Aqşin Əliyev: “Belə yanlış qərarın qəbul edilməsi Azərbaycanın da həmin ölkə ilə münasibətlərinə təsirsiz ötüşməyəcəkdi”
“Erməni soyqırımı”nın tanınması ilə bağlı məsələ İsrail Knessetinin iclasında səsverməyə çıxarılmayıb. Knessetin spikeri Yuli Edelşteyn İsrail parlamentinin gündəliyindən Osmanlı imperiyasında törədilmiş "erməni soyqırımı" layihəsinin qəbul olunması qərarını çıxarıb. Bu haqda “The Jerusalem Post” nəşri spikerin mətbuat katibinə istinadən xəbər verib. Xəbərdə deyilir ki, Edelşteyn bu məsələni ona görə parlamentin gündəliyindən çıxarıb ki, çoxluğun layihəni dəstəkləyəcəyi sual altında idi.
Qeyd edək ki, Ermənistan və erməni lobbisi 1915-ci ildə Anadoluda yaşayan ermənilərə qarşı Osmanlı imperiyasında törədilmiş qondarma "soyqırım" iddiasını irəli sürürlər.
Türkiyə ilə İsrailin münasibətlərinin indiki gərgin məqamında Təl-Əvivin bu adla Ankaraya zərbə vura biləcəyi proqnozlaşdırılırdı. Ancaq, göründüyü kimi, İsrail bu doğru qərarı ilə erməniləri məyus etmiş olub. İsrailin bu addımını necə dəyərləndirmək olar?
Ekspert Aqşin Əliyevin sözlərinə görə, İsrail parlamenti ilk dəfə qondarma “erməni soyqırımı”nın tanınmasını müzakirəyə çıxarmağa hazırlaşırdı: “Bu layihə Türkiyə-İsrail münasibətlərinin gərginləşməsi fonunda verilib. Parlamentdə təklif əleyhinə çıxan olmadığından, məsələnin müzakirəsi qərara alınmışdı. Knessetin spikeri Yuliy Edelşteyn əvvəlki çıxışlarında bildirib ki, məclis “erməni soyqırımı”nı tanımalıdır. Bu müddət ərzində İsrailin məlum mövqeyinə ciddi etirazlar edildi. Hesab edirəm ki, belə bir qərarın qəbul olunmasında Azərbaycan faktoru da az rol oynamayıb. İsrailin daxilində müxtəlif siyasi mərkəzlər var. Onlardan bəziləri hesab edirlər ki, bu üsulla Ərdoğanın İsrailə qarşı tutduğu sərt mövqeni yumşaltmaq olar. İsrailin Azərbaycanla çox ciddi, strateji müttəfiqlik səviyyəsində əlaqələri mövcuddur. İsraildə böyük Azərbaycan diasporu, eyni zamanda ölkəmizdə bizimlə sıx təmasda olan yəhudi icması mövcuddur. Təbii ki, bu faktorlar da nəzərə alınıb. Çünki İsrailin erməniləri dəstəkləyən belə bir qərarı qəbul etməsi ölkələrimiz arasındakı münasibətlərin ruhuna toxuna bilərdi. Bundan əlavə, Yaxın Şərq siyasətində İsraillə Türkiyənin maraqları daim üst-üstə düşüb. Yəqin ki, İsrail iki ölkə arasındakı gərginliyi müvəqqəti sayır. Onlar əmindirlər ki, Türkiyə ilə İsrail yenə mehriban olmağa məhkumdurlar. Buna görə də belə tarixi yanlışlığa yol vermədilər. Hamı bilir ki, bu üsulla Türkiyəyə qarşı təzyiq edirlər. Amma unutmaq olmaz ki, belə yanlış qərarın qəbul edilməsi Azərbaycanın da həmin ölkə ilə münasibətlərinə təsirsiz ötüşməyəcəkdi. Görünür, bütün bunları götür-qoy edəndən sonra İsrail belə bir doğru tarixi qərar verib”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
