Ermənistanda ictimai-siyasi vəziyyətin təhlili mühüm bir məqamı üzə çıxarır: bu ölkədə Azərbaycanla sülhün əleyhinə olan qüvvələrin məğlubiyyətinin əmiyyət tərəfindən rədd edilməsi qaçılmazdır. Elə bu səbəbdəndir ki, baş nazir Nikol Paşinyanın əleyhdarları hansısa nailiyyət əldə edə bilmirlər.
Hazırda Azərbaycanla Ermənistan arasında sülh prosesinin daha asan müstəviyə çıxdığı görünür. Tərəflər sülhə olduqca yaxındırlar.
İstər daxildə, istərsə də xaricdə Nikol Paşinyana cəbhə açanlar ölkənin Azərbaycanla sülhə gəlməsini əngəlləmək istəyirlər. Ancaq onlar xalqdan dəstək ala bilmirlər. Bunlar fonunda Rusiyanın "Nezavisimaya qazeta" mətbu orqanı yazır: "İyunun 9-da axşam saatlarında Nikol Paşinyanın əleyhdarlarından ibarət bir neçə kolon İrəvanın müxtəlif yerlərindən Respublika meydanına gəlib. Bir aylıq etirazlardan sonra çoxu uşaqlı qocalar və qadınlardan ibarət fəallar açıq-aşkar yorulsalar da, Ermənistanı, hərəkatın lideri Baqrat Qalstanyanı tərifləyirdilər. Buna baxmayaraq, belə etirazçılarla dövlət çevrilişi etmək mümkün deyildi, halbuki, özləri bunu çox istəyirdilər. Hətta mitinqin əvvəlində nümayiş etdirilən və polisin faşist işğalçıları ilə müqayisə edildiyi qısa video da onlara kömək etməyib. "Vətən naminə Tavuş" hərəkatının lideri və Tavuş vilayətinin arxiyepiskopu Baqrat Qalstanyan iyunun 9-da keçirilən mitinqə Nikol Paşinyan hökuməti ilə həlledici döyüş kimi yanaşıb. "Qətiyyətli hərəkətlərin vaxtı çatıb. Səbr edib qələbəyə getməyə hazırsınızmı?" – deyə o, aksiya ərəfəsində izləyicilərinə müraciət etdi. Eyni zamanda o, rus və ingilis dillərində beynəlxalq ictimaiyyəti etirazçıların respublikada "əsl demokratiya" bərqərar etmək səylərini dəstəkləməyə çağırıb. Bundan əlavə, Qalstanyanın komandası təkid etməyə başlayıb ki, Paşinyan devrilməsə, yaxın gələcəkdə Azərbaycan nəinki Ermənistan ərazisinin bir hissəsini ələ keçirəcək, həm də yüz minlərlə azərbaycanlını respublikaya daimi yaşamaq üçün göndərəcək. "Kirantsdan başladı, biz əraziləri təhvil verməyə davam edəcəyik, bəlkə dəhliz çəkiləcək, ola bilsin ki, 200-300 min azərbaycanlı gəlib hər gün azalan Ermənistan ərazisinə yaşayacaq. Bütün bunların yaxın gələcəkdə reallığa çevrilməsi heç kəsi təəccübləndirməsin... Bizim bugünkü mübarizəmiz məhz buna qarşıdır", - Respublikanın keçmiş xarici işlər naziri Vardan Oskanyan bəyan edib. Bu arada, mitinq ərəfəsində Paşinyan növbəti dəfə seldən zərər çəkmiş rayonlara baş çəkib və Tavuş bölgəsində Azərbaycanla sərhədə nəzər salıb. Eyni zamanda ona sadiq olan KİV Qalstanyana bənzəyən evsizin fotoşəkillərini yayaraq, keşişin spirtli içkilərlə bağlı ciddi problemləri olduğuna eyham vurub. Həmçinin bazar günü mitinq başlamazdan bir neçə saat əvvəl İrəvanın mərkəzinə yüzlərlə polis toplaşıb və hökumət binası yaxınlığında polis sipərindən divar hörüb. Lakin Qasltanyan və komandası özlərinə əsl çətinliklər yaradır. İndiyə qədər onlar Paşinyanın yerində olsalar nə edəcəklərini izah edə bilməyiblər. Üstəlik, hər gün ətrafındakılar bu sualın cavabını daha israrla tələb edirlər.
Qalstanyanın mitinq ərəfəsində təşkil etdiyi mətbuat konfransı da bu fonda istisna deyildi. Demək olar ki, bütün suallar iki mövzuya çevrilirdi: arxiyepiskop Kanada vətəndaşlığına malikdirsə və Paşinyana qarşı impiçment elan etmək üçün səsə malik deyilsə, onun necə baş nazir olacağı və Bakı ilə necə danışıqlar aparacağı. "Bizim hərəkat təkcə güclə bağlı deyil, sivilizasiya hərəkatıdır. Dəyər sistemimizi, əxlaqa münasibətimizi dəyişməliyik. Bununla bağlı qanun çərçivəsində hərəkət edəcəyik. Bu, xalq hərəkatıdır və özlüyündə bizi öz məntiqi nəticəsinə aparacaq. Tanrı deyir ki, insan qanun üçün deyil, qanun insan üçün yaradılıb", - Qalstanyan deyib. Daxili spesifikasiyalarla bağlı məsələlərdə o, eyni mücərrəd yanaşmalara riayət edir. "Biz etirazlarla deyil, Ermənistan ərazilərinin təslim olmasının qarşısını almaqla məşğuluq. Eyni zamanda, böyük mitinqlərdə gündəliyimizi inkişaf etdiririk. Bizim vəzifəmiz həmrəylik hökuməti yaratmaqdır. Ermənistanı və onun xarici əlaqələrini bərpa edəcək bir cəbhə formalaşdıracaq. Bundan əlavə, o, ölkəni bütün maraqlı tərəflərin iştirak edə biləcəyi növbədənkənar seçkilərə hazırlayacaq", - Qalstanyan deyir. O, Azərbaycanla "real danışıqlara" başlamağı təklif edir. Müxalifətçi Ermənistanda populyar versiyanı müdafiə edir, ona görə də Bakıya qarşı aqressiv yanaşma sərgiləyir, bununla da cəmiyyətdə dəstək baxımından ciddi problem yaşayır. Qalstanyan Rusiya, Fransa və ABŞ-ın daxil olduğu ATƏT-in Minsk qrupunu dialoqa cəlb etməyə ümid edir. Halbuki, Minsk qrupunun görəcəyi bir iş yoxdur. Bununla yanaşı, keşiş Moskva, Paris və Vaşinqtonun öz aralarında necə danışıqlar aparacağı və bu cür cəhdlər fonunda Azərbaycanın niyə hücum etməyəcəyi ilə bağlı sualları cavabsız qoyub. Bu arada Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev bir daha bəyan edib ki, İrəvan Konstitusiyasını dəyişdirənə qədər Ermənistanla sülh müqaviləsi imzalanmayacaq. Paşinyan hökuməti hələlik bundan imtina edir. Qalstanyanın mövqeyi Ermənistanla Rusiya arasında əməkdaşlıq məsələsində daha zəifdir. O, Moskva ilə İrəvan arasında münasibətlərin pozulduğunu deyir, lakin bunun niyə baş verdiyini izah etmir. O, Rusiya ilə Azərbaycanın yaxınlaşması məsələlərinə də məhəl qoymur".
Nahid SALAYEV
