ABŞ Dölət Departamentinin sözçüsü Ned Prays ənənəvi mətbuat brifinqində oktyabrın 31-də Soçidə keçirilən Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan liderlərinin görüşünün yekunları, ABŞ-ın Ermənistanla Azərbaycan arasında sülh danışıqlarına töhfəsi barədə sualı cavablandırıb.
N.Praysın cavabı belə olub: “Biz bu görüşün (Soçi görüşü) iştirakçısı deyildik. Ona görə də bu barədə danışmaq bizə düşməz. Lakin sualınızın axırıncı hissəsinə gəlincə, dövlət katibi Blinken bunu dəfələrlə, o cümlədən iki xarici işlər nazirini Nyu-Yorkda bir araya gətirərkən vurğulayıb. Biz Ermənistan-Azərbaycan sülhünə və iki ölkə arasında danışıqlara sadiqik. Biz inanırıq ki, birbaşa dialoq məsələlərin həlli və davamlı sülhə nail olmaq üçün açardır və yeri gəlmişkən, hər iki ölkə bunu istədiklərini bəyan edirlər. Beləliklə, biz növbəti aylarda Ermənistan və Azərbaycan arasında ikitərəfli, tərəfdaşlarla və çoxtərəfli təşkilatlar vasitəsilə müzakirələri asanlaşdırmaq üçün məşğul olmağa davam edəcəyik”.
N.Prays “Dövlət katibinin xarici işlər nazirləri ilə telefon danışığını və ya görüşlərini gözləmək olarmı?” sualının cavabında deyib: “Düşünürəm ki, bunların hamısı masanın üstündədir. Biz Ermənistanla Azərbaycan arasında davamlı sülhün bərqərar olması üçün ən faydalı hesab etdiyimizi edəcəyik”.
Göründüyü kimi, bu, Soçi görüşünə ABŞ-ın rəsmi münasibətidir. Bu münasibətdən Birləşmiş Ştatların Soçi görüşenə və Bəyanatına hansı nəticələri çıxartmaq olar?
“Bu, ondan irəli gəlir ki, Vaşinqton Rusiyanın egidadı altında aparılan danışıqlara isti yanaşmır”
Məsələyə münasibət bildirən AMİP sədri Arzuxan Əlizadənin fikrincə, ABŞ-ın Soçi görüşünün nəticələrinə rəsmi yanaşması ümumi sözlərdən o tərəfə keçmir: “N.Praysın məlum səsləndirdiyi fikirlər açıq şəkildə bunu ortaya qoydu. Bu, ondan irəli gəlir ki, Vaşinqton Rusiyanın egidadı altında aparılan danışıqlara isti yanaşmır. Bu, Cənubi Qafqaz uğrunda Rusiya ilə ABŞ arasında gedən gesiyasi mübarizənin tərkib hissəsidir. ABŞ istəyi odur ki, Azərbaycan və Ermənistan arasında danışıqlarda vasitəçilik təşəbbüsü ilə çıxış edən Avropa İttifaqı uğur qazansın. Çünki Aİ-nin vasitəçiliyi ilə əldə olunan nəticə həm də ABŞ-ın uğuru sayılacaq. Təsadüfü deyil ki, Birləşmiş Ştatlar Avropa İttifaqı Şurası prezidenti Şarl Mişelin vasitəçiliyi ilə keçirilən 4 görüşü dəstəkləyib. ABŞ istəməz ki, Rusiyanın vasitəçiliyi ilə keçirilən görüşlər daha effektivli olsun. Ona görə ki, bu, son nəticədə Rusiyanın Cənubi Qafqazda daha da möhləmlənməsi deməkdir. ABŞ da bunu istəmir. Vaşinqton çalışır ki, Rusiya regionu tərk etsin. Məhz bu səbəbdən N.Praysın Soçi görüşünü dəyərləndirməsi zamanı ABŞ-ın kimin və nəyin tərəfində olduğu bəlli deyil”.
Partiya sədri onu da əlavə etdi ki, Cənubi Qafqazda kollektiv Qərb ilə Rusiya arasında geosiyasi mübarizənin daha da kəskinləşəcəyi güman edilir.
Vidadi ORDAHALLI
