Bazar ertəsi günü, 16 noyabr 2026
     

Sar­kis­ya­nın ağ ya­la­nı - Er­mə­nis­tan­da 543 il fa­si­lə­dən son­ra res­pub­li­ka­nın bər­pa­sı?

Image


Mə­hər­rəm Zül­fü­qar­lı: "Sar­kis­yan ye­nə ta­ri­xi təh­rif et­mək­lə özün­dən sax­ta bir ta­rix­çə dü­zəlt­mə­yə can atıb"

Şə­la­lə Cə­sur: "Bu­nu da Sar­kis­ya­nın növ­bə­ti ya­la­nı ki­mi qə­bul et­mə­li­yik"

 

Mə­lum ol­du­ğu ki­mi, Er­mə­nis­tan da öz müs­tə­qil­lik gü­nü­nü 28 may ta­ri­xin­də qeyd edir. Bu mü­na­si­bət­lə ke­çi­ri­lən tən­tə­nə­li döv­lət təd­bi­rin­də­ki çı­xı­şın­da Er­mə­nis­tan pre­zi­den­ti Serj Sar­kis­yan ye­nə ta­ri­xi təh­rif edib. O bil­di­rib ki, Er­mə­nis­tan 1918-ci ilin 28 ma­yın­da 543 il­lik fa­si­lə­dən son­ra ye­ni­dən öz müs­tə­qil­li­yi­nə qo­vu­şa bil­di.

Çox ma­raq­lı­dır ki, Er­mə­nis­tan pre­zi­den­ti et­di­yi çı­xı­şın­da öz öl­kə­si­ni klas­sik döv­lət­lər sı­ra­sı­na aid et­mək is­tə­yir, hət­ta bir az da irə­li ge­də­rək on­lar­dan önə keç­mə­yə can atır. Sar­kis­ya­nın mən­ti­qi­lə ya­naş­dıq­da be­lə çı­xır ki, Er­mə­nis­tan döv­lət­çi­li­yi­nin 7 əs­rə ya­xın ta­ri­xi var. Çün­ki 1918-ci ilin üs­tün­dən bir əsr­lik müd­dət ke­çib. Bu­nun da üzə­ri­nə Sar­kis­ya­nın de­di­yi 543-ü gə­lən­də hə­min rə­qəm alı­nır.

Er­mə­nis­ta­nın be­lə bir döv­rü əha­tə edən döv­lət­çi­lik ta­ri­xi olub­mu?

Ta­rix üz­rə fəl­sə­fə dok­to­ru Mə­hər­rəm Zül­fü­qar­lı qə­ze­ti­mi­zə açıq­la­ma­sın­da bil­dir­di ki, Sar­kis­yan ye­nə ta­ri­xi təh­rif et­mək­lə özün­dən sax­ta bir ta­rix­çə dü­zəlt­mə­yə can atıb: "Er­mə­ni­lər bü­tün dün­ya­ya Bal­kan­lar­dan ya­yı­lıb. On­la­rın ilk ya­şa­yış ye­ri məhz hə­min əra­zi­lər olub. Müx­tə­lif vaxt­lar­da döv­lət adın­da nə­sə ya­rat­ma­ğa cəhd edib­lər, an­caq hər də­fə də et­dik­lə­ri xə­ya­nət­lər sə­bə­bin­dən bu­na na­il ola bil­mə­yib­lər. Son­ra on­la­rın kom­pakt ya­şa­dı­ğı yer Tür­ki­yə əra­zi­si olub. Ora­da da et­dik­lə­ri xə­ya­nət ha­mı­ya bəl­li­dir. Ən son mər­hə­lə­də isə əra­zi­lə­ri­mi­zə kö­çü­rü­lüb­lər. 1918-ci il­də bi­zim Mil­li Şu­ra­nın on­la­ra et­di­yi gü­zəşt sə­bə­bin­dən öz­lə­ri­nin müs­tə­qil döv­lə­ti­ni elan edə bil­di­lər. Bu­nun üçün də bi­zə min­nət­dar ol­ma­lı­dır­lar. An­caq bu­nun əvə­zin­də biz, ək­si­nə, nan­kor­luq gö­rü­rük".

Di­gər ta­rix­çi Şə­la­lə Cə­sur da he­sab edir ki, er­mə­ni­lə­rin ta­rix­də id­dia­la­rı çox olub, am­ma on­la­rı sü­bu­ta ye­ti­rə bil­mə­yib­lər: "Hət­ta in­di­ki İrə­va­nın, er­mə­ni­lə­rin id­dia et­di­yi ki­mi, Ere­bu­ni­yə aid­li­yi­nin heç bir ta­ri­xi və fak­ti­ki əsa­sı yox­dur. Di­gər tə­rəf­dən, Ere­bu­ni bir ta­ri­xi abi­də ki­mi ye­nə er­mə­ni­lə­rə de­yil, urar­tu­lu­la­ra məx­sus­dur. Çün­ki e.ə II mi­nil­li­yin II ya­rı­sı - I mi­nil­li­yin I ya­rı­sı­na aid qə­dim mi­xi ya­zı­lar da bu­nu təs­diq edir.

Ümu­mən er­mə­ni­lə­rin top­lum ola­raq Cə­nu­bi Qaf­qa­za heç bir ai­diy­yə­ti yox­dur. Bun­dan baş­qa, Azər­bay­can alim­lə­ri yük­sək pe­şə­kar­lıq gös­tə­rə­rək, XX əs­rin 70-ci il­lə­rin­də ya­pon alim­lə­ri­nin təd­qi­qat­la­rın­dan bəh­rə­lən­di­lər, odon­to­lo­ji təd­qi­qat üsu­lun­dan is­ti­fa­də edə­rək, böl­gə­də­ki xalq­la­rın han­sı­nın yer­li, han­sı­nın gəl­mə ol­du­ğu­nu araş­dı­rar­kən, er­mə­ni­lər gəl­mə xalq­lar ara­sın­da öz ye­ri­ni tu­tub. Ona gö­rə də kon­kret ola­raq is­tər in­di­ki Er­mə­nis­tan əra­zi­si­nin, is­tər­sə də Cə­nu­bi Qaf­qa­zın yer­li xal­qı ol­ma­la­rı ilə bağ­lı bü­tün id­dia­la­rı­nın heç bir el­mi və ta­ri­xi əsa­sı yox­dur.

Er­mə­ni­lə­rin bu re­gio­na küt­lə­vi kö­çü­rül­mə­si Çar Ru­si­ya­sı­nın Şi­ma­li Azər­bay­ca­nı iş­ğal et­mə­si ilə bağ­lı­dır. An­caq on­la­rın or­ta əsr­lər və ya da­ha əv­vəl­ki dövr­də köç­mə­si ki­mi fakt­la­ra çox az şə­kil­də rast gə­li­nir. Söh­bət Azər­bay­can Qa­ra­qo­yun­lu döv­lə­ti­nin hökm­da­rı Ca­han şa­hın ica­zə­si ilə in­di­ki Tür­ki­yə­nin Si­vas şə­hə­rin­də­ki er­mə­ni kil­sə­si­nin ka­ta­li­kos­lu­ğu­nun 1441-ci il­də Eç­mü­əd­zin kil­sə­si­nə kö­çü­rül­mə­si qə­ra­rın­dan ge­dir. Təx­mi­nən 300-ə qə­dər din xa­di­mi Eç­mü­əd­zin ad­la­nan əra­zi­yə kö­çü­rü­lüb. Am­ma, bü­töv­lük­də, er­mə­ni­lə­rin Cə­nu­bi Qaf­qaz­da kom­pakt şə­kil­də ya­şa­ma­sı fak­tı ol­ma­yıb. Azər­bay­can Sə­fə­vi­lər döv­lə­ti­nin hökm­da­rı I Şah Ab­bas (1587-1629) XVII əs­rin əv­və­lin­də qə­rar qə­bul et­miş­di ki, Eç­mü­əd­zi­ni in­di­ki İs­fa­han şə­hə­ri­nin ya­xın­lı­ğın­da yer­lə­şən Cul­fa şə­hə­ri­nə kö­çür­sün. Söh­bət İran Cul­fa­sın­dan ge­dir.

İn­di Er­mə­nis­tan ad­la­nan əra­zi 1918-ci il­də 9 min kvad­rat­ki­lo­metr həcm­də Azər­bay­can Mil­li Şu­ra­sı tə­rə­fin­dən gü­zəş­tə ge­di­lib. Gü­zəş­tə get­mə­nin han­sı şərt­lər da­xi­lin­də baş ver­mə­si təd­qi­qat­lar nə­ti­cə­sin­də bi­zə mə­lum­dur.  Er­mə­ni­lər qa­ra­çı­la­ra bən­zər kö­çə­ri bir xalq olub, on­la­rın elə bir zən­gin döv­lət­çi­lik ta­ri­xi ola bil­məz. Bu­nu da Sar­kis­ya­nın növ­bə­ti ya­la­nı ki­mi qə­bul et­mə­li­yik".

Mə­həm­mə­də­li QƏ­RİB­Lİ



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Azərbaycan üzərindən Ermənistanla ticarət dayan(dırıl)ıb - İrəvan adekvat ola bilmir...

İrəvanda Göy məscid murdarlandı, Azərbaycandan başqa heç bir qonşu müsəlman ölkə səsini çıxarmadı...

Saatlıq maaş sisteminə keçirik, pullar yeni qaydada hesablanacaq...

SON XƏBƏRLƏR

16.11.2026 / 15:20
Ermənistan Rusiyadan qopur, İran o gücdə deyil, Azərbaycanla isə problem var...

16.11.2026 / 14:45
Azərbaycanda pensiya Ermənistandan 2 dəfə, Rusiyadan isə 40 dollar çoxdur - RƏQƏMLƏR

16.11.2026 / 14:32
Devlər Çində Ukrayna problemini yerdən qaldıra bil(məy)əcək... Tərəddüdlər...

16.11.2026 / 14:01
Azərbaycan 2030-cu ildə 27-ci Ümumdünya Enerji Konqresinə ev sahibliyi edəcək...

16.11.2026 / 13:57
Moskvanın sülh üçün maksimalist tələblərinə Aİ-dən maksimalist qarşılıq - Rusiya qoşunları bütün ölkələrdən çıxarılsın…

16.11.2026 / 13:52
Hesablama Palatası cari xərclərin artım tempinə limit qoyulmasını təklif etdi...

16.11.2026 / 13:38
“Bir pəncərə” informasiya sistemi haqqında əsasnamə təsdiq edildi

16.11.2026 / 13:35
Azərbaycan Respublikasının Strateji Obyektlərin Mühafizəsi Dövlət Agentliyi müddətdən artıq həqiqi hərbi xidmətə qəbulla əlaqədar müsabiqə elan edir.

16.11.2026 / 13:34
“Yüksəliş” müsabiqəsinin keçirilməsi üçün bir milyon manat ayrıldı

16.11.2026 / 13:30
Xəzər dənizinin sahilboyu ərazilərində dövlət idarəetməsi təkmilləşdiriləcək - FƏRMAN

16.11.2026 / 13:21
Rumıniya Qara dəniz regionunun təhlükəsizliyi ilə bağlı Bakı ilə danışıqlar aparacaq...

16.11.2026 / 13:08
Aİ-nin genişlənmə sammitinə Gürcüstandan yalnız səfir dəvət olundu, Tiflis tədbirdən imtina etdi...

16.11.2026 / 12:43
Ukrayna Rostov vilayətində neft bazasını və qazpaylayıcı stansiyanı vurdu...

16.11.2026 / 12:29
Üç qitədəki Strateji Tərəfdaşlarımızın bizə faydaları nə ola bilər?! - Tək bir cümlə...

16.11.2026 / 12:20
Əmək Məcəlləsində dəyişikliklər təsdiqləndi

16.11.2026 / 12:18
İran parlamenti kəşfiyyat nazirinin müctəhid olması tələbini ləğv etdi...

16.11.2026 / 12:15
Prezident İlham Əliyev Dövlət Qulluğu Məcəlləsini təsdiqlədi

16.11.2026 / 12:05
Büdcəyə ən çox pul gətirən vergi bəlli oldu – Çoxumuz hər gün ödəyirik!

16.11.2026 / 11:53
Hörmüz boğazında iki neft tankeri minaya düşərək partladı...

16.11.2026 / 11:31
Paytaxtda avtoxuliqanlıq edən sürücü həbs edildi

16.11.2026 / 11:20
Ukrayna Krım körpüsünə növbəti dəfə zərbə endirdi – nəqliyyatın hərəkəti dayandırıldı...

16.11.2026 / 11:03
Mağazada qiymət göstərməyənlər 1 650 manatadək cərimələnəcək

16.11.2026 / 10:44
Ombudsman beynəlxalq ictimaiyyəti minatəmizləməyə dəstəyi artırmağa çağırdı

16.11.2026 / 10:17
Şahdağda qarın hündürlüyü 20 santimetrə çatdı

16.11.2026 / 10:02
Bakıda güclü külək 32 ağacı sındırdı

16.11.2026 / 09:55
İrandan Azərbaycana dronla narkotik keçirilməsinin qarşısı alındı - aparatı idarə edən iranlı da yaxalandı

16.11.2026 / 09:36
Azərbaycan və Ermənistan nümayəndələri yenidən görüşəcək

16.11.2026 / 09:05
Bakıda mağaza və evlərdən oğurluq edən şəxslər saxlandı

16.11.2026 / 07:22
Babil İmperiyasının süqut etmə tarixi dəqiqləşdirildi - mübahisə bitdi

16.11.2026 / 07:11
Tramp-Putin-Tszinpin görüşünün tarixi bəlli oldu

16.11.2026 / 06:59
"Türkiyə özünü yeniləyir" - Yeni Partiya bu şüar altında Qurultay keçirdi

16.11.2026 / 06:49
İranın Tramp və administrasiya üzvlərinə qarşı sui-qəsd planı açıldı - bir çox yüksək rütbəli şəxs hərbi bazalara köçürüldü

16.11.2026 / 06:40
Zaxarova Consonun Moskvada çox içməsinə şahidlik etdi - “Elə deyirdi süz…”

15.11.2026 / 22:36
Estoniya Rusiya ilə sərhəddəki bütün keçid məntəqələrini bağlayır...

15.11.2026 / 22:10
Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında həftəlik fəaliyyəti ilə bağlı icmal yayımlanıb - VİDEO

15.11.2026 / 22:02
Prezident İlham Əliyevin sosial şəbəkə hesablarına qarşı kiberhücumlar müşahidə olunur

15.11.2026 / 19:54
Prezident: "Ümummilli Liderin Azərbaycan teleradiosuna göstərdiyi diqqət və qayğı bu sahənin inkişafında xüsusi yer tutur"

15.11.2026 / 19:52
"Radio və televiziya dövlətçilik ənənələrimizin, milli kimliyimizin və Azərbaycan həqiqətlərinin təbliği baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır" - Prezident

15.11.2026 / 19:46
Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın televiziya və radio işçilərini təbrik etdi

15.11.2026 / 18:43
Ağstafada sursat partladı - ölən və yaralanan var...

15.11.2026 / 18:30
Bayden memuarında Zelenskini “nankor”, Putini isə “yeniyetmə kimi” xarakterizə edib

15.11.2026 / 18:11
Rumıniya Qara dənizdə azərbaycanlıların olduğu gəmiyə hücuma görə Rusiyanı günahlandırdı – qırıcılar havaya qaldırıldı...

15.11.2026 / 17:15
Kremlin Avropaya xəbərdarlıq - razılaşma olmasa, məqsədimizə hərbi yolla nail olacağıq...

15.11.2026 / 16:31
"Söyüdlü kəndinin boşaldılacağı barədə məlumatlar əsassızdır" - Media və Yayım Şurası

15.11.2026 / 16:26
Təhsilin rəqəmsallaşmasındakı ciddi geriliyin əsas səbəbi məmur məsuliyyətsizliyidir - İlham Əhmədov yazır

15.11.2026 / 15:33
Rumıniya sahillərində azərbaycanlı dənizçilərin olduğu gəmi vuruldu...

15.11.2026 / 14:35
Putinin nəvələrinin Zelenski soyadı daşıdığı ortaya çıxdı... Uşaqların sənədləri illər sonra dəyişdirildi...

15.11.2026 / 14:19
Əliyevin Strateji dünya təfdaşlığı kursu şaxələnir - Avropa, Amerika, Mərkəzi Asiya, Çin, sonra kim...

15.11.2026 / 13:50
Trampa sui-qəsd iddiası ABŞ-ı ayağa qaldırdı... Bəzi rəsmilər evlərindən çıxarılıb təhlükəsiz yerlərə aparıldı...

15.11.2026 / 13:14
İranın nə qədər raketi var?... ABŞ kəşfiyyatı açıqladı – müharibəyə baxmayaraq...

15.11.2026 / 12:09
Daha bir super güclə Strateji tərəfdaşlıq qurduq - Azərbaycanı nələr gözləyir...

15.11.2026 / 11:42
İran Bəhreyndə ABŞ-ın radar stansiyasına dronlarla zərbə endirdi...

15.11.2026 / 11:18
Kadırov Qroznıda Putinin adını daşıyan yeni rayon salır...

15.11.2026 / 11:10
Prezident İlham Əliyev Mahmud Abbası təbrik etdi

15.11.2026 / 10:31
Azərbaycan Fələstini Milli Günü münasibətilə təbrik edib

15.11.2026 / 10:11
Tramp İrana yeni zərbələrdən bu halda imtina edəcək – Ağ Evdə qapalı müzakirələr gedir...

15.11.2026 / 09:27
"Azərbaycanın artan geosiyasi nüfuzu onu Avropa üçün mühüm tərəfdaşa çevirib" - Vüqar Rəhimzadə

15.11.2026 / 08:55
Hörmüz boğazında iki neft tankerində partlayış baş verib...

14.11.2026 / 18:21
Macarıstanda keçmiş nazirə qarşı əməliyyat - ələ keçirilən pulları 12 nəfər beş aparatla səkkiz saata saydı...

14.11.2026 / 17:45
ABŞ-dan Ukraynaya şok təklif... Donbası ruslara verin, NATO-ya üzv olun - Zelenski detalları açıqladı...

14.11.2026 / 16:50
Ev təsərrüfatları ilə bağlı yeni qaydalar əslində əhalinin öz mənafelərinə uyğundur - baxın, necə...

14.11.2026 / 16:10
Sabunçuda avtomobildən 6 min oğurlayan şəxs yaxalandı

14.11.2026 / 16:02
Rusiya XİN Zelenskinin Moskvaya getməkdən imtina etməsinə belə münasibət bildirdi - icazə vermirlər...

14.11.2026 / 15:46
Tramp, Putin və Cinpin İran məsələsini üzbəüz müzakirə edəcək – tarix açıqlandı...

14.11.2026 / 15:09
“Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşmasına və Azərbaycanla davamlı sülhə yaxınıq” - Paşinyan

14.11.2026 / 14:31
Rusiya ABŞ-dan NATO-nun Avropada və Cənubi Qafqazda hərbi mövcudluğunun məhdudlaşdırılmasını tələb etdi...

14.11.2026 / 14:06
Rusiya hərbçilərinin Gümrüdə 30 ildə törətdikləri cinayətlərin hesabatı aparıldı...

14.11.2026 / 13:46
Qaradağda evdən 7050 manatlıq qızıl-zinət əşyaları oğurlandı

14.11.2026 / 13:14
Ermənistan XİN-in saxtakarlığı İFŞA OLUNDU...

14.11.2026 / 12:30
Moskva məhkəməsi Ukraynanın sabiq müdafiə naziri Reznikov barəsində qiyabi həbs qərarı çıxardı...

14.11.2026 / 12:07
Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 59 nəfər saxlandı

14.11.2026 / 11:46
İrəvandakı Göy məscidin mərasim zalına erməni şairin adının verilməsi narahatlıq doğurur - BƏYANAT

14.11.2026 / 11:23
Türkiyə Ermənistana uçan hərbi təyyarənin hava məkanından keçməsinə icazə vermədi...

14.11.2026 / 10:58
Gənc əsgərlərlə görüşə müvəqqəti məhdudiyyət qoyuldu - RƏSMİ

14.11.2026 / 10:15
Britaniyada ABŞ bazasında təhlükəsizlik həyəcanı - naməlum dron ordunu ayağa qaldırdı...

14.11.2026 / 09:40
Azərbaycan nefti bahalaşdı...

14.11.2026 / 09:17
Hörmüz boğazında daha bir tanker minaya düşdü...

14.11.2026 / 08:52
Husilər Ər-Riyad hava limanını vurdu

13.11.2026 / 22:49
Rusiyanın Ukraynada itkiləri yarım milyona çatdı - sızdırılan gizli sənədlər Moskvanı ifşa etdi...

13.11.2026 / 22:26
Məşhur milyarder süni intellektlə bağlı xəbərdarlıq etdi - xəstəxana və banklar təhlükədə...

13.11.2026 / 22:10
Ərəb Parlamenti husilərin maliyyə və silah təchizatını kəsmək üçün hərəkətə keçdi...

İki ildən çoxdur azad sahibkarlıq yeni Rəqabət Məcəlləsi ilə tənzimlənir...

XƏBƏR ARXİVİ