Xəyal Bəşirov: "Bu Avropanın ikiüzlü siyasətinin məntiqi nəticəsidir"
Avropa İttifaqı (Aİ) Şurası Aİ-nin miqrasiya standartlarının sərtləşdirilməsini özündə ehtiva edən Miqrasiya və Sığınacaq üzrə Paktı təsdiqləyib.
"Aİ Şurası Avropanın miqrasiya siyasətinin köklü islahatını təsdiqləyib. Buraya qaçqınların nizamlı şəkildə gəlişini tənzimləməyə, səmərəli və vahid prosedur yaratmağa və yükün ədalətli bölüşdürülməsinə kömək edəcək bir sıra qaydalar daxildir". Bu sözügedən qurumun mətbuat xidmətinin bəyanatında deyilir.
Qeyd edilir ki, bu geniş miqyaslı "islahatlar kompleksi"nin 2015-ci ildən "inkişaf" etdirildiyi bildirilir. Pakt həmçinin sığınacaq və ya yaşayış icazəsi verilməyən bütün şəxslərin Avropa ölkələrindən qovulması prosedurunu sadələşdirir. Bundan əlavə, Aİ ölkələrində miqrantların kvota ilə məskunlaşmasının məcburi prinsipi tətbiq edilir, lakin zəngin Aİ ölkələri qəbul olunmayan hər bir miqrant üçün Aİ büdcəsinə cərimə ödəməklə onların sayını azalda bilər. Bu tədbirlərdən əldə olunan gəlirlər Aİ sərhədlərinin və miqrasiya düşərgələrinin təchiz edilməsinə yönəldilməlidir.
İndi Avropa Komissiyası bu islahatların praktikada həyata keçirilməsi üçün yol xəritəsi təqdim etməli və Aİ ölkələri bu paktın müddəalarını öz miqrasiya qanunvericiliyinə daxil etməlidir. Bu fikirlərdə erməni mediasında yayılan məlumatda səsləndirilib.
Bilindiyi kimi, Avropada yeni miqrant paktı qəbul olunub. Burda ölkələrin arasında miqrantların xaotik gəlməsinin qarşısını almaq üçün onların mütəşəkkil gəlişi bir norma kimi müəyyənləşdirilib. Ölkələr üzrə kvotalar müəyyənləşdirilib ki, hər ölkəyə nə qədər miqrant gələ bilər. Eyni zamanda onların ölkələrdən çıxarılması qaydası təsbit olunub. Ən maraqlısı budur, burada varlı ölkələrə fərqli münasibət sərgilənir, onlar üçün belə bir hüquq tanınır ki, varlı ölkə kvotada müəyyənləşdirilmiş saydan az qaçqın, miqrant qəbul etmək istəyirsə ixtisara saldığı hər bir miqrant üçün pul ödəməlidir. Çoxlu sayda miqrant qəbul etməmək üçün varlı ölkələrin cərimə ödəməyə pulu var, pulunu ödəyəcək, az sayda miqrant qəbul edəcək. Əslində, Avropa bu siyasətlə miqrant köçünün ağırlığını kasıb ölkələrin çiyninlərinə qoyur. Bu Avropada kasıb ölkələrə qarşı bir təzyiqdi, həm miqrantların Avropaya axının qarşısını almaq üçün inzibati qaydada yeni bir metoddur.
Miqrant kasıb Avropa ölkəsinə niyə gedir? Təbii ki, getmək istəmir. Avropaya yüz nəfər gedəcəkdisə indi 95 nəfər gedəcək, 5 nəfərin azalması da Avropa üçün bir qazancdı. Yəni miqrantlara qarşı yeni qanunveticikidə Avropa Birliyi öz ölkələri arasında ayrı-seçkilik siyasəti yeridir. Bu o deməkdir ki, Avropa İttifaqında misilsiz ikiüzlü qanun qəbul olunub.
Bu ayrı seçkilik siyasətini necə qiymətləndirirsiniz?
"Çünki o qanunun qəbul edilməsini, o sənədlərin imzalanmasını diqtə edən, drijor həmin o dövlətlərdir"
Siyasi və Hüquqi Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri Xəyal Bəşirov "Bakı-Xəbər"ə şərhində bildirdi ki, bu həqiqətən də çox aktual mövzudur. "Ümumiyyətlə, dünyanın ən çox təşkilatlanmış regionu kimi, Avropa bir sıra məsələlərdə açıq şəkildə ikiüzlü siyasət ortaya qoyur. Bu təkcə Avropa İttifaqına üzv olan çoxlu dövlətlərə aid deyil, ABŞ-da da eyni mövqe sərgilənir. Yəni onlar başqalarına rəva bildiklərini özlərinə rəva bilmirlər, yaxud da tam əksinə. Əslində miqrat məsələsi Avropa üçün kifayət qədər ciddi problemə çevrilib. O problemin mənşəyinə nəzər yetirsək görərik ki, elə onun mənbəyi məhz Avropanın, kollektiv Qərbin yürütdüyü ədalətsiz, qərəzli siyasətdir. Onlar dünyanı bir-birinə qarışdırıblar. Avropaya miqrantlar hardan gedir? O miqrantlar Avropanın "qızıl gül", "narıncı", "rəngli inqilab"lar etdiyi ölkələrdən qaçıb gedirlər. "Ərəb baharı"adı altında "demokratiya" ixrac etdiklərini dilə gətirərək ərəb ölkələrini darmadağın edib ordakı insanları evlərindən, yerlərindən, yurdlarından qaçqın və məcburi köçkün vəziyyətə saldılar, onlar da bundan sonra kütləvi şəkildə Avropaya üz tutublar. Məsələn, Liviyada, İraqda, Suriyada, Misirdə, Yəməndə, bir sıra digər dövlətlərdə hansı proseslər oldu? İnqilablar baş verdi, o dövlətlərin ərazisində demək olar ki, dövlət yoxdur, oralarda terrorçu təşkilatlar fəaliyyət göstərir. Oranın sakinləri üçün sakit həyat yaşamağa görə Avropaya və başqa ölkələrə üz tuturlar. Bir tərəfdən dünyanı qarışdırıb insanları öz yurdlarından, evlərindən didərgin salırlar, başqa bir tərəfdən də onların Avropaya üz tutmasının qarşısını almaq üçün belə mürtəci qanunlar, sənədlər imzalayırlar. Təbii ki, bu Avropanın ikiüzlü siyasətinin məntiqi nəticəsidir. Orada nə üçün inkişaf etmiş, böyük maliyə resursları, iqtisadi cəhətdən güclü olan dövlətlərə münasibətdə bu qanunu monipulyasiya etmək, bu paktdan öz maraqları üçün istifadə etmək imkanları yaradılıb? Çünki o qanunun qəbul edilməsini, o sənədlərin imzalanmasını diqtə edən, drijor həmin o dövlətlərdir, Fransadır. Avropa İttifaqının, Avropa məhkəsinin, ATƏT-in, Avropa Şurası və digər təşkilatların bütün qurumlarını, bütün orqanlarını öz dar maraqlarına xidmət etməyə məcbur edən Fransa kimi dövlətlərdir. Ona görə də həmin o qanunlarda da, paktlarda, yaxud digər sənədlərdə də onların maraqları əsas götürülür. Şübhəsiz ki, bu da bir daha insanların hüquqlarının kobud şəkildə pozulması deməkdir"-deyə X.Bəşirov bildirdi. X.Bəşirovun sözlərinə görə, bu gün dünyanın müxtəlif regionlarında baş verən proseslərdə bir insana görə Avropanın bütün təsisatları, təşkilatları, onların maliyə resursları ilə dolanan "Amnesty International", Human Rights Watch, Sərhədsiz repartyorlar və başqa bu kimi təşkilatlarv ayrı-ayrı dövlətlərə qarşı səfərbər olunurlar, hücuma keçirlər. X.Bəşirovun bildirdiyinə görə, təbii ki, o iki üzlü siyasətin məntiqi nəticəsi olaraq bu gün Cənubi Qafqaz regionunda iki ölkədə, Gürcüstanda və Ermənistanda etiraz aksiyaları keçirilir. O, vurğuladı ki, Gürcüstanda baş verən etiraz aksiyaları onların maraqlarına zidd olduğuna görə ən xırda detalına qədər bunu şişirdib beynəlxalq ictimaiyyətə göstərirlər, amma Ermənistanda yaşanan proseslər Rusiyaya qarşı olduğu səbəbindən həmin o proseslərin ayrı-ayrı dövlətlərin və təşkilatların nəzarəti altında olan media orqanlarında görə bilmərik. "Niyə? Çünki onların maraqlarına uyğun deyil. Bu qədər ikiüzlü siyasət, bu qədər əsassız, absurd, qərəzli və ədalətsiz mövqe nümayiş etdirmək qəbul edilmiş sənədlərdə də, paktlardada, qanunlarda da, digər beynəlxalq sənədlərdə də öz əksini tapmaqdadır. Düşünürəm ki, əslində burda 10 minlərlə, 100 minlərlə, bəzən milyonlarla qaçqın və məcburi köçkünün həyatını, sağlamlığını, yaşamaq hüququnu, digər hüquq və azadlıqlarını bir kənara qoyub öz dövlətlərinin, öz xalqlarının, özlərinin maraqlarına xidmət edən sənədlər qəbul edirlər. Çünki bunların əlindədir. Bundan sonra nəinki yeni miqrantlara, qaçqınlara, məcburi köçkünlərə qarşı hücuma keçəcəklər, hətta illər əvvəl Avropaya gedən və onların maraqlarına zidd olan dövlətlərin insanlarına qarşı da ova başlayacaqlar. Həmin o insanları ölkədən çıxarmaq üçün əllərində rəsmi sənəd olacaq. Nə qədər ki, beynəlxalq humanitar hüququn bütün prinsiplərinə daban-dabana zidd olsa belə, onların maraqlarına uyğundursa, o cür hərəkət edəcəklər. Onlar üçün əsas öz maraqlarının təmin edilməsidir, beynəlxalq hüquq da, beynəlxalq humanitar hüquq da, BMT-dən tutmuş ən sonuncu təşkilata qədər onların maraqlarına xidmət etməlidir. Əks təqdirdə həm həmin o təsisatlar, həm də o sənədlər qüvvədən düşmüş hesab olunacaq. BMT yaradılarkən kimin üçün yaradıldı? Hələ də o təkilatın Təhlükəsizlik Şurasının beş daimi üzvü olan dövlətlər üçün yaradılıb, onların maraqlarına xidmət edir. Avropa İttifaqı 1950-ci ildə 6 dövlət tərəfindən yaradılıb və bu gün də həmin o dövlətlərin marağına xidmət edir. NATO 1949-cu ildə 12 dövlət tərəfindən yaradılıb, bu gün də həmin dövlətlərin maraqlarını təmin edir. O cümlədən də Avropa Şurası, ATƏT və başqa təşkilatlar. Eyni siyasət bu gün də davam etdirilir. Bir tərfdən, demokratik dövlətlər, demokratiyanı ixrac edən, yayan dövlətlər kimi özlərini reklam edirlər, digər tərəfdən də demokratiyanın əleyhinə olan addımlar atırlar, sənədlər qəbul edirlər. Təbii ki, gələcəkdə milyonlarla miqrantın hüquqlarının ən kobud şəkildə pozulmasına, tapdalanmasına gətirib çıxaracaq ki, bu da o dövlərin yürütdüyü ikiüzlü siyasətin tərkib hissəsindən biri olacaq"-deyə X.Bəşirov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
