İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra İran Cənubi Qafqazda dəyişən geosiyasi realıqları qəbul etmir və bunu öz maraqlarına təhdid hesab edir. Zəngəzur dəhlizinin açılması ilə bağlı aqressiv bir siyasət ortaya qoyub. Buna hərbi təlimlərlə cavab verir.
Bu səbəbdən də rəsmi Tehran xüsusilə Cənubi Qafqazda formalaşan Türkiyə-Azərbaycan kombinasiyasının uğurlu alınmasını İranın zəiflədilməsinə, həmçinin Mərkəzi Asiyaya açılan birbaşa imkanların Türkiyənin mövqeyini güclənməsinə gətirib çıxaracağına görə, belə təlimlərə strat verib. Bu təlimlər Azərbaycana təzyiqdir və bizim təhlükəsizliyimizi təhdid edir. İran birmənalı olaraq Azərbaycana qarşı düşmənçilik siyasəti həyata keçirir.
Buna baxmayaraq, Azərbaycan tərəfi daima İranla qarşlıqlı etimad formatında əməkdaşlığa maraqlı olub. Müharibədən dərhal sonra Azərbaycanın təklif etdiyi “altılıq” platformasında məhz İranın da təmsil olunması həmçinin Zəngəzur dəhlizindən də İranın istifadəsi Tehranın nəzərinə çatdırılıb. Amma göründüyü kimi, Tehran bu məsələlərdə yenə də öz ampluasındadır. Ermənistan-Azərbaycan ərazisində sülhün əldə olunmasına, dəhlizin açılmasına qarşı çıxır. Ümumiyyətlə, regionda dəyişən geosiyasi reallıqları qəbul etmək istəmir.
Dövlət səviyyəsində azərbaycançılığın təbliğinə ciddi dəstək verilir
Azərbaycan dövləti bütün dünyada yaşayan və sayı 50 milyonu keçən azərbaycanlıların doğma dövləti sayılır. Bunun üçün də, dövlət səviyyəsində azərbaycançılığın təbliğinə ciddi dəstək verilir. Prezident İlham Əliyev oktyabrın 21-də Türk Dövlətləri Təşkilatının Baş katibi Bağdat Amreyevi qəbul edərkən deyib ki, Azərbaycandan kənarda yaşayan azərbaycanlıların təhlükəsizliyi, hüquqları, salamatlığı bizim üçün çox böyük əhəmiyyət kəsb edir: “Əlbəttə, Türk dünyası Türk Dövlətləri Təşkilatının üzvləri olan milli dövlətlərin sərhədlərindən qat-qat genişdir. Buna görə də əminəm ki, bizim humanitar əlaqələrimizə, insanlar arasında, geniş dünya coğrafiyasında yaşayan türkdilli xalqların nümayəndələri ilə əlaqələrə gələcəkdə də ehtiyac olacaq. Hər halda, Azərbaycanda öz tərəfimizdən bizim təşkilatımıza daxil olan ölkələrin birliyini möhkəmləndirmək üçün hər şeyi edəcəyik, dünyanın müxtəlif ölkələrində yaşayan qardaşlarımızı, - on milyonlarla qan qardaşlarımızı, - dəstəkləyəcəyik. Təkcə Azərbaycanın hüdudlarından kənarda yaşayan azərbaycanlıların sayı Azərbaycanda yaşayanlardan xeyli çoxdur, bir neçə dəfə çoxdur. Biz taleyin hökmü ilə dövlətimizdən ayrı düşmüş azərbaycanlılara, həmçinin bizim qardaş türk dövlətlərinin digər xalqlarının dövlət sərhədlərinin hüdudlarından kənarda yaşayan çoxsaylı nümayəndələrinə kömək etmək, onların inkişafı, onların Azərbaycan dilini, Azərbaycan ənənələrini, Azərbaycan mədəniyyətini qoruyub saxlamaları, azərbaycançılıq prinsiplərinə sadiq olmaları və öz tarixi Vətəni ilə əlaqələri heç vaxt kəsməmələri üçün əlimizdən gələni edəcəyik. Həmçinin mən bunu da bilirəm ki, Türk dövlətlərinin bütün rəhbərləri bu və ya digər ölkələrdə onların qardaşlarının hüquqlarının necə təmin edilməsinə böyük əhəmiyyət verirlər”.
Prezidentin fikirləri 40 milyon soydaşımıza Azərbaycan dövlətinin dəstəyi deməkdir
Prezident İlham Əliyevin Azərbaycanın hüdudlarından kənarda yaşayan azərbaycanlılarla bağlı söylədiyi fikirlər həm də İranda yaşayan, bütün hüquqlardan məhrum olmuş 40 milyon soydaşımıza Azərbaycan dövlətinin dəstəyi deməkdir.
Son vaxtlar İranın istər rəsmi, istərsə də qeyri-rəsmi şəxslərinin Azərbaycana qarşı qərəzli çıxışları müşahidə olunur. Azərbaycan indiyədək İrana dost və mehriban qonşuluq münasibəti bəsləsə də, Tehran hər zaman bunun əksini nümayiş etdirib. Biz bunu Qarabağ müharibəsində də aydın şəkildə görmüşük. Bu gün İranda yaşayan 40 milyona yaxın soydaşımız Tehran rejiminin Azərbaycana qarşı düşmən siyasəti yürütməsindən narahatdır. Güneyli soydaşlarımız İranın ölkəmizə qarşı məkirli mövqeyinə dirəniş göstərməklə, hər zaman Azərbaycan dövlətinin yanında olduqlarını nümayiş etdiriblər. İranın molla rejiminə öz gücünü göstərən milyonlarla azərbaycanlı tarixi torpaqlarında azad yaşamaq və müstəqil olmağı qarşılarına hədəf qoyublar.
Azərbaycançılıq ideologiyasının xaricdəki soydaşlarımız arasında geniş təbliğ olunması ölkəmizin dostlarının fəaliyyətinə də əlavə təkan verib
Ulu Öndər Heydər Əliyevin əsasını qoyduğu azərbaycançılıq ideologiyası dünya azərbaycanlılarını vahid ideya ətrafında birləşdirən ideoloji bünövrədir. Xalqımızın milli-mənəvi dəyərlərini müdafiə etməyi, qoruyub saxlamağı aşılayan, dövlət və vətəndaş mənafelərini üzvi şəkildə birləşdirən, həmçinin gənclərdə milli və hərbi vətənpərvərlik hissinin formalaşmasında mühüm rol oynayan azərbaycançılıq ideologiyası ölkədə vətəndaş birliyi üçün uğurlu təməldir. Ötən illər ərzində bu ideologiyanın dünya azərbaycanlıları arasında daha dolğun şəkildə təbliğ olunması və yayılması istiqamətində dövlət tərəfindən mühüm addımlar atılıb. Lakin bu, bir həqiqətdir ki, istənilən işin uğurlu olması üçün dövlətlə yanaşı, qeyri-hökumət təşkilatlarının, o cümlədən ziyalıların, elm və mədəniyyət qurumlarının da üzərinə mühüm vəzifələr düşür.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyilə çap olunur.
