Bəllidir ki, həm Qərb, həm də Şərq dövlətləri rəsmi Bakı ilə əməkdaşlığa xüsusi önəm verir. Əlbəttə, bunun əsaslı səbəbləri var. Əvvəla, Azərbaycanın geosiyasi mövqeyi həm Qərb, həm də Şərqlə əlaqələr üçün əlverişli şərait yaradır. İkinci bir tərəfdən, Azərbaycan artıq nəinki regional, həm də beynəlxalq siyasi oyunçulardan biridir.
Belə olan halda, sözsüz ki, bütün dövlətlər rəsmi Bakı ilə əlaqələrə xüsusi önəm verməyə çalışırlar. Əgər Qərb ölkələri ilə tərəfdaşlığımız daha çox neft-qaz ixracı üzərində qurulubsa, Şərq dünyası ilə Bakı arasında həm də dil, din, mentalilet yaxınlığı var.
Beləliklə, Azərbaycan Qərb və Şərq dövlətləri arasında balanslı siyasət yeritməklə öz xarici siyasət kursunda əməkdaşlığın, dostluğun və tolerantlığın əsas prinsiplər olduğunu bir daha bütün dünyaya nümayiş etdirir. Bunun nəticəsində Azərbaycan Şərqlə Qərb arasında körpü rolunu oynayır. Rəsmi Bakının Xəzər-Atlantik okeanı akvatoriyası üzrə Qərb istiqamətində və Xəzər-Sakit okean-Hind okeanı akvatoriyası üzrə Asiya istiqamətində əhəmiyyəti getdikcə artır.
Azərbaycan Qərblə Şərq arasında balanslaşdırılmış xarici siyasət yeridən nadir dövlətlərdəndir. Bu özünü həm də xarici təmaslarda, o cümlədən qarşılıqlı səfərlərdə göstərir. Məsələn, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev oktyabrın 6-da Çexiyanın paytaxtı Praqa şəhərində keçirilən "Avropa siyasi birliyi" Zirvə Toplantısında iştirak etdi. Həmin toplantıda Azərbaycanla bağlı müzakirələr və qərarlar qəbul edildi. Bir sözlə, Azərbaycan fərqli coğrafiyalar arasında mühüm körpü rolunu oynadığını isbatlayır və bu amil getdikcə güclənir. Bu mühüm mövqe fərqli çoğrafiyalarda təmsil olunan ölkələrin Ermənistana təzyiqi artırmaq ehtimalını gücləndirirmi?
Böyük Dayaq Partiyasının sədri Mirkazım Seyidov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, “Avropa siyasi birliyi” Zirvə Toplantısında iştirak etmək üçün Praqada səfərdə olan dövlət başçısı İlham Əliyevin Sammit çərçivəsində keçirdiyi görüşlər, “Avropa qitəsində sülh və təhlükəsizlik” mövzusunda dəyirmi masada çıxışı, eyni zamanda, Azərbaycan televiziya kanallarına müsahibəsindəki fikirlər dünya mətbuatında geniş müzakirə olunur: “Onu da qeyd edim ki, “Avropa siyasi birliyi” qitənin ölkələri arasında siyasi əlaqələndirmə platformasıdır. Birliyin məqsədi ümumi maraq doğuran məsələlərin həlli üçün siyasi dialoqu və əməkdaşlığı inkişaf etdirmək, Avropa qitəsinin təhlükəsizliyini, sabitliyini və rifahını gücləndirməkdir. Zirvə Toplantısında ümumilikdə 44 ölkənin dövlət və hökumət başçıları iştirak edirdi. İlk dəfə keçirilən “Avropa siyasi birliyi” Zirvə Toplantısı Avropa ölkələrinin liderlərini bərabərhüquqlu və birlik ruhunda bir araya gətirir. Dövlət başçısı İlham Əliyevin Zirvə Toplantısında iştirakı və yeni siyasi platformanın fəaliyyətə başlamasını postmünaqişə dövrünün reallıqlarının təqdimatı kimi dəyərləndirə bilərik. Dünya Azərbaycanın dövlət başçısı İlham Əliyevin 44 günlük İkinci Qarabağ müharibəsində qətiyyətli mövqeyinin şahidi olub. Azərbaycan bu gün də dövlət başçısının qətiyyətli mövqeyinin sayəsində dünya birliyinin fəal üzvü olaraq cərəyan edən proseslərə təsir imkanlarını ortaya qoyur.
Bu gün bəzi dünya güclərinin regionda dayanıqlı sülhün və təhlükəsizliyin təmin olunmasına dəstəklərini ifadə etmələri əslində Avropa İttifaqının təşəbbüskarlığını qısqanclıqla qarşılamalarından irəli gəlir. 30 il Ermənistana irad bilfirməkdə maraqlı olmayan, özünün də iştirakı ilə hazırlanan və qəbul olunan BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrinin icrasına səy göstərməyən Fransa bu gün danışıqlar prosesində iştirak edib, özünü ədalətli göstərmək istəyir. Belə bir ölkənin Ermənistana təzyiq göstərəcəyi inandırıcı görünmür. Çünki biz 30 illik işğal dövründə yaşadıqlarımızı unutmadıq. Kiçik dövlətlərə “ədalət, beynəlxalq hüquq” dərslərini keçən Fransa kimi güclər özləri bu prinsiplərə əməl etsələr daha yaxşı olar. Dövlət başçısı İlham Əliyev Zirvə Toplantısı çərçivəsində “Avropada sülh və təhlükəsizlik” mövzusunda dəyirmi masada bir daha dövlətlərarası münasibətlərdə beynəlxalq hüququn prinsiplərinin rolunu qeyd etdi. Praqa Zirvəsi Azərbaycanın bütün sahələr üzrə: həm iqtisadi, həm də siyasi cəhətdən sivilizasiyalar, fərqli geopolitik məkanlar arasında mühüm körpü rolunu oynadığını təsdiqlədi. Sübut olundu ki, ölkəmiz bu rolunu get-gedə artırır. Bunu bütün dünya gücləri artıq dərk edir. Təsadüfi deyil ki, hazırda ağır qışa hazırlaşan və qaz böhranı yaşayan Avropanın böyük ölkələri Azərbaycana xilaskar gözündə baxır. Azərbaycan həm də logistik cəhətdən əlverişli mövqedədir. Ermənistan bu yöndə bəzi layihələri tormozlayır. Düşünürəm ki, bundan sonra Ermənistan öz üzərində bütün qitələrdən gələn haqlı təzyiqləri hiss edəcək. Çünki Azərbaycan bunun üçün əla zəmin hazırlayıb”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ