Jurnalistlər üçün güzəştli ipoteka media reyestrindən keçənlərə şamil olunacaq. Bunun üçün isə ilk olaraq media subyektləri qeydiyyatdan keçməlidirlər. Bu fikirləri Medianın İnkişafı Agentliyinin şöbə müdiri Natiq Məmmədli deyib.
Onun sözlərinə görə, qeydiyyat media subyektləri üçün mütləq, jurnalistlər üçün isə könüllüdür. Media reyestrində qeydiyyata düşən jurnalistlərə xüsusi vəsiqə veriləcək. Bu vəsiqə jurnalistin məlumatlarının media reyestrində olduğunu təsdiqləyən sənəddir. Sözügedən vəsiqə ilə jurnalistlər həm sosial ipoteka üçün müraciət edə biləcəklər, həm də bir sıra üstünlüklər qazanacaqlar. Qeyd edək ki, media reyestrinə daxil olan jurnalistlər üçün güzəştli ipotekanın alınmasında hər hansı say limiti nəzərdə tutulmayıb.
Araşdırmamız zamanı müəyyən etdik ki, bu barədə Azərbaycan Prezidentinin 2016-cı il 22 iyun tarixli 940 nömrəli Fərmanı ilə təsdiq edilmiş “Azərbaycan Respublikası İpoteka və Kredit Zəmanət Fondunun vəsaiti hesabına ipoteka kreditinin, o cümlədən güzəştli ipoteka kreditinin verilməsi Qaydası”nda dəyişiklik edilməsi haqqında Prezidentin Fərmanında da qeyd edilir. Fərmana edilmiş yeni əlavəyə görə, gənc ailənin üzvü olan, azı 5 il jurnalist işləyən və Media Reyestrinə daxil edilmiş şəxslər güzəştli ipoteka kreditindən istifadə etmək hüququna malikdir. Bununla yanaşı, ən azı 15 il jurnalist işləyən və Media Reyestrinə daxil edilmiş şəxslər də güzəştli ipoteka şərtlərindən yararlana bilərlər.
Qaydaya əsasən, Fondun Himayəçilik Şurası tərəfindən kredit, o cümlədən güzəştli ipoteka krediti üzrə illik faiz dərəcələri müəyyən olunana qədər kredit üzrə illik faiz dərəcəsi 8 faizdən, güzəştli ipoteka krediti üzrə isə 4 faizdən çox olmamalıdır.
Güzəştli ipoteka kreditinin verilmə şərtlərinə əsasən, maksimal məbləğ 100 min manatdır. Maksimal müddəti 30 il, minimal ilkin ödəniş 10 faiz, zəmanət verilməmiş kreditlər üzrə illik faiz dərəcəsi 4%, zəmanət verilmişlər üçün isə 3.7 faiz təşkil edir. Güzəştli ipoteka kreditindən istifadə etmək hüququ olan ailə və ya şəxs ondan yalnız bir dəfə istifadə edə bilər.
Bu yeniliklərin jurnalistlərin mənzil şəraitinin yaxşılaşmasına nə kimi təsiri olacaq?
Media eksperti, əməkdar jurnalist Azər Həsrət “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, həmkarlarımızın sosial problemlərinin həlli istiqamətində atılan istənilən addım təqdir edilməlidir: “Şəxsən mən düşünürəm ki, illərdi çətinliklər içərisində yaşayan, sabit işi və əmək haqqısı olan, lakin mənzi probleminin həllinə nail ola bilməyən çoxlu sayda həmkarlarımız var. Yaradılan Media Reyestri məsələsi o cür kateqoriyadan olanların mənzil məsələsinin həllində yardımçı rol oynayacaq. Azərbaycan jurnalistikasına çəki-düzən verilməsi lazımdır. Xüsusilə də jurnalist adından sui-istifadə edənlərlə əsl jurnalistlərin fərqləndirilməsi baxımından bu olduqca vacibdir. Normal, ciddi medianın önə çıxarılması proseslərinə aid bütün tədbirləri alqışlayıram. Bunların hamısı gərəklidir. İllərdi həllinə çalışdığımız, lakin həll edə bilmədiyimiz məsələlərdi. Media Reysteri fəaliyyətə başlayandan sonra bu cür neqativliklərin kökündən həll edilə biləcəyini düşünürəm. Əsasən də, mənzillə bağlı ipoteka kreditlərinin alınması üçün mövcud olan problemlərin həlli yönündə Media Reysterinin xüsusi əhəmiyyəti olacaq. Çünki bu vaxta qədər jurnalistlər ipoteka krediti ala bilmirdi. Bununla bağlı problemlərin həlli müşkülə çevrilmişdi. Jurnalistlər onlardan tələb edilən sənədləri təqdim edə bilmirdi. Təqdim edəndə də, banklar həmin sənədlərə güvənmirdi. Amma Media Reyestri yaranandan sonra onlardan sabit iş və əmək haqqı tələb ediləcək və bütün bu məlumatlar Reyestrdə öz əksini tapacaq. Bu da jurnalistlərin ipoteka krediti əldə etmələri üçün yaşıl işıq hesab ediləcək. Bunu çox müsbət dəyərləndirirəm”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ