edildiyi paylaşımlar meydana çıxdı. Məsələn, “armtoday”in iddiasına görə, hazırda qaz sektorunda Tiflis, demək olar ki, tamamilə Azərbaycandan olan tədarüklərdən asılıdır. Başqa sözlə, Azərbaycan birbaşa olaraq Gürcüstanın enerji təhlükəsizliyini təmin edir. Bəs niyə Gürcüstanın enerji təhlükəsizliyi Ermənistan mediasını bu qədər narahat edir?
Ekspertlər bildirir ki, burada erməni mediasının əsas niyyəti yenə Azərbaycan və Gürcüstan arasında konfliktli vəziyyət yaratmaqdır. Elə gürcü iqtisadçı-ekspert, Yeni İqtisadiyyat Məktəbinin prezidenti Paata Şeşelidze də belə düşünür: “Həqiqətən də, Gürcüstan enerji təhlükəsizliyi məsələsində Azərbaycandan asılıdır. Texniki nöqteyi-nəzərdən hər şey məhz belədir. Lakin mən bunda təhdid görmürəm, çünki bu, Rusiyadan qaz tədarükündən imtina etdiyimiz zaman Tiflisin şüurlu seçimi olub. İndi biz Azərbaycandan tədarükdən asılıyıq. Bakı burada - Gürcüstanda imtiyazlar alır. Azərbaycanın faktiki olaraq Gürcüstanda rəqibi yoxdur. Ümumilikdə, Tiflislə Bakı arasındakı əməkdaşlıq qarşılıqlı faydalıdır. Bir daha təkrarlayıram, biz Rusiya qazından asılı olmaq istəmədik və Azərbaycanı seçdik. Gürcüstanın enerji təhlükəsizliyini təmin etmək üçün başqa yolu yoxdur”.
Ekspert “media” portalına açıqlamasında Gürcüstanın Qara dənizin Gürcüstan sektorunda neft və qaz potensialını araşdırmağa başlamasına da toxunur və istənilən halda ölkəsinin Azərbaycana ehtiyacının olacağını vurğulayır: “Qeyd etmək istəyirəm ki, Gürcüstan bu işləri çoxdan aparır. Lakin hələlik nəticə yoxdur. Bəli, Gürcüstanın şərq hissəsində müəyyən həcmdə qaz istehsal olunur, lakin bu kifayət deyil. Qara dənizdəki qaza gəldikdə, yəqin siz bilirsiniz, bura xüsusi su hövzəsidir. Dənizin dərinliklərində faktiki olaraq həyat yoxdur, lakin qaz var. Onu çıxarmaq və istifadə etmək olarmı? Bu mövzu çoxdan müzakirə olunur. Tədqiqatlarla ABŞ şirkəti məşğul olur. Ermənistan KİV-də məhz indi Gürcüstanın Azərbaycandan enerji asılılığı barədə danışılan yazıların meydana çıxmasına gəlincə, dəqiq deyə bilmərəm, lakin ehtimal etmək olar ki, hər şey Gürcüstanda bu il keçiriləcək parlament seçkiləri ilə bağlıdır. Ermənistanda qəbul etdikləri impuls Rusiya Federasiyasından gəlir. Bizdə qazın Rusiyadan alınması lehinə çıxış edən qruplar var. Bu yolla ictimai rəy hazırlığı aparılır”. Ekspert bildirir ki, ölkəsi üçün ən etibarlı mənbə məhz Azərbaycandır. Gürcüstan baş nazirinin iqtisadi məsələlər üzrə müşaviri Beka Liluaşvili isə diqqəti həm də “Cənub Qaz Dəhlizi”nə yönəldir:“Gürcüstan üçün “Cənub Qaz Dəhlizi” layihəsində iştirak böyük məsuliyyətdir. Gürcüstan bu layihədə iqtisadi və siyasi körpü rolunu oynayır. Gürcüstanın bu layihədə iştirakı yalnız coğrafi və infrastruktur baxımından məhdudlaşmır. Ölkəmiz bu layihədə, həmçinin, iqtisadi və siyasi körpü rolunu da oynayır. “Cənub Qaz Dəhlizi” layihəsi Gürcüstanın strateji tərəfdaşları olan Avropa İttifaqı və ABŞ-ın da maraqlarına uyğundur. Layihə Avropa İttifaqının enerji bazarının təhlükəsizliyinin artırılmasına yönəlib. Amma Azərbaycandan gələn bu layihə Gürcüstanın enerji təhlükəsizliyi üçün də müstəsna önəm kəsb edir”.
Nahid SALAYEV
