ABŞ Senatında Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin nizamlanmasına dair dinləmələr keçirilib. Senat hesabat üçün Bayden Administrasiyasının iki yüksək vəzifəli məmurunu - Karen Donfrid və Filipp Rikeri dəvət edib. Onlar senatorların ABŞ-ın sülh səyləri, habelə Azərbaycanın təhlükəsizliyinin təmin olunmasına bu ölkənin köməyi ilə bağlı tənqidlərini qəbul etməyiblər. Müzakirələrin gedişində hətta Senatın Beynəlxalq münasibətlər komitəsinin sədri Robert Menendes Bakını “təcavüzkar” adlandırıb.
Ermənipərəst senatorların səylərinə rəğmən, 907-ci düzəlişə qoyulan məhdudiyyət aradan qaldırılmayıb. Müzakirələr zamanı Bayden Administrasiyasının təmsilçiləri qeyd ediblər ki, 907-ci düzəlişin dondurulması Azərbaycan və Ermənistan arasında sülhə nail olmaq səylərini pozmur: “Azərbaycana kömək sərhədlərin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üçün nəzərdə tutulub. Bu, İran tərəfindən transmilli təhlükələrə qarşı mübarizədə ciddi nəticələr verib və Cənubi Qafqaza, Rusiyaya və Avropaya qaçaqmalçılıq marşrutlarını pozub. Azərbaycana yardım ABŞ-ın milli təhlükəsizlik maraqlarına uyğundur”.
Görünən odur ki, erməni lobbisinin səyləri bu dəfə Birləşmiş Ştatların dövlət maraqlarının önünə keçə bilməyib. Necə deyərlər, erməni lobbisinə öz yerlərini göstəriblər.
Məsələyə münasibət bildirən İrəvan Azadlıq Təşkilatının sədri Təbriz Musayevin fikrincə, indiki dövrdə ABŞ-ın Azərbaycanla bağlı prinsipial mövqe sərgiləməsi çox önəmli siyasi hadisədir: “Əvvəla, Rusiyanın Ukraynaya hücumu ilə əlaqədər dünyada çox mürəkkəb geosiyasi proseslər gedir. Çox güman ki, bu proseslərin nəticəsi olaraq dünya düzəni dəyişəcək. O cümlədən, proseslərin tərkib hissəsi olaraq regionda, xüsusən də İranda ciddi təlatümlər yaşanır. Nəzərə alsaq ki, İranın dəyişməsində əsas maraqlı olan tərəf Birləşmiş Ştatlardır və İsraildir, o zaman Azərbaycanın önəmini heç cür gözardı etmək olmaz. Belə olan halda əlbəttə ki, erməni lobbisinin ianələrinə satılan senatorların təşəbbüsləri önəm kəsb etməyəcək. ABŞ dövlət maraqlarının prioritet olmasının nəticəsidir ki, 2002-ci ildən Azərbaycana dövlət yardımını qadağan edən 907-ci düzəliş hər il dondurulur. Fransanın timsalında özünə himayədar tapan ermənilər elə bilirdilər ki, Birləşmiş Ştatlar da onların çaldığı havaya oynayacaq. Ancaq belə olmadı. Baydenin müstəqillik günü ilə əlaqədar Prezident İlham Əliyevə göndərdiyi təbrik məktubunda Azərbaycanın önəmi, Avropanın enerji təchizatında rolu xüsusi qeyd edildi. Bunun özü ABŞ-ın milli maraqları ilə bağlı verilən ciddi mesaj idi. Digər tərəfdən, bu günlərdə ABŞ rəsmisi Filipp Riker bəyan etdi ki, artıq ATƏT-in Minsk Qrupunun saxlanılmasına ehtiyac yoxdur. Onsuz da tərəflər arasında müxtəlif vasitəçilərin iştirakı ilə danışıqlar gedir. Bütün bunlar erməni lobbisinə, Ermənistanın illərdir yeritdiyi separatçı siyasətə vurulan güclü zərbədir. Menendes və onun kimi erməni lobbisindən yallanan digər senatorlar anlamalıdırlar ki, Azərbaycanın artan önəmini heç bir siyasi güc önləyə bilməyəcək”.
Vidadi ORDAHALLI
