Məlum həqiqətdir ki, son 4 il ərzində Azərbaycan siyasi-hərbi gedişləri ilə regionda yeni reallıq yaratdı. Faktdır ki, 44 günlük müharibə Azərbaycanın tam qələbəsi ilə nəticələndi. Bu dövr ərzində 300-ə yaxın kənd, 5 şəhər, 4 qəsəbə, çoxsaylı strateji yüksəkliklər azad olundu.
Azərbaycan Qarabağın incisi olan Şuşa şəhərini, onun ardınca bir gündə 70-dən çox kəndi, 8 strateji yüksəkliyi azad etməklə Ermənistanı diz çökdürdü və kapitulyasiyaya məcbur etdi.
Məsələnin həllində növbəti mühüm addım ötən il sentyabrın 19-20-də keçirilən antiterror tədbirləri oldu. Ordumuz Qarabağda keçirilən lokal antiterror tədbirləri nəticəsində erməni hərbi birləşmələrini diz çökdürdü. Cəmi 24 saat ərzində qarşı tərəf ağ bayraq qaldıraraq təslim oldu. Xatırladaq ki, Azərbaycanın apardığı antiterror tədbirləri lokal xarakterli idi və ordumuzun qarşısına mülki obyektlərə, insanlara zərər yetirilməməsi vəzifəsi qoyulmuşdu. Qarabağın relyefi dağlıq olduğundan və qeyri-qanuni erməni silahlıları uzun müddət yüksəkliklərdə möhkəmləndiyindən antiterror tədbirlərinin aparılması heç də asan məsələ deyildi. Ordumuz verilən tapşırığa əsasən ancaq legitim hərbi hədəfləri zərərsizləşdirdi və bu, humanistliyə görə dünyada aparılan ən nümunəvi antiterror tədbiri olaraq tarixə düşdü. Lokal antiterror tədbirlərinin yüksək dəqiqliklə aparılmasına ordumuzun peşəkarlığı və müasir silahları idarə etmək bacarığı sayəsində nail olundu. Antiterror tədbirləri nəticəsində Azərbaycanın bütün ərazilərində suverenlik tam bərpa edildi. Bundan sonra Azərbaycan Qarabağın mülki erməni əhalisinin ölkəmizin qanunvericiliyinin tələblərinə uyğun yaşaya biləcəyini bəyan etdi. Amma Ermənistan hakimiyyəti tamam fərqli planlar qurdu. Bu barədə danışmazdan öncə qeyd edək ki, Azərbaycan tərəfi Qarabağdan erməni əhalinin köçündə heç zaman maraqlı olmayıb. Azərbaycanın istəyi bölgədə yaşayan erməni əhalinin reinteqrasiyasına nail olmaq, onları təxminən son 30 ildə Ermənistanın və qanunsuz separatçı xunta rejiminin girovluğundan qurtararaq, ölkənin sosial-iqtisadi və ictimai-siyasi həyatına qovuşdurmaq idi. İşğal bitdikdən sonra Azərbaycan özünün erməni sakinləri ilə təmas qurmağa hazır olduğunu bildirib. Milli Məclisin sabiq deputatı Ramin Məmmədov Qarabağda yaşayan erməni sakinlərlə təmaslar üzrə məsul şəxs kimi müəyyən olundu. 2023-cü il martın 1-də Xocalıda – Rusiya sülhməramlılarının vasitəçiliyi ilə onların qərargahında ilkin təmaslar aparılıb. Təəssüf ki, təmaslardan sonra erməni sakinlərin nümayəndələrinin arzuolunmaz açıqlamalarının şahidi olduq. Eyni zamanda, martın 5-də Ermənistan tərəfindən Xankəndi–Xəlfəli–Turşsu torpaq yolunda təxribat törədildi. Həmin təxribat həm də erməni sakinlərlə təmaslara mane olmağa hesablanmışdı. Buna baxmayaraq, Azərbaycan bu təmasları davam etdirməkdə qərarlı idi və onlara ikinci dəfə dəvət göndərildi. Onlar isə bundan da imtina etdilər. Nəhayət, ermənilərin özlərinin təxribatları 19–20 sentyabr hadisələrinin baş verməsini şərtləndirdi. əməliyyatlardan sonra qondarma separatçı rejimin keçmiş və indiki "qlavar"ları istisna olmaqla, heç kim həbs edilmədi. Bunlar fonunda Ermənistan hakimiyyəti yeni məkrli planların icrasına başladı. Belə ki, Ermənistan və onun Qərbdəki havadarları Azərbaycan ordusunun dövlət suverenliyini bərqərar etmək məqsədilə beynəlxalq hüquqa uyğun olaraq keçirmək məcburiyyətində qaldığı antiterror tədbirlərindən sonra erməni əhalinin könüllü şəkildə Ermənistana getməsini ölkəmizə qarşı təzyiqin əsas elementinə çevrməyə çalışdılar. Baş verənləri heç bir əsas olmadan "etnik təmizləmə", "məcburi köçürülmə" və sair adlarla qələmə verdilər. Amma istəklərinə çata bilımədilər.
Ermənilərin əsas məqsədi Azərbaycanın dünyada mənfi obrazının yaradılmasına nail olmaq idi. Erməni lobbisi, Ermənistan va onun başında duran Fransa Azərbaycanı izolyasiya etmək niyyəti güdürdülər. Fransa Ermənistanı regionda müstəmləkəsinə çevirmək məqsədilə revanşist qüvvələrə dəstək verməyə, Azərbaycanı təcrid etməyə cəhd göstərməyə başladı. Bu ölkə tərəfindən Ermənistanın silahlandırılması, Avropa təsisatlarında ölkəmizə qarşı qərəzli qətnamələrin qəbul etdirilməsi, müxtəlif qarayaxma kampaniyalarının aparılması işlərinə başlanıldı. Hətta ölkəmizə qarşı sanksiyaların tətbiqi məsələsi gündəmə gətirildi. Lakin onların bütün cəhdləri iflasa uğradı. İndi tamam əks mənzərə müşahidə olunur. Bu ilin fevralında 180 dövlətin nümayəndələrinin və 50-dən çox ölkənin rəhbərinin qatıldığı Münhen Təhlükəsizlik Konfransında Azərbaycana və onun liderinə yüksək diqqət göstərildi. Xüsusən də prezident İlham Əliyevin təkcə Münhen Təhlükəsizlik Konfransındakı görüşləri və apreldə ikinci dəfə Almaniyaya səfəri göstərir ki, Azərbaycan antiterror tədbirlərindən sonra nəinki təcrid olunmadı, əksinə, mövqeyini daha da möhkəmləndirdi. Azərbaycanla iqtisadi, siyasi və digər sahələrdə əməkdaşlığa can atan ölkələrin sayı daha da artdı. Azərbaycanın ticarət tərəfdaşları arasında ilk yerlərdə dayanan, Avropanın inkişaf etmiş dövlətlərindən biri olan İtaliya ilə əlaqələrimiz yüksələn xətlə inkişaf edir. Azərbaycan, eyni zamanda, Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin olunmasında əhəmiyyətli rola malik ölkədir. Avropa İttifaqına üzv 10 dövlətlə Azərbaycan arasında strateji tərəfdaşlıq haqqında sənədlər imzalanıb. Azərbaycanın geosiyasi mahiyyəti, coğrafi mövqeyi, iqtisadi imkanları, təbii sərvətləri, dayanıqlı inkişafa meyilli olması, dünya dövlətləri ilə qarşılıqlı faydalı əməkdaşlığa açıq olması Avropanın ciddi siyasi qurumlarının nəzərindədir. vropa və ABŞ rəsmiləri COP29-un Azərbaycanda keçirilməsini dəstəkləyir və qlobal xarakterli bu tədbirin keçirilməsi üçün köməklərini təklif edirlər. Dünyanın digər ölkələri, o cümlədən Çin, Yaponiya, Afrika dövlətləri və başqaları ilə münasibətlərimiz intensiv inkişaf edir. Bütün bunlar erməni lobbisi, Ermənistan va Fransanın Azərbaycanı izolyasiya etmək, ölkəmizin dünyada mənfi imicini formalaşdırmaq niyyətinin iflasından xəbər verir.
Nahid SALAYEV
