Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan parlamentdə çıxışı zamanı ankılav ərazilər barədə ümumi danışıb. İddia edib ki, guya Azərbaycanın tutduğu ərazilərdən çıxması qarşılığında Bakı da tələbini açıqlayıb, bildirib ki, Ermənistan da işğal olunmuş ərazilərdən çıxsın, ancaq Paşinyan hansı ərazilərdən söhbət getdiyini dəqiqləşdirməyib.
Paşinyan anklav adı çəkməsə də, şimal-şərq hissədən (Qazaxın 7 kəndi) söhbət getdiyini, Ermənistanın həll variantına hazır olduğunu deyib: “Bunu rədd etmirik. Niyə? Çünki dörd erməni kəndinin böyük hissəsi işğal olunaraq onların ərazisindədir. Konkret nümunə çəkə bilərək. Tavuş rayonunun Berkaber kəndinin əkin sahələrinin 70 faizə yaxını işğal olunub. Bu, 1991, 1992-1994-cü illərdə baş verib. Sərhəd xəttini, göstərdiyinuz xəttin hüquqi əsaslandırmasını göstərib. Bu halda biz də sərhəd boyunca nə Azərbaycan, nə də Ermənistanın işğal olunmuş ərazisinin qalmamasına gedə bilərik. Biz bu həll variantlarına getməyə hazırıq, bu məsuliyyəti üzərimə götürməyə hazıram. Qoşunları geri çəkməklə 1990-cı ildə mövcud olanı gerçəkləşdirə bilərik”.
Azərbaycan- Ermənistan müharibəsi başlayanda Azərbaycana aid Qazaxın yeddi və Naxçıvanın bir kəndi Ermənistan tərəfindən işğal edilib. Paşinyan konseptual olaraq məsələni yanlış qoyur. Bizə şərt qoyur ki, siz də tutduğunuz ərazilərdən geri çəkilin. Burada məsələnin iki tərəfi var. Birincisi, Azərbaycan hansı əraziləri tutub ki, Paşinyan belə “mübadilə” təqdim edir? İkincisi, rəsmi Bakı heç vaxt Ermənistana belə şərt qoymaz. Ona görə ki, biz heç vaxt Ermənistan ərazisini tutmamışıq. Bu baxımdan Paşinyan prinsipial olaraq məsələni yanıldır ki, guya Azərbaycan Ermənistan ərazisini tutduğunu etiraf edir. Yəni Bakı şərt qoyur ki, tutduğum ərazilərdən çıxıram və sən də analoji addımları at. Guya bununla Azərbaycan tərəfi tərəflərin məsuliyyətini bərabərləşdirir. Halbuki, belə təqdimat tamamilə absurddur. Ən azından ona görə ki, Azərbaycan Ermənistan ərazisini işğal etməyib.
“Bu ondan xəbər verir ki, Ermənistan işğal altında saxladığı Qazaxın 7 kəndini geri qaytarmaq istəmir”
Məsələyə münasibət bildirən hərbi ekspert İbrahim Rüstəmli hesab edir ki, Paşinyan təxribat xarakterli fikirlər səsləndirməklə beynəlxalq ictimai rəyi çaşdırmağa çalışır: “Əlbəttə ki, Nikolun məlum fikirləri ağ yalandır. Birinci Qarabağ müharibəsi zamanı Ermənistanın nə Tavuş, nə də digər rayonlarının ərazisi işğal olunmayıb. Ermənistan 1990-cı ilin martında Qazax rayonunun Bağanis Ayrım kəndini işğal edərək yandırıb. 1992-ci ildə isə Qazaxın digər 6 kəndi ermənilər tərəfindən işğal olunub. Halbuki, Qazax Qarabağdan kilometrlərlə uzaq məsafədə yerləşir. Azərbaycan Ermənistan ərazisini işğal etmədiyi halda necə belə şərtlə çıxış edə bilər? Özü də Birinci Qarabağ müharibəsində üstünlük qarşı tərəfin xeyrinə idi. Ermənistan Azərbaycan ərazilərini işğal edirdi. Paşinyanın belə pozucu xarakterli açıqlaması ondan xəbər verir ki, Ermənistan işğal altında saxladığı Qazaxın 7 kəndini geri qaytarmaq istəmir. Çünki həmin kəndlər önəmli strateji mövqedə yerləşir. Ermənistan hakimiyyəti belə mənasız iddiaları ortaya atmaqla prosesi növbəti dəfə uzatmaq məqsədi güdür. Ancaq bunlar anlamaq istəmir ki, Azərbaycan 90-cı illərin zəif dövləti deyil. İkinci Qarabağ müharibəsindən bunlar görünür yaxşı dərs çıxarmayıb”.
Vidadi ORDAHALLI