Rusiyanın ən zəngin adamları sırasında yer alan “LUKoil”un prezidenti, azərbaycanlı milyarder Vahid Ələkbərov yenidən medianın xüsusi diqqət mərkəzinə gəlib. Buna səbəb X Avrasiya Forumunda çıxışı zamanı “Rosneft”in rəhbəri İqor Seçinin “LUKoil”la bağlı verdiyi açıqlamalardır.
Qeyd edək ki, Seçin Rusiya hakimiyyətində əsas şəxslərdən biri hesab edilir. O, indiyə qədər bir sıra Rusiya özəl şirkətlərinin müxtəlif təzyiqlərlə “Rosneft”in tərkibinə keçməsinə nail olub. Bir müddət əvvəl Rusiya mətbuatı Seçinin yeni hədəfinin məhz “LUKoil” olduğunu iddia edib. Amma Avrasiya Forumunda yenidən bu məsələyə toxunan Seçin, əslində “LUKoil”u ələ keçirmək niyyətlərinin olmadığını bildirib: “Rosneft” heç vaxt “LUKoil”u almaqla maraqlanmayıb. Biz əvvəldən “LUKoil”un alınmasında maraqlı olmamışıq. “LUKoil” bu şayiələr sayəsində öz səhmlərini bahalaşdırır”. Lakin Rusiya mediası real vəziyyətin fərqli olduğunu yazır.
Rusiyada prezident Vladimir Putinin yaxın dostlarının çevrəsinə daxil olan, Kremlin “boz kardinalı” hesab edilən İqor Seçin, əslində uzun müddətdir ki, “LUKoil”u ələ keçirməyə çalışır. Bu fonda “LUKoil”un Rusiyada fəaliyyətinə elə məhz “Rosneft”in əngəl yaratdığına, onu Rusiyanın Arktika şelfində - Şərqi Taymır yataqlarında işləməyə buraxmadığına diqqət çəkilir. Belə ki, yeraltı sərvətlərin istismarına dair lisenziya verən dövlət orqanı “Rosnedr” Vahid Ələkbərovun şirkətinə bu yataqlarda işləmək üçün lisenziya versə də, “Rosneft” məhkəmə iddiası qaldıraraq həmin lisenziyanın ləğvinə nail olub. Elə bundan sonra “Rosneft”lə “LUKoil” arasında savaş daha da dərinləşib. “Rosneft” “LUKoil”u onu gözdənsalma kampaniyası aparmaqda ittiham edib. “LUKoil” isə öz növbəsində bildirib ki, “Rosneft” onun üzərində nəzarəti həyata keçirmək istəyir və bu səbəbdən əslində kampanyianı həmin şirkət aparır. Hətta iddialar səslənir ki, Rusiyanın sabiq iqtisadi inkişaf naziri Aleksey Ulyukayevin "Rosneft" şirkətindən 2 milyon dollar rüşvət alarkən həbs olunması da əslində bu iki şirkətt arasında gedən mübarizədən qaynaqlanır. Elə rus ekspert Stanislav Belkovski də vurğulayır ki, əslində Seçinin iqtisadi inkişaf nazirini həbs etdirməsinin arxasında onun Vahid Ələkbərovu sıradan çıxarmaq planları dayanır. "Hazırda Seçin Ələkbərovla mübarizə aparır. "Rosneft" “LUKoil”u ələ keçirməyə çalışır və bu məsələdə Aleksey Ulyukayevin yaratdığı maneələr ötən il aradan qaldırıldı. İndi "Rosneft"in “LUKoil”a qarşı təzyiqlərinin daha da artmasını gözləmək olar. Seçin indi məhz bununla məşğuldur". Seçinlə Ələkbərovun münasibətlərinin gərgin olduğu çoxdan məlumdur. Onların mübarizəsi dəfələrlə açıq müstəviyə, mətbuat səhifələrinə və məhkəmə çəkişmələrinə qədər gedib çıxıb. Görünür, indi açıq etiraf olunmasa da, bu mübarizənin yeni mərhələsi başlayıb.
Bu arada bir məqamı da qeyd edək ki, hələ ötən ildən “LUKoil” fəaliyyətinin mühüm bir hissəsini Xəzərə keçirmək isətyir. Bunu Vahid Ələkbərov da təsdiq edib. O qeyd edib ki, "LUKoil" şirkəti Xəzərdə fəaliyyətini aktivləşdirmək niyyətindədir: " Biz Xəzər dənizinin akvatoriyasında da işləmək istərdik. Xəzər dənizi bizə çox tanış, yaxın ərazidir və biz bu dənizdə neft-qaz məhsullarının necə formalaşdığını anlayırıq". Amma artıq o da məlumdur ki, Xəzər "Rosneft"in də xüsusi maraq dairəsinə daxil olub. Şirkət digər sahilyanı ölkələr, o cümlədən Azərbaycanla aktiv təmas halındadır. Hətta bir müddət əvvəl Sankt-Peterburq şəhərində SOCAR-ın prezidenti Rövnəq Abdullayevin bu xüsusda İqor Seçinlə görüşləri də olub. Burada SOCAR-la “Rosneft” arasında qarşılıqlı əməkdaşlığın gələcək inkişaf məsələləri müzakirə edilib, ətraflı fikir mübadilələri aparılıb. "Rosneft" Xəzərdə işləmək marağının yüksək olduğunu etiraf edib. Belə vəziyyətdə Rusiya hökumətindən də tam dəstək alan "Rosneft"in Xəzərdə də “LUKoil”u sıxışdırması gözlənir.
“LUKoil”un daha bir problemi isə “Palmali” Şirkətlər Qrupunun sahibi, məhşur iş adamı Mübariz Mənsimovla bağlıdır. Xatırladaq ki, “Palmali” “LUKoil” şirkətini məhkəməyə verib.Buna səbəb Rusiya şirkətinin “Palmali” ilə bağladığı müqaviləyə əməl etməməsidir.“Palmali” “LUKoil”un neft məhsullarını öz gəmiləri vasitəsilə daşımaq barədə razılığa gəlmişdi. Hətta sözügedən şirkətlər arasında buna dair 10 illik müqavilə də imzalanmışdı. Amma ruslar müqavilənin şərtlərinə əməl etməməyə başlayıblar və Mənsimov da nəhəng neft şirkətini məhkəməyə vermək məcburiyyətində qalıb. “Palmali” müqavilənin şərtlərinə əməl etməyən qarşı tərəfdən 4 milyard dollar tələb edir. Şirkət bildirir ki, “LUKoil”la olan anlaşma ilə əlaqədar 350 milyon dollarlıq gəmilər alınıb. Amma “LUKoil” heç bir səbəb olmadan anlaşmanı pozduğundan, “Palmali” zərərə düşüb. Bu səbəbdən də məhkəmə iddiası qaldırılıb. Bu prosesin də Vahid Ələkbərov üçün müəyyən problemlər yaratması gözlənir.
Nahid SALAYEV
