Paşinyanın artıq geriyə yolu yoxdur, o ya dediyini sübut edib, erməni qriqoryan kilsəsinin əsrlər boyu formalaşmış nüfuzunu yerlə bir edəcək, ya da...
Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Facebook səhifəsində yazıb ki, əgər məlum olarsa ki, II Qaregin həqiqətən də subaylıq andını pozub və övladı var, o, bütün ermənilərin katolikosu ola bilməz.
Paşinyan xüsusilə qeyd edib: "Bunu hər kəsin şəxsi və ailə həyatının toxunulmazlığı hüququna tam hörmətlə yanaşaraq bildirirəm, lakin bütün ermənilərin katolikosunun belə şəxsi həyatı ola bilməz. Mən erməni apostol kilsəsinin davamçısı kimi bu məsələni qaldırıram, çünki mənəvi təhlükəsizlik məsələsini görürəm və Ermənistanın baş naziri kimi bu barədə danışıram, burada dövlət təhlükəsizliyi məsələsini görürəm.
Müqəddəs Eçmiədzin Ana taxt-tacı bu vəziyyətlə bağlı mövqe tutmalıdır, bundan sonra məsələyə əlavə aydınlıq gətiriləcək”.
Arayış üçün qeyd edək ki, bütün katolik kilsələrinin keşişləri 14 yaşında subaylıq andı içir ki, heç vaxt evlənməyəcək, hec bir qadınla yaxınlıq etməyəcək və ömru boyu kilsədə ibadətlə məşğul olacaq. 14 yaşından sonra belə şəxslər müdavimlər sayılır və dini təhsilini davam etdirərək keşiş titulunu alır. Katalikoslar isə həmin keşişlər arasından müəyyən şərtlərlə namizədlik qazanmış namizədlər arasından seçilir. Məhz buna görə özünü katolik xristian hesab edən insanlar keşiş və katolikosları pak və müqəddəs varlıq kimi qəbul edirlər. Bunun əsas səbəbi onların iradə göstərib subaylıq andı içməsi, şəxsi həyatlarından imtina etmələridir. Şəxsi həyatın toxunulmazlığı prinsipi artıq keşiş və katolikoslara aid deyil. Çünki onların şəxsi və ailə həyatı ola bilməz. İstənilən katolik xristian belə insanların "şəxsi həyatı" ilə maraqlana, bu barədə bildiyi həqiqətləri cəmiyyətə bəyan edə bilər. Yalnız bir şərtlə ki, bu "şəxsi həyat" barədə bəyan edilənlərin əsaslı sübutu olsun. Belə sübutlar olmadığı halda keşiş və katolikosun "şəxsi həyatı" barədə iddia irəli sürən səxs böhtançı sayılır və ən ağır dini cəzaya məruz qalır.
Hazırda Nikol Paşinyan katolikos II Qareginin şəxsi həyatı barədə iddialar irəli sürüb - onun nikahdan kənar övladının olduğunu iddia edir. Bu o deməkdir ki, artıq Paşinyanın geriyə yolu yoxdur, o ya dediyini sübut edib, erməni qriqoryan kilsəsinin əsrlərlə formalaşmış nüfuzunu yerlə bir edəcək, ya da baş nazir postundan istefa verib gedəcək.
Böyük ehtimalla, Nikol Paşinyanın iddaları doğrulacaq, o, atdığı addımın məsuliyyətini dərk edir. Əlində tutarlı sübutu olmadan Paşinyan belə bir iddiada bulunmaz. Onun əlində sübutlar olması ehtimalı da böyükdür. Çünki dövlət başçısı kimi artıq illərdir ki, dövlətin bütün resursları onun əlindədir. Belə bir fakt varsa, onun sübutu Paşinyan üçün çox asandır. Əslində bunsuz da Paşinyanın gələn il gözlənilən seçkilərdə qalib gəlmək şansı var. Amma bu gün Paşinyanın qarşısında kilsədən başqa söz sahibi olan bir qüvvə yoxdur. Siyasi müxalifət öz oğru, korrupsioner və riyakar xisləti ilə cəmiyyətin nifrətini qazandığından, kütləvi aksiyalara çıxanda onlar erməni polisindən daha çox əhalinin hücumundan qorxurlar. Ona görə də Moskva yalnız kilsənin nüfuzuna arxalanır. Paşinyan da məhz kilsəni darmadağın etmək istəyir və edəcək də...
Rusiya əslində Paşinyanla haqq-hesabı 2026-cı il seçkilərinə saxlamaq fikrində deyil. Çünki ruslar əmindir ki, seçkilərə gedilsə Qərb seçki saxtakarlığına imkan verməyəcək və nəticədə yenidən Nikol Paşinyan hökumət formalaşdırmaq hüququ qazanacaq. Yəni seçkiyə qədər gözləmək Moskvaya uğur qazandira bilməz. Ona görə də Paşinyan qıcıqlandırıldı ki, belə "səhvlər" buraxsın, ruslar isə kilsənin əli ilə onu ilan kimi "dilindən sancsın". Yəni Moskva seçkiyə qədər Paşinyanı kilsənin əli ilə devirmək istəyir.
Belə nəticə çıxarmaq olar ki, bu qarşıdurmadan da Paşinyan qalib çıxacaq. Amma bu qələbə erməni cəmiyyətini 2020-ci və 2023-cü illərdəki məğlubiyyətdən daha cox ruhdan salacaq və sarsıdacaq. Çünki həmin hadisələr zamanı Ermənistan işğal etdiyi torpaqları və bir neçə min gənci itirmişdi, amma bu qarşıdurmada erməni icmasının əsrlər boyu formalaşmış inancı əldən gedəcək. Bu, erməni cəmiyyətində dərin depressiyalara və deqradasiyaya səbəb olacaq. Bunun qarşısını almaq üçün isə Ermənistan dövlətinin faktiki poyensialı yoxdur. Adətən cəmiyyəti belə mənəvi-psixoloji depressiyadan çıxarmaq üçün hər hansı bir sahədə "möhtəşəm qələbədən" istifadə edirlər. Bu, cəmiyyətin gələcəyə ümidini dirçəldir və depressiyadan çıxarır. Ermənistan dövlətinin isə hər hansı bir sahədə "möhtəsəm qələbə" qazanmaq şansı yoxdur. Ona görə də bu qarşıdurma Ermənistan dövlətinin sonunun başlanğıcı ola bilər.
Akif NƏSİRLİ
