Milli Məclisdə Fransa ilə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrup ləğv olunub. Parlamentin 8 oktyabrda keçirilən iclasında Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qruplarının rəhbərlərinin seçilməsi haqqında qanun layihəsində Fransa ilə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupu yer almayıb.
Xatırladaq ki, bundan əvvəl Fransanın Azərbaycana qarşı qərəzli mövqeyi Milli Məclis tərəfindən etirazla qarşılanmış, Fransa ilə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrup fəaliyyətini dayandırmışdı.
Milli Məclisin parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qruplarının rəhbərlərinin seçilməsi haqqında qanun layihəsində Fransa ilə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupun yer almaması çox yaxşı addımdır. Amma çox yaxşı olardı ki, bununla bağlı Milli Məclis rəhbərliyinin geniş bir izahatı, Milli Məclis adından bir açıqlaması olaydı. Fransa BMT Təhlükəsizlik Şurasının üzvüdür, vaxtilə Azərbaycanla yaxşı münasibətləri olub. Bu gün Azərbaycan parlamenti çox haqlı olaraq, əsaslı şəkildə bu addımı atıb ki, Fransa ilə parlamentlərarası əlaqəni kəsib. Amma qeyd etdiyimiz kimi, buna Azərbaycan parlamentinin, parlament sədrinin geniş bir açıqlamasının olması arzuolunan idi. Yaxud, heç olmasa, parlament adından rəsmən bir məlumat yayılardı və ya parlament komitələrində bu məsələnin müzakirəsi keçiriləydi, bu addımın hansı əsaslardan atıldığı, hansı səbəbdən Fransa ilə parlamentlərarası əməkdaşlıqdan imtina olunduğu barədə cəmiyyətimizə də, dünyaya da bir məlumat veriləydi. Cəmiyyət bu məlumatı gözləyir. Ona görə ki, Fransa ilə nə münasibətlərdə olduğumuzu cəmiyyət bilir. Ancaq cəmiyyətimiz bunu o formada eşidir ki, filan işçi qrup parlamentdə olmayacaq. Yalnız bunu bilir. Dünya üçün də bu izahatın verilməsi çox vacibdir. Çünki qoy bəzi ölkələrə dərs olsun ki, Azərbaycan belə addımlar ata bilir. Əgər onun bizə faydası yoxdursa, Fransa ilə parlamentlərarası əməkdaşlıq bizim nəyimizə lazımdır, bu dostluq qrupu bizə lazım deyil. Yəni Fransa ilə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupun Milli Məclisdə yer almamasının geniş izahının həm bizim cəmiyyətə, həm də dünyaya verilməsi çox vacib idi.
Azər Həsrət: "Həqiqətən də Milli Məclis burada daha..."
Siyasi şərhçi Azər Həsrət "Bakı-Xəbər"ə bildirdi ki, ümumiyyətlə, kəsib atmaq çıxış yolu deyil. "Heç olmasa işıq gələn kiçik bir imkan tapmaq və o imkandan istifadə etməyə çalışmaq lazımdır. Fransa yalnız Emmanuel Makrondan və onun komandasından ibarət deyil ki. Yaxud da ki, bütün fransız xalqı Azərbaycanla düşmən deyil ki. Bütün Fransa xalqı ermənipərəst deyil ki. Fransa əhalisinin böyük əksəriyyətinin heç Azərbaycanın harda yerləşməsindən xəbəri yoxdur. Bu baxımdan, düşünürəm ki, Azərbaycandan xəbəri olmayan o çoxluqla işləmək vacibdir. Bunu həm paralment səviyyəsində etmək olar, lazımdır, həm də vətəndaş cəmiyyəti və media səviyyəsində. Yəni Emmanel Makron nəsə etdi, onun antiazərbaycan, ermənipərəst mövqeyi bizim zərərimizədir, bizi əsəbiləşdirdi, biz Fransanı kəsib atdıq, belə yanaşma şəxsən mənim üçün o qədər də məqbul sayılmır. Ümumiyyətlə, diplomatiyada da, siyasətdə də bu cür maksimalist yanaşma yaxşı nəticələr vermir".
Milli Məclisdən bu barədə cəmiyyətə və beynəlxalq ictimaiyyətə izah verilməli olması məsələsinə gəlincə, A.Həsrət qeyd etdi ki, bu izah mütləq şəkildə verilməli idi. "Həqiqətən də Milli Məclis burada daha diplomatik davrana bilərdi. Bunu Fransa ilə əlaqələr üzrə işçi qrupun ləğvi kimi təqdim etməkdənsə, məsələn, Fransa ilə bağlı işçi qrupun formalaşdırılması təxirə salındı, yaxud da daha diplomatik bir ifadə işlədərdim. Yaxud da ki, hələlik Fransa ilə bağlı işçi qrup formalaşdırılmadı. Yəni bu cür ifadələrlə təqdim etmək daha doğru olardı. Yoxsa ki, "ləğv edildi", "kəsdik atdıq" və sair. Bu diplomatiya, siyasət deyil. Düşünürəm ki, Milli Məclisdə bizim bu konstruktiv yanaşmamızı dəyərləndirə biləcək adamlar tapılacaq"-deyə A.Həsrət bildirdi.
Faiq Ələkbərli: "Hesab edirəm ki, Milli Məclisin sədrinin, yaxud Milli Məsclisin özünün bununla bağlı cəmiyyətə və dünya ictimaiyyətinə bir açıqlaması, izahı olmalı idi"
Siyasi şərhçi Faiq Ələkbərli isə hesab edir ki, əlbəttə, Fransanın Azərbaycana qarşı xüsusilə də son illərdə apardığı siyasət qəbuledilməzdir. "Fransa əvvəllər də Azərbaycanın əleyhinə bir çox işlər görüb. Yəni bu son dövrlərin məsələsi deyil, əvvəllər də Fransa istər Qarabağ məsələsində, istərsə də digər məsələlərdə qərəzli mövqe nümayiş etdirib. Ancaq Fransanın, xüsusən də İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra qərəzli mövqeyini daha da genişləndirməsi, düşmənçiliyinin səviyyəsini daha da artırması, eyni zamanda Ermənistana həm siyasi, həm də digər anlamlarda dəstək verməsi məlumdur. Fransa özünün əsl mahiyyətini, simasını İkinci Qarabağ müharibəsi dövründə və sonrakı vaxtlarda tam çılpaqlığı ilə ortaya qoydu. Azərbaycan da, əlbəttə, buna adekvat addımlar atdı və atmağa da davam edir. Bu da təbiidir. Çünki Azərbaycan öz milli maraqlarını müdafiə etməlidir. Ancaq Azərbaycanın Fransaya qarşı atdığı adekvat addımlarından bəziləri yetərincə ictimaiyyətə bəlli olmur. Yəni geniş işıqlandırılmır. Onlardan biri də Fransa ilə əlaqələr üzrə işçi qrupun artıq ləğv olunması ilə bağlıdır. Ancaq çox təəssüflər olsun ki, Fransa ilə parlamentlərarası işçi qrupun ləğv olunması məsələsi, demək olar ki, mətbuatda çox az işıqlandırıldı və çox az adamın bundan xəbəri var. Halbuki, bu məsələ geniş şəkildə Milli Məclisdə müzakirə edilməli idi və qərar birbaşa xalqa açıqlanmalı idi. Azərbaycan cəmiyyəti bilməlidir ki, onun dövlətçiliyinə, müstəqil varlığına qarşı hədyanlar yağdıran, çoxüzlü siyasət aparan Fransa kimi dövlətlərə qarşı ciddi tədbirlər də görülür, adekvat addımlar da atılır. Mənə elə gəlir ki, bu adekvat addımlar həm kütləvi informasiya vasitələrində yetərincə işıqlandırılmalıdır, həm də ictimiayyət məlumatlandırılmalıdır. Belə demək mümkündürsə, Azərbaycanla hər hanısa mənada yüksək tonla, yaxud hədə dili ilə danışmağın, bizə qarşı hədyanlar yağdırmağın cavabı və cəzası var. Bu addımlar da atılır. Bu baxımdan hesab edirəm ki, Milli Məclisin sədrinin, yaxud Milli Məsclisin özünün bununla bağlı cəmiyyətə və dünya ictimaiyyətinə bir açıqlaması, izahı olmalı idi".
F.Ələkbərlinin fikrincə, ola bilsin, Milli Məclis hansısa bir iclasında bu məsələnin üstünə qayıdacaq. "Fransanın atdığı bütün qərəzli addımlara, yürütdüyü mürtəce siyasətə qarşı görülən tədbirlər çox müsbətdir. Bu barədə də geniş izahlar verilməlidir ki, Azərbaycan cəmiyyəti də, dünya ictimaiyyəti də bizim dövlət olaraq konkret mövqeyimizi bir daha bilsin, görsün. Dünya da, cəmiyyətimiz də görsün ki, Fransanı narahat edəcək və başqlarına da dərs olacaq addımlarımız var"-deyə F.Ələkbərli qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
