Azərbaycan mətbuatının Teleqram kanallarına istinadən yaydığı məlumata görə, İranın Mədəniyyət və İslami İrşad Nazirliyi Güney Azərbaycanın tanınmış yazıçısı, professor Rəhim Akbayrakdan kitablarının mətnindən “Azərbaycan” sözünü çıxarmağı tələb edib.
Qeyd edilir ki, “Azərbaycan” adından imtina edəcəyi halda Rəhim Akbayrakın yeni kitablarının nəşrinə icazə verəcəklər.
Müəllif isə özünün “İnstaqram” hesabında bu barədə post paylaşıb: “Nəşriyyata bildiriş göndəriblər ki, yeni kitablarımı çap etmək üçün onların mətnindən “Azərbaycan” sözünü çıxarmalıyam. Qulağınızın dibini görərsiniz ki, mən belə bir rəzaləti qəbul edim. Onların arqumenti odur ki, həmin tədqiqat dövründə Azərbaycan adı olmayıb. Gülməlidir, səkkiz min il əvvəl Şumer adı olub? Qədim İranın tarixi ilə bağlı minlərlə romana bənzər kitablar yazmısınız, ümumiyyətlə səkkiz min il əvvəl İran adı olub?!”
“Akbayrak öz davranışı ilə şovinistlərə layiqli cavab verib və bu da bizim varlığımızın qələbəsidir”
AMEA-nın Fəlsəfə və Sosiologiya İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, fəlsəfə doktoru, BAO başqanının müavini, siyasi şərhçi Faiq Ələkbərli “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, Azərbaycan adı son 100 ildə fars şovinstlərində açıq qıcıq yaradır və onlar bu adı tarix səhnəsindən və yaddaşlardan silmək istıyirlər, lakin bunu bacara bilməyəcəklər. “Bütün hallarda, Güney Azərbaycanın tanınmış yazıçısı, professor Rəhim Akbayrakın kitabının mətnindən “Azərbaycan” sözünün çıxarılmasının tələb edilməsi qəbuledilməzdir. Əslində, bunu tələb edən İran adlanan ölkənin müvafiq rəsmi şəxsləri, eyni zamanda onların ideoloqlarıdır. Bu da bir daha fars şovinstlərinin Azərbaycan adından necə qorxduğunu göstərir. Yəni İran ideoloqlarında, fars şovinistlərində Azərbaycan adı çox ciddi şəkildə qıcıq yaradır. Onlar Azərbaycan adından özlərinə bir təhlükə görürlər. Çünki məhz Azərbaycan, onunla yanaşı türk adına daima irqçi baxışlar ortada olub. Yəni bu, günümüzün məsələsi deyil, ən azı yüz ildir ki, Azərbaycan və türk anlayışı İrançılar, fars irqçiləri və onların arxasında dayananlar üçün çox ciddi bir təhlükə hesab olunur. Təxminən bu müddət ərzində də Azərbaycan adına və türklüyə qarşı əllərindən gələni ediblər. Bildiyiniz kimi, Azərbaycan adını Pəhləvilər bir zaman ləğv də etdilər, hətta sonrakı dönəmdə ostanlıqlar yaradılanda belə, Şərqi və Qərbi ostanlıqda Azərbaycan adını qəbul etmədilər. Sonrakı dönəmlərdə xalqın etirazları qarşısında məcburən Azərbaycan adını qəbul etdilər. Eyni şəkildə uzun müddət türklük adını da dandılar, sonra türk adını hardasa "Azəri" adı ilə eyniləşdirmə çalışdılar. Onları türklükdən ayırmaq üçün bu addımı atdılar. Yəni dediyimiz kimi, təxminən bir əsrdən çoxdur ki, onlarda Azərbaycan adına qarşı bu cür irqçi münasibət var. Halbuki, Akbayrakın da dediyi kimi, Azərbaycan və türk anlayışının tarixi İran və fars anlayışının tarixindən qat-qat qədimdir”.
F.Ələkbərlinin sözlərinə görə, söhbət Azərbaycan və türklükdən gedirsə, şübhəsiz ki, məhz bu coğrafiyada Azərbaycan və türklük həmişə mövcud olub və əsrlər sonra da mövcud olacaq. F.Ələkbərli qeyd etdi ki, bu baxımdan, fars şövinistlərinin Azərbaycan və türklük adına qarşı apardıqları, indi də davam etdirdikləri repressiyanın mahiyyəti bəllidir. “Nə vaxta qədər orada Azərbaycan, türklük adı var məhz bu ad şovinistləri narahat edəcək? Çünki bu ada qarşı çıxanlar yaxşı anlayırlar ki, qanunsuz şəkildə hakimiyyəti mənimsəyiblər, bir çox qanunsuz addımlar atıblar. Şovinstlər türklüyə, Azərbaycan adına qarşı istənilən addımı ataraq tarixdən silməyə çalışıblar. Ancaq Pəhləvilər də Azərbaycan adını silməyi bacarmadılar, əksinə, özləri tarixin səhnəsindən silinib getdilər, bunları da onların taleyi gözləyir. İran İslam Respublikası adlanan ölkə də bunu bacarmayacaq, onlar da tarixin səhnəsindən silinib gedəcəklər. Bu baxımdan, əlbəttə, Rəhim Akbayrak çox haqlı olaraq heç bir şəkildə Azərbaycan adından imtina etməməlidir, necə ki, etmir. Akbayrak Azərbaycan adından imtina etsəydi, bu bir millətin öz dilinin, tarixinin, mədəniyyətinin varlığını danmasına xidmət etmiş olardı. Bizim bu bölgədə əbədiliyimiz, Azərbaycanımızın, türklüyümüzün gələcəyi üçün əlimizdə çox güclü iki silah var. Bunlardan biri türklükdürsə, digəri Azərbaycandır. Akbayrak haqlı olaraq Cavad Heyətin, Şəhriyarın, Səhəndin, Xiyabaninin, Pişəvərinin, Səttarxanın yolunun davamçısı olduğunu ortaya qoyub. Akbayrak öz davranışı ilə şovinstlərə layiqli cavab verib və bu da bizim varlığımızın qələbəsidir”.
F.Ələkbərli hesab edir ki, Azərbaycan tarixinin, Azərbaycan adının qədimliyi və bu ada, bu tarixə sahib olanların öz tarixi ilə qürur duyması şovinistləri ciddi əndişələndirir, bu səbəbdən də bu cür cəfəng şərtlər irəli sürürlər.
İradə SARIYEVA
