Rusiyanın baş nazir müavini Aleksey Overçuk “Rossiyskaya qazeta”ya geniş müsahibə verib. Overçuk müsahibəsində bir sıra məsələlərə toxunub.
O, müsahibəsində qeyd edib ki, Cənubi Qafqazda xüsusi dəhlizlər olmayacaq. Overçuk əlavə edib ki, regionda hər hansı ekstraterritorial dəhlizlərin yaradılmasından söhbət belə gedə bilməz: “Cənubi Qafqazda iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin blokadadan çıxarılması üzrə üçtərəfli işçi qrupu ciddi şəkildə tərəflərin suverenliyi prinsipi əsasında qərarlar hazırlayır. Rusiya hər zaman tərəflərin suverenliyi prinsipini dəstəkləyib və üç ölkə liderinin 9 noyabr 2020-ci il və 11 yanvar 2021-ci il tarixli bəyanatlarının mövqelərində açıq şəkildə dəstəkləyib. Bu o deməkdir ki, Üçtərəfli İşçi qrupun danışıqlarında hər hansı bir tərəfin suverenliyinə hansısa formada və ya hansısa şəkildə xələl gətirəcək “ekstraterritorial dəhliz” yoxdur, bu müzakirə olunmur və ola da bilməz”.
Ekstraterritorial, yaxud da adının nə qoyulmasından asılı olmayaraq bəzi reallıqlar var və onları qəbul etmək lazımdır. Məsələ ondadır ki, Rusiya prezidenti Vladimir Putin 2021-ci il noyabrın 26-da Soçidə keçirilən görüşdən sonra bununla bağlı mətbuata açıqlama verdi. Qeyd etdi ki, Laçın və Zəngəzurdan keçən dəhlizlər eyni statusda olmalıdır. Faktiki olaraq Putin həmin açıqlamasında ilk dəfə dəhliz sözünü işlətdi. Bu isə o deməkdir ki, söhbət dəhlizdən gedirsə, o zaman dəhlizin özünün qaydaları olmalıdır. Ancaq Overçukun açıqlaması bunun əksini göstərir.
“Overçuk, nədənsə, 10 noyabr sənədində maneəiz gediş-gəliş sözünü görməzdən gəlir”
Məsələyə münasibət bildirən Yeni Yol Partiyasının sədri Ramil Hüseynovun fikrincə, Moskva dəhliz məsələində əvvəlki təşəbbüskarlığı göstərmir: “Əvvəla, Zəngəzur dəhlizi həm də Rusiyanın maraqlarına cavab verir. Çünki Qərb Rusiyanı blokadaya almağa çalışır. Ukrayna ilə bağlı vəziyyət ortadadır. Belə olan halda Rusiya üçün alternativ variantlardan biri Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizidirsə, digəri Zəngəzur dəhlizidir. Qərb Rusiya faktoruna görə Zəngəzur dəhlizində maraqlı deyil. Hesab edirlər ki, Rusiyanın Ermənistana təsiri daha da artacaq. Qəribəsi odur ki, Rusiya Qərbin Zəngəzur dəhlizində maraqlı olmamasını bilə-bilə Paşinyan hökumətinə təzyiq etmir. Halbuki, Rusiyanın vasitəçiliyi ilə əldə olunan 10 noyabr razılaşmasında Naxçıvana maneəsiz gediş-gəliş bəndi var. Maneəsiz gediş-gəlişin oxunuşu dəhliz deməkdir. Əfsuslar olsun ki, “ekstraterritorial dəhlizlərin yaradılmasından söhbət gedə bilməz” deyən Overçuk, nədənsə, 10 noyabr sənədində maneəiz gediş-gəliş sözünü görməzdən gəlir. Bu, müəyyən mənada o deməkdir ki, Putin hakimiyyətə tam nəzarət edə bilmir. Çünki Putin faktiki olaraq Soçi görüşündən sonra dəhliz ifadəsini işlədib. Ancaq biz görürük ki, Rusiya hakimiyyətində müəyyən dairələr Paşinyanın maraqlarına oynayır. Belə olmasaydı, Ermənistan dəhliz məsələsində bu dərəcədə dirəniş göstərə bilməzdi”.
Partiya sədri onu da əlavə etdi ki, Ermənistana güclü təzyiq olmadıqca İrəvan dəhliz məsələsində dirəniş göstərəcək.
Vidadi ORDAHALLI