Cümə axşamı günü, 27 avqust 2026
     

"Neftdollar paktının" 50 illik dövrü bitdi... Dünyanı nə gözləyir... Yeni "gizli paktın" dövrü gəlir...

Image


"1974-cü il iyunun 9-da ABŞ-la Səudiyyə Ərəbistanının imzaladığı paktı nəzərdə tuturam. Bu sazişlə Səudlar dövləti neftini dollardan başqa heç bir valyutaya satmayacağı barədə öhdəlik götürdü. Saziş  tərəflərin uzatma hüququ ilə 50 illiyə imzalanmışdı. Səudlar sazişi uzatmaq fikrində olduqlarını nümayiş etdirmədi və beləliklə sazişin 50 illik dövrü 2024-cü ilin 9 iyununda bitdi. Ona görə "Pakt" deyilir ki, onun iqtisadi əməkdaşlıqla bərabər hərbi kömək aspektləri də var idi. Səudlar öz zəngin neftini ancaq dollara satmaq, ABŞ isə Səudlara hərbi dəstək öhdəliyi götürmüşdü".

Bu fikirlər "Bakı-Xəbər" Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Aydın Quliyevin öz Facebook səhifəsində paylaşdığı statusunda yer alır. 

A.Quliyev daha sonra yazır:

"O zaman Səudların buna ehtiyacı var idi. Gənc monarxiya — ailə dövləti idi, İsrail kimi regional jandarma dövləti ilə müharibə içində idi. Onu bu vəziyyətdə yalnız ABŞ ayaqda tuta bilərdi. Təbii ki, ABŞ da dünyada demokratiya və insan haqları deyilən pafoslu siyasət aparan bir ölkə olaraq monarxiya dövlətini açıq- aşkar dəstəkləmək kimi biabırçı siyasətin məsuliyyətini öz üzərinə elə — belə götürməzdi. Böyük marağı olmasaydı, buna getməzdi. ABŞ o zaman 1 saylı düşməni olan SSRİ- nin iqtisadi çökdürülməsi layihələri üzərində işləyirdi. O zamana qədər dünya dövlətlərinin milli valyutalarının  dəyəri malik olduqları qızıl kütləsinin çəkisinə bağlı idi. Qızılın nə qədər çox idisə, milli pulun da o qədər güclü idi. SSRİ dövründə 1 rubl o qədər güclü idi ki, 1 rubl kurs etibarilə  1 dollara bərabər idi.Halbuki Amerikanın iqtisadiyyatı SSRİ- dən 10 dəfələrlə güclü idi. Ancaq milli valyutanın dəyəri ölkənin qızıl ehtiyatına bağlı olduğu və SSRİ- nin də qızıl ehtiyatı çox olduğu üçün rubl dolların qabağında " filə söykənmiş dovşan " kimi " at oynayırdı. Tək bunu deyək ki, 1945- ci ildə Almaniyadan qatar- qatar qənimət qızıl daşımışdı. Halbuki 15 sosialist dövlətindən başqa rubl bütün ölkələrdə kağız parçası idi.

1974-cü ildə ABŞ SSRİ-nin bu qüdrətini sındıran ilk addımı atdı. Səudiyyə kimi böyük neft ölkəsi neftini ancaq dollara satmaqla dünyada dolların hegemonluq dövrünü başlatdı. Qızılı yox, dolları olmayana neft satılmadı. ABŞ və Səudiyyənin bu Birləşmiş qəsdi SSRİ-nin belini qırdı. Bütün ölkələr qızıllarını satıb dollar toplamağa başladılar. Ardınca SSRİ- ni Əfqanıstan bataqlığına, daha sonra isə 1986- cı ildə Reyqanın fantastik "Ulduz müharibələrinin" toruna saldılar. Qorbaçovun hakimiyyətə gətirilməsi 1974- cü ildən başlayaraq ABŞ- ın SSRİ- yə qarşı "qlobal qəsd" planının son həlqəsi oldu. İnsanlar çox maraqlanır ki, "Neftdollar paktının dövrü " bitəndən sonra nə baş verəcək? Dünyanı nə gözləyir?

Heç nə! Yenə heç nə!

ABŞ o ABŞ deyil, siması açılaraq ifşa olunub. Səudiyyə də o Səudiyyə deyil, artıq Amerika filan hərləmir. Dünən Ukrayna üzrə İsveçrə sülh konfransının yekun bəyannaməsini imzalamayan bir neçı ölkədən biri oldu. Halbuki ABŞ- ın vacib müttəfiqlərindən biridir. Rusiya da ki, belə, SSRİ öz dövründə Əfqanıstan bataqlığına salındığı kimi bu da  "Ukrayna toruna" salınıb. Amerika başda olmaqla böyük Qərb ölkələri Müsəlman şərqin nefti hesabına özlərinə böyük uqtisadiyyat və hərbi sənaye kompleksi qurdular, SSRİ- ni yıxdılar, öz xalqlarına qənim kəsilmiş ərəb monarxiyaları bu işdə onların yardımçısı oldu, indi də "Yaşıl enerji" oyununu ortaya atıblar ki, daha sizin neftiniz  bizə lazım deyil. 10 illərdi ki, yaşıl enerji, iqlim dəyişməsinin fəsadlarından haray çəkən Avropada seçkilərdə "yaşıllar partiyası" 5- 3 nəfərin səsini alır. Elə bilirsiniz bunlar təsadüfdür? Əsla, yox.

"50 illik Neftdollar paktı" bitəndən sonra yeni bir "gizli paktın" dövrü başlayır. 50 illik paktın qurbanı dünya sosializm sistemi olmuşdu.

Məncə indiki  "gizli paktın" qurbanları olaraq neft-qaz ölkələri seçilib. Yaşayaq, sağlıq olsun…"

Mətləb



VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Azərbaycan-Özbəkistan əməkdaşlığı dünya üçün Avrasiya məkanının strateji əhəmiyyətini artırır

Ermənistan xarici siyasətdən Rusiyanı tamamilə silmək yolunu tutdu...

Azərbaycan və daha 2 türk dövləti Avrasiyanın "orta gücləri"nə çevrilir...

SON XƏBƏRLƏR

26.08.2026 / 23:33
Rəşid Behbudovun qızı Polad Bülbüloğluna yazdı - “Mənim sevimli quşcuğazım..."

26.08.2026 / 22:50
İran ordusu Qətərdən itkin düşmüş üç pilotun taleyinə aydınlıq gətirilməsini tələb etdi...

26.08.2026 / 22:26
Zelenski Trampın adamları ilə 3 maddəlik saziş mətnini razılaşdırdı...

26.08.2026 / 22:10
Müxalifət Paşinyanı devirmək üçün Rusiya sülhməramlılarını ölkəyə dəvət etmək istəyir...

26.08.2026 / 21:52
Dövlət borcumuz azalmaq əvəzinə 4 milyard artır - məmurlar belə demirdilər...

26.08.2026 / 21:37
Tibbi müəssisələrdə onlayn növbə götürənlərlə canlı növbəçilərin arasında problem böyüyür...

26.08.2026 / 21:23
Paşinyan "genosiddən və Müstəqillik bəyannaməsindən" imtina etdi...

26.08.2026 / 21:09
Azərbaycana təcavüzün 2 əsas təşkilatçı fiquru həbsə atılır - sülh sazişinin yolu açılır...

26.08.2026 / 20:53
Trampın və Netanyahunun Suriya planları Ərdoğanın Suriyadan tam sıxışdırılması ilə nəticələnə bilər...

26.08.2026 / 20:37
Özbəkistan-Azərbaycan neft əməkdaşlığının hələ görünməyən perspektivləri var...

26.08.2026 / 20:24
Köçəryan barəsində həbs qətimkan tədbiri seçilməsi üçün məhkəmə qarşısına çıxarılır…

26.08.2026 / 20:10
ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyatının direktorunun müəmmalı Kreml səfəri - 3 saat Putinlə nə danışdılar...

26.08.2026 / 19:57
İran Trampın oğlu Barronun başına 10 milyon dollar pul qoydu…

26.08.2026 / 19:41
Macarıstan rəsmən Rusiyanı potensial təhdidlər siyahısına daxil etdi - amma Ukraynaya da silah verməyəcək

26.08.2026 / 19:31
İran Hörmüzdə gəmiçilikdən əldə edilən gəliri Omanla bölüşəcək - razılıq əldə olundu

26.08.2026 / 19:15
Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyevanın təşəbbüsü ilə xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün əyləncə tədbiri keçirilib - FOTO

26.08.2026 / 19:11
Mehriban Əliyevanın ünvanına doğum günü münasibətilə təbriklər gəlməkdə davam edir

26.08.2026 / 18:46
Rüstəm Minnixanov Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevaya məktub göndərdi

26.08.2026 / 18:30
İran Omanı yola gətirdi, gəmilər yalnız İran sularından keçəcək -Trampın növbəti yanlışı...

26.08.2026 / 18:18
Əminə Ərdoğan Mehriban Əliyevanı təbrik etdi

26.08.2026 / 17:50
Özbəkistandan Mehriban Əliyevaya təbrik zəngi...

26.08.2026 / 17:46
Tokayev kişilərin görüşərkən bir-birini qucaqlayıb öpməsini sərt tənqid etdi – bu nə deməkdir?..

26.08.2026 / 17:45
Zəhra Pezeşkian Mehriban Əliyevanı təbrik edib

26.08.2026 / 17:43
Matviyenko Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanı təbrik etdi

26.08.2026 / 17:37
Laçın – yenidən doğulan bir Vətən

26.08.2026 / 17:29
Paşinyan əsas rəqiblərini inzibati yolla sıradan çıxarır...

26.08.2026 / 17:20
Mehriban Əliyeva, qızları Leyla Əliyeva və Arzu Əliyeva Elmi-Tədqiqat Pediatriya İnstitutunu ziyarət ediblər - FOTO

26.08.2026 / 17:15
Tramp İranın dostları və tərəfdarlarına qarşı təhlükəli kursa başladı...

26.08.2026 / 17:01
Nəsimi rayonunda yeni körpələr evi-uşaq bağçasının açılışı oldu - FOTO

26.08.2026 / 16:57
Trampın İrana qarşı tədbirinin əks nəticəsi... Hamı BRİKS-ə, Şanxaya qoşulacaq...

26.08.2026 / 16:24
Mehriban Əliyeva Bilgəh incəsənət məktəbinin açılışında iştirak edib - FOTO

26.08.2026 / 16:12
Şavkat Mirziyoyev Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanı təbrik etdi

26.08.2026 / 15:54
İsti hava Avropa iqtisadiyyatının və insanlarının axırına çıxır

26.08.2026 / 15:38
Faizə pul buraxanlarla səmərəsiz mübarizə - Ali Məhkəmənin yeni izahı əsasən banklara sərf edəcək...

26.08.2026 / 15:20
Suriyada Türkiyə-İsrail gərginliyinin danışıqlar yolu ilə çözümü mümkünsüz oldu...

26.08.2026 / 15:14
Yazıçı-jurnalist Vasif Quliyev yaradıcılığında Qarabağ mövzusu - Rizvan Qarabağlı yazır...

26.08.2026 / 15:12
Elektrik alqı-satqısı üzrə Azərbaycan-Ermənistan danışıqları başladı - Əliyevin mesajına cavab gəldi...

26.08.2026 / 14:30
Milli maraqların müdafiəsində medianın rolu

26.08.2026 / 14:17
Bir dəstə Avropa lideri Ukrayna üçün Trampdan "Patriot" raketləri almağa gedir...

26.08.2026 / 13:56
“Ümid edirəm ki, Rusiyadan Köçəryanla bağlı zəng gəlməyəcək” - Alen Simonyan

26.08.2026 / 13:40
Rusiya Ermənistanı bütün "hədiyyələrini" əlindən almaqla hədələdi – gedin Qərblə oynayın...

26.08.2026 / 13:18
Bu ilin ən gənc və ən yaşlı tələbəsi bəlli oldu - Birinin 16, digərinin 58 yaşı var...

26.08.2026 / 13:05
Azərbaycan-Gürcüstan sərhədində son vəziyyət açıqlandı...

26.08.2026 / 12:57
İrandan ABŞ kəşfiyyatına misilsiz zərbə - milyardlarla dollarlıq müşahidə avadanlıqları məhv edildi…

26.08.2026 / 12:40
Netanyahunun İranın ölüm siyahısında olan oğluna sui-qəsd cəhdi – gizli yolla ABŞ-dan çıxarıldı...

26.08.2026 / 12:25
Həştərxan vilayətinin qubernatoru Mehriban Əliyevanı təbrik etdi

26.08.2026 / 12:17
“Aİ-yə qoşulursuz, onda niyə AİB-in imkanlarından istifadə edirsiniz?” - Duma sədri Ermənistana səsləndi…

26.08.2026 / 12:02
ABŞ noyabr seçkilərindən sonra İrana qarşı yenidən müharibəyə başlaya bilər…

26.08.2026 / 11:23
Ukrayna daha bir Wildberries anbarını və ən böyük neft zavodlarından birini vurdu…

26.08.2026 / 11:02
Prezident İlham Əliyev "Sabah" futbol klubunu təbrik etdi

26.08.2026 / 10:57
ABŞ və İran atəşkəs barədə razılığa gəldi - İDDİA...

26.08.2026 / 10:41
İran Trampın Hörmüzlə bağlı iddialarını təkzib etdi – minaların yerini bizdən başqa heç kim bilmir…

26.08.2026 / 10:27
Bir gündə 73 cinayətin üstü açıldı

26.08.2026 / 10:15
Ermənistandan Putini qəzəbləndirəcək açıqlama - müharibədən qaçan ruslara qapılarını açdılar…

26.08.2026 / 09:58
Binəqədidə yanğın - bir nəfər öldü...

26.08.2026 / 09:15
ABŞ-da "Black Hawk" helikopteri qəzaya uğradı

26.08.2026 / 08:40
Putin Hindistan MİD rəhbərini Kremldə qəbul etdi - açıq qalan suallar var…

26.08.2026 / 08:20
Amerika parkında Özbəkistan pavilyonları - Mirziyoyev Trampa iki ənənəvi əsər hədiyyə etdi

26.08.2026 / 08:06
Sənətçi Güllünü öldürənin öz qızı olduğu təsdiqləndi - ağırlaşdırılmış ömürlük həbs…

26.08.2026 / 07:48
İran və Oman Hörmüzdən gəmilər üçün müvəqqəti keçid barədə anlaşdı

26.08.2026 / 07:43
Medvedev Finlandiya prezidentini "əsl axmaq" adlandırdı

26.08.2026 / 06:44
MKİ hesabat dərc etdi, kəşfiyyatın rəhbəri Moskvaya uçdu… Müəmma…

26.08.2026 / 06:05
Tramp ölkədə bayraqların endirilməsini əmr etdi - musiqiçi Parton üçün

26.08.2026 / 05:50
İran prezidenti müsəlman ölkələrini birliyə çağırdı

25.08.2026 / 23:10
İrana qarşı iqtisadi müharibə ABŞ-Çin qarşıdurmasını tətikləyə bilər - dünya iqtisadiyyat böyük təhlükə ilə üz-üzə…

25.08.2026 / 22:16
Kreml Britaniyanın məşhur raket zavodunu vurmaqla hədələdi – “Putin təzyiq altındadır, gec-tez bu hücum olacaq”…

25.08.2026 / 21:50
Trampın keçmiş nümayəndəsi Ukraynanı qadınları da müharibəyə göndərməyə çağırdı

25.08.2026 / 21:37
Paşinyan Müstəqillik bəyannaməsini konstitusiyadan birdəfəlik silib atdı...

25.08.2026 / 21:31
Lukaşenko Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanı təbrik etdi

25.08.2026 / 21:25
Putin Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanı təbrik etdi

25.08.2026 / 21:12
Azərbaycanın və Özbəkistanın “paralel kursla inkişafı”... Yeni mülahizə...

25.08.2026 / 20:53
Mərkəzi Asiyanın daha sıx birləşməsi Azərbaycan və Özbəkistandan çox asılıdır...

25.08.2026 / 20:35
Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ilə yaxınlaşması Tehranı və Moskvanı çox qıcıqlandırdı...

25.08.2026 / 20:16
Nə qədər ki, dəmir yolları Rusiyanın əlindədir, Zəngəzur dəhlizində dəmir yolu olmayacaq - Paşinyan...

25.08.2026 / 19:49
Ermənilər 1406-cı il Naxçıvan döyüşünü də mənimsəməyə başladılar...

25.08.2026 / 19:33
Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana 14 vaqon buğda, 1 vaqon taxta göndərdi

25.08.2026 / 19:22
Həbs edilmiş təcavüzkar sabiq prezident görün nələr mənimsəyib... Böyük siyahı...

25.08.2026 / 18:51
Nazir Vilayət Eyvazov Sumqayıtda vətəndaş qəbulu və sıra baxışı keçirəcək

25.08.2026 / 18:38
İranın şimal-şərqindən qərbinə dəmir yolu çəkilir - Zəngəzur-Naxçıvan-Türkiyə dəmir yoluna alternativ?...

25.08.2026 / 18:11
Astarada həyətində narkotik bitkilər yetişdirən şəxs saxlandı

25.08.2026 / 17:57
Türkiyədə trekkingin ən qeyri-adi ünvanı - Duz Gölündə ultra-trail macərası

Prezidentin xüsusi nümayəndələrinin daha səmərəli fəaliyyəti üçün zəruri şərt... Bu olarsa...

XƏBƏR ARXİVİ