“Aydındır ki, Nikol Paşinyan tezliklə Konstitusiyaya düzəliş etmək ehtiyacını əsaslandırmağa çalışacaq və xalqın iradəsi ilə ədalətin tətbiq edilməsinin zəruriliyini bəyan edəcək. Lakin hazırkı konfiqurasiyada bu cür dəyişikliklər etmək üçün lazımi parlament sənədləri yoxdur, ona görə də referendum keçirmək mümkün seçim olaraq qalır”. Bunu erməni politoloq Armen Minasyan bildirib.
Onun sözlərinə görə, son seçkilər göstərdi ki, Paşinyan inzibati resurslardan və repressiv metodlardan istifadə edərək seçicilərin müəyyən bir hissəsini birləşdirməyə qadirdir: “Buna görə də, mövcud hökumətin Azərbaycana verdiyi vədi referendum vasitəsilə yerinə yetirməyə - çatdırmaq istədiyini xalqın qərarı kimi təqdim etməyə çalışması tamamilə mümkündür. Bu fonda repressiv tədbirlər yalnız güclənəcək və icazə atmosferi yaradan nümayişkaranə hərəkətlərlə müşayiət olunacaq". Amma politoloq Beniamin Matevosyan qeyd edir ki, müxalifət bunu poza bilər: “Ermənistan müxalifətinin ölkədə uzun müddətdir davam edən siyasi böhranı öz xeyrinə həll etmək üçün real və bəlkə də ən perspektivli imkanı yaranıb. Həlledici məqam baş nazir Nikol Paşinyanın konstitusiya islahatları paketini Milli Məclisin müzakirəsinə təqdim edəcəyi vaxt olacaq. Bu addım Paşinyan üçün sərt öhdəlikdir. Lakin bu, baş nazirin xarici qüvvələr qarşısında götürdüyü çoxsaylı vədlər və öhdəliklər zəncirinin yalnız bir hissəsidir. Məhz burada isə onu müxalifətin əlində olan siyasi tələ gözləyir. Çünki hakimiyyət qüvvəsi parlamentdə qeyd-şərtsiz konstitusion çoxluq formalaşdıra bilməyib və nəticədə parlamentdə təmsil olunan müxalifət təsir üçün ciddi rıçaq əldə edir”. Matevosyanın fikrincə, konstitusiya islahatları layihəsi parlamentə təqdim olunan kimi müxalifətin hərəkət etməsi üçün aydın və Konstitusiyaya əsaslanan fəaliyyət alqoritmi mövcuddur. “Məhz o anda – Paşinyan konstitusiya dəyişikliklərini həyata keçirmək məqsədilə Milli Məclisə gələn kimi – müxalifətin siyasi böhranın həllinə nail olmaq imkanı yaranacaq. Əgər hakimiyyət müxalifətdən səs “oğurlaya” bilməsə və müxalifət layihənin əleyhinə səs versə, o zaman hakimiyyət konstitusion çoxluğu əldə etmək üçün yeni parlament seçkiləri keçirməyə məcbur olacaq. Məqsəd yenidən Milli Məclisdə konstitusion çoxluğu təmin edib həmin dəyişiklikləri qəbul etdirməkdir. Bunun yeganə yolu isə Paşinyanın istefa verməsidir. Hazırkı parlamentdə, hətta “Çiçəklənən Ermənistan” Partiyasının iştirakı olmadan belə, müxalifətin öz namizədini baş nazir postuna irəli sürmək imkanı var. Bundan sonra prosesləri elə istiqamətə yönəltmək mümkündür ki, konstitusiyaya dəyişikliklər paketi parlamentə təqdim olunan andan etibarən Nikol Paşinyan ciddi siyasi problemlərlə üzləşsin”. Matevosyan belə bir sual da səsləndirib: “Müxalifət bu imkandan istifadə edəcəkmi? Təəssüf ki, bu suala cavabım yoxdur. Ancaq siyasi böhran məhz bu yolla – “Konstitusiya islahatları” adlandırılan paket parlamentə daxil olduğu anda həll oluna bilər”.
RAMİL
