“Rusiya Qarabağın status məsələsini sonraya saxlamağı təklif edib, Ermənistan razıdır”. Bunu Ermənistan parlamentində baş nazir Nikol Paşinyan Soçidə keçirilən üçtərəfli görüşün yekunları barədə deyib.
Onun sözlərinə görə, bu, düzgün yanaşmadır, çünki hazırda tərəflər Qarabağın qarşılıqlı məqbul statusu ilə bağlı razılığa gələ bilmirlər: “Hazırda hər iki tərəf üçün qarşılıqlı məqbul olan status tapmaq obyektiv olaraq mümkün deyil. Ermənistan hökumətinin siyasəti bu konsepsiyaya nə dərəcədə uyğundur? Tamamilə və 100 faiz. Diqqəti Dağlıq Qarabağ məsələsinə cəmləşdirməmək, mahiyyətcə, mövcud vəziyyəti hansısa status-kvo şəklində düzəltmək və Ermənistan-Azərbaycan problemini həll etmək təklif olunur. Bu, məqbuldur”. Daha sonra Paşinyan bildirib ki, Azərbaycan onun rusiyalı sülhməramlıların Qarabağda qalma müddətinin 10-20 il uzadılması barədə onun ideyasını rədd edib.
Məlumat üçün qeyd edək ki, Soçi görüşündən əvvəl erməni tərəfi nizamlanmanın “Rusiya variantını” dəstəklədiyini bəyan edib. Ermənilər qərara alıblar ki, bu variant Qarabağa hansısa statusun verilməsini nəzərdə tutur, “Vaşinqton variantı” isə yox.
Maraqlıdır, Paşinyanın Qarabağın statusunun sonraya saxlanılması ilə bağlı Rusiya ilə Ermənistan arasında anlaşmanın olduğu barədə səsləndirdiyi fikirlərə nə dərəcədə inanmaq olar? Məlum olduğu kimi, bununla bağlı Azərbaycanın mövqeyi fərqlidir. O da ondan ibarətdir ki, Qarabağ məsələsi həll olunduğu üçün heç bir status olmayacaq. İstənilən halda Paşinyanın statusla bağlı fikirləri nə dərəcədə reallığa uyğun informasiyadır?
“Ola bilsin Nikol belə açıqlama verməklə Rusiya ilə Azərbaycanı qarşı-qarşıya qoymaq istəyir”
Məsələyə münasibət bildirən Demokratik Dəyişim Partiyası Təşkilat Komitəsinin sədri Əli Mustafayevin fikrincə, təəssüf ki, Kremlin belə bir istəyinin olması ehtimalı böyükdür: “Əfsuslar olsun ki, Rusiya məsələnin birdəfəlik həllini istəmir. Rusiyanın Qarabağ tənzimlənməsi ilə bağlı təklif etdiyi variant, Qərbin variantından məhz buna görə fərqlənir. Rusiya status məsələsini soraya saxlamaqla sülh müqaviləsinin bağlanmasını təklif edir. Kremldə hesab edirlər ki, onların variantı erməniləri şirnikləndirəcək və Ermənistan Rusiyadan bərk yapışacaq. Həqiqətən də Rusiya Paşinyana belə bir təklif veribsə, bu, Azərbaycanın daxili işinə qarışmaqdır, suverenliyimizə təhdiddir. Rusiya, Ermənistan anlamalıdır ki, Qarabağ Azərbaycan ərazisidir. Orada etnik ermənilərin yaşayıb-yaşamamasından asılı olmayaraq Qarabağ beynəlxalq hüquq tərəfindən Azərbaycan ərazisi sayılır. Ermənilər orada yaşamaq istəyirsə, o zaman Azərbaycan qanunlarına tabe olmalıdılar. Ərazi bütövlüyümüzə hörmət olunmalıdır. Düzdür, Paşinyan belə açıqlamalar verməklə oyun oynayır. Gah Qərb variantından danışır, gah da Rusiyanın təklifini ortaya atır. Ola bilsin Nikol belə açıqlama verməklə Rusiya ilə Azərbaycanı qarşı-qarşıya qoymaq istəyir. Bu da istisna deyil. Çünki tpik erməni xislətindən nə desən gözləmək olar. Məsələn, Rusiyadakı erməni diasporu ilə görüşdə deyər ki, rus variantını qəbul edirlər. Qərb ölkələrində səfərdə olanda bunun əksini deyər. Yəni, Paşinyandan nə desən gözləmək olar. Biz nəzərə almalıyıq ki, Rusiyanın Qarabağ və Azərbaycanın ərazi bütövlüyü məsələdsində mövqeyi sağlam deyil. Rəsmi olaraq ərazi bütövlüyümüzü tanısa da, ara-sıra Rusiya zorbalığını göstərir”.
Bu baxımdan Əli Mustafayev hesab edir ki, Azərbaycan son dərəcə bu məsələdə ayıq-sayıq olmalıdır.
Vidadi ORDAHALLI
