Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi Sergey Lavrovun İrəvanda erməni həmkarı Ararat Mirzoyanla birgə mətbuat konfransında Xocalının Fərrux kəndi ətrafındakı vəziyyətlə bağlı səsləndirdiyi fikirlərə düzəliş edib. Belə ki, Rusiya XİN-in saytında Lavrov-Mirzoyan mətbuat konfransının stenoqramını yayımlanıb. Stenoqramda Rusiya XİN başçısının Fərrux kəndi ətrafındakı vəziyyətlə bağlı səsləndirdiyi fikirlərə dəyişiklik edilib.
Lavrovun canlı mətbuat konfransında səsləndirdiyi "Vəziyyətin nizamlanması Qarabağdakı Rusiya sülhməramlı hərbçilərinin prioritetlərindən biridir. Erməni dostlarımız da bu barədə yaxşı məlumatlıdır. Artıq vəziyyətin deeskalasiyası nöqteyi-nəzərindən “yerdə” (Fərrux kəndində) müəyyən nəticələr var. Bizdə anlayış var ki, delimitasiya ilə bağlı başlayan predmetli iş çərçivəsində bu məsələlərə baxılacaq və mütləq həll olunacaq” fikirləri "Vəziyyətə gəlincə, Rusiya hərbçiləri (bizim erməni dostlarımız bundan yaxşı məlumatlıdır) bunu öz prioritetlərindən biri kimi “saxlayır”. Artıq vəziyyətin deeskalasiyası baxımından “yerdə” müəyyən nəticələr var. Ümid edirik ki, Ermənistan-Azərbaycan sərhədinin delimitasiyası prosesinin başlanması Bakı ilə İrəvan arasında etimadın artmasına və Rusiya sülhməramlı kontingentinin məsuliyyət zonasında Fərrux kimi insidentlərin qarşısını almağa kömək edəcək" kimi dəyişdirilib. Erməni mediası yazır ki, baş verənlər Rusiya üçün Ermənistanın hansısa əhəmiyyət kəsb etmədiyinin növbəti təzahürüdür. Bu xüsusda “armenianreport” portalı yazır: “ Ermənistanda əsas siyasi mövzu, təbii ki, Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrovun işgüzar səfəri olub. Lakin Lavrovun gəlişi Ermənistan tərəfinə heç bir xüsusi sürpriz, eləcə də yeni ümidlər gətirmədi. Onun erməni həmkarı Ararat Mirzoyanla bağlı qapılar arxasında nə danışdığını bilmirik, lakin birgə mətbuat konfransında “əsas müttəfiqimiz” tərəfindən Ermənistanın problemlərinə heç bir dəstək, hətta rəğbət görmədik. Bəli, təbii ki, Lavrov nəsə mızıldandı, dedi ki, avtomobil və dəmir yolu marşrutları kommunikasiyaların açılması çərçivəsində Ermənistan ərazisinin suverenliyinin tanınması çərçivəsində həyata keçiriləcək. Amma biz bunu onsuz da bilirdik. Hazırda çətin ki, Ermənistanda ayıq düşüncəli və möhkəm yaddaşa malik kimsə onsuz da manqurtlaşmış Ermənistan ərazisinin hissələrini könüllü olaraq Azərbaycana verməyə razı olsun. Deməli, burada heç bir qeyri-müəyyənlik ola bilməz.
Mətbuat konfransından başqa bir məqam Rusiya sülhməramlılarının bilavasitə razılığı ilə mart ayında azərbaycanlılar tərəfindən nəzarətə götürülmüş Fərrux kəndi ilə bağlıdır. Lavrov bu fonda Ermənistanın lehinə heç nə demədi. Kəndlə bağlı vəziyyətin rus hərbçiləri ilə bağlı olduğunu dedi. Lavrovdan bundan daha axmaq açıqlama eşidilməyib. Azərbaycan kəndə nəzarət edir, Lavrov isə guya hansısa nəticənin olmasından danışır. Onun ifadəsində “erməni dostları” haqqında danışması da kifayət qədər həyasızlıqdır. Rusiyanın Ermənistanda rus dostları artıq yoxdur, Sergey Viktoroviç. Kreml özü bizi özündən uzaqlaşdırdı. Ermənistanda yalnız Putinin əlinə baxan Kremlpərəst müxalifət var. Çoxdan məlumdur ki, Rusiyanın Ermənistandakı 5-ci kalonu olan müxalifət, eləcə də ruslaşmış rus erməniləri - Kurqinyan, Simonyan, Keosayan, Baqdasarov və başqaları erməni cəmiyyətini öz kökündən, dilindən və tarixindən qoparıb kütləvi aksiyalar keçirmək arzusundadırlar. Onlar ölkədə ruslaşma istəyir. Ermənilərin orta və gənc nəslinin Rusiyada deyil, Qərbdə oxumaq, rus dilini deyil, Ermənistanda ingilis dilini öyrənmək arzusunda olduqları fikirdən iyrənirlər. Yadınıza salın, Kurqinyan və Keosayan Ermənistanda olarkən küçələrdə rusca danışıq eşitmədiklərinə görə necə qəzəbləndilər. İndi isə rusofillərin arzuları, deyəsən, gerçəkləşə bilər. Bunu Lavrovun Ermənistanda rus məktəblərinin sayının artırılacağı ilə bağlı açıqlaması da açıq şəkildə göstərir. Lavrov bildirib: “Rusiya Federasiyası və Ermənistan ümumi təhsil, elm və dil məkanını qoruyub saxlamaqla humanitar sahədə əməkdaşlığı gücləndirir. Erməni dostlarımızın istəklərini nəzərə alaraq, biz rus məktəblərinin sayını artırmağa, erməni rus müəllimlərinin bacarıqlarının artırılmasına kömək etməyə çalışırıq”. Maraqlıdır, Ermənistanı ruslaşdırmaq istəyən bu dostlar kimlərdir? Bu “dostlara” xatırlatmaq istəyirik ki, 1993-cü ildə qəbul edilmiş “Dil haqqında” qanuna görə, ölkəmizdə təhsil rus dilində olan dövlət orta məktəbi yoxdur və olmamalıdır. Bizim bir dövlət dilimiz var - o da erməni dilidir. Rus dilində oxumağa məcbur olduğumuz sovet-rus təhsil sisteminin acı bəhrəsini hələ də yığırıq. Yetər, bu bir daha təkrarlanmamalıdır. Bəs ruslar ermənilərə hansı təhsili verə bilər? Axı Rusiya hətta Boloniya sistemindən də çıxarılır, onlar indi savadlı olmağı özləri öyrənməli olacaqlar. Beləliklə, əminliklə demək olar ki, Lavrovun Ermənistana bu səfəri tamamilə faydasız oldu. O bura sırf Rusiyanın maraqlarını təmin etmək üçün gəlib və heç bir şəkildə Ermənistanla həmrəylik ifadə etmir. Belə ki, Lavrov Paşinyanla görüşdə ancaq “Qarabağla bağlı üçtərəfli bəyanatların həyata keçirilməsi prioritetdir” kimi hiyləgər ifadələr işlədib. Lakin Sergey Viktoroviç Bakıya “qaçmağa” cəsarət etmir, Moskva Bakının arxasında dayanır. İrəvana isə o, belə çıxır ki, Ermənistanın milli maraqları və təhlükəsizlik məsələlərinə əhəmiyyət verməyərək, daima soxula bilər. Dostlar bunu etmir. Ermənistanda isə onsuz da Rusiyanın dostları yoxdur”.
Tahir TAĞIYEV