Məlumat verildiyi kimi, ABŞ dövlət katibi Marko Rubio və Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan "Beynəlxalq Sülh və Rifah Naminə Tramp Marşrutu"nun (TRIPP) və ya Zəngəzur dəhlizinin fəaliyyət mexanizmlərini müəyyən edən ikitərəfli çərçivə sazişini imzalayıblar. Ermənistandan keçəcək bu marşrut Azərbaycanı Naxçıvan eksklavı ilə birləşdirəcək. Tərəflər sazişi ötən həftə Rubionun İrəvana qısa səfəri zamanı paraflamışdılar.
Ermənistan Xarici İşlər Nazirliyi Mirzoyanın sənədi imzaladığını əks etdirən qısa video yayımlayıb. Mirzoyan burada bildirib: "Dövlət katibi Rubio sazişi iyunun 1-də imzalayıb, sənəd Ermənistana göndərilib və indi mən Ermənistan tərəfi adından onu imzaladım. Bununla da məsafədən imzalanma prosesi tamamlanıb və saziş ratifikasiya üçün hazırdır". Rubio bu sazişi Ermənistanın strateji mövqeyini kökündən dəyişmək imkanı adlandırıb: "Bu, Azərbaycanın xüsusi önəm verdiyi və münasibətlərdə narahatlıq yaradan keçid məsələsini həll edir, amma bununla kifayətlənmir. Saziş Ermənistan iqtisadiyyatını köklü şəkildə transformasiya etmək potensialına malikdir". Bu sazişlə yanvarda imzalanmış TRIPP layihəsinə dair birgə çərçivə sənədinin əsas müddəaları bir daha təsdiqlənir. Sənədə əsasən, ABŞ-Ermənistan birgə müəssisəsi yaradılacaq və o, Ermənistan-İran sərhədi boyunca inşa ediləcək dəmir və avtomobil yollarını, enerji xətlərini, eləcə də digər infrastruktur obyektlərini ən azı 49 il müddətinə idarə etmək hüququ qazanacaq. "TRIPP Development Company"nin 74 faiz payı ABŞ hökumətinə məxsus olacaq. ABŞ Beynəlxalq İnkişaf Maliyyə Korporasiyası şirkətin təsis olunmasına dəstəyi rəsmən təsdiqləsə də, TRIPP infrastrukturuna yatırılması planlaşdırılan Amerika investisiyalarının həcmi açıqlanmayıb. Beynəlxalq maliyyə institutlarının araşdırmaları göstərir ki, regional əlaqələndirmə layihələri yalnız nəqliyyat xərclərini azaltmır, həm də investisiya axınlarını, ticarət dövriyyəsini və iqtisadi əməkdaşlığı artırır. Məhz buna görə son illərdə müxtəlif ölkələr yeni nəqliyyat və infrastruktur təşəbbüslərinə daha çox diqqət ayırırlar. Ermənistan və ABŞ arasında imzalanan çərçivə sazişi də bu qlobal tendensiyanın bir hissəsi kimi qiymətləndirilə bilər.
Rubio və Mirzoyan sazişi Ermənistanda parlament seçkilərinə bir neçə gün qalmış imzalayıblar. Ölkənin müxalifət qrupları TRIPP-in Ermənistanın sərhədlərinə təhlükə yarada biləcəyini deyir. İran da bu marşruta qarşı çıxır. TRIPP ilə bağlı razılaşma ötən il avqustun 8-də Vaşinqtonda əldə olunub. Həmin gün Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişi paraflanıb. Həmin sənəddə tərəflərin bir-birinin ərazi bütövlüyünü tanıdıqları və qarşılıqlı iddiaları dayandırdıqları bəyan edilib.
Ramil QULİYEV
