Avropa İttifaqının Cənubi Qafqaz üzrə xüsusi nümayəndəsi Toivo Klaar regiona səfəri çərçivəsində Ermənistanda olub. T.Klaar erməni mediasına açıqlamasında bəyan edib ki, tənzimlənmə prosesində Qarabağ ermənilərinin mövqeyi nəzərə alınmalıdır.
Onun fikrincə, Qarabağ ermənilərinin fikrini nəzərə almadan hərtərəfli nizamlanmaya nail olmaq mümkün deyil: “Hesab edirəm ki, son nəticədə Qarabağ erməniləri həllin bir hissəsi olmalıdır. Və tamamilə aydındır ki, Qarabağda yaşayan insanlar hərtərəfli nizamlanmaya nail olmaqda əsaslı şəkildə maraqlıdırlar. Mən şəxsən görmürəm ki, bu adamların rəyi, baxış bucağı nəzərə alınmadan belə bir həll yolu tapıla bilər. Biz hamımız bilirik ki, münaqişə necə başlayıb, nəhayət, həll olunmalıdır. Mişel açıqlamasında çox şey qeyd etməyib, o, həll edilməli olan bütün məsələləri əhatə etməyib”.
Yeri gəlmişkən onu da qeyd edək ki, Avropa İttifaqı Şurasının prezidenti Şarl Mişel son bəyanatında Qarabağın gələcək statusu barədə heç nə deməyib. Mişel yalnız Qarabağdaki etnik ermənilərin hüquqlarının qorunmasından bəhs edib. T.Klaar isə fərqli mövqe sərgiləyir.
Maraqlıdır, Qarabağda bir ovuc erməninin fikri nəyə əsasən belə dəyəyləndirilir? Bu nə yanaşmadır T.Klaar sərgiləyir?
“Fakt budur ki, Klaarın bəyanatı Avropanın erməniyönlü yanaşmasını nümayiş etdirir”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən “SƏS” Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Bəhruz Quliyev bununla bağlı bir sıra məqamlara toxundu: “T.Klaarın yanaşması bir müddət əvvəl Avropa İttifaqı Şurasının prezidenti Şarl Mişelin bəyanatına, ümumiyyətlə, paralellik təşkil etməyən fikirlərlə çıxış etməsi haqlı olaraq suallar doğurur. Çünki bu fikirlər bütövlükdə 2020-ci ildə imzalanmış üçtərəfli bəyanatın şərtləri ilə ziddiyyət təşkil edir. Daha bir amil budur ki, Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin mayın 22-də Brüsseldə keçirdikləri görüşlərindən sonra Şarl Mişel Qarabağ erməniləri ilə bağlı fikirlərində bəyan etmişdi ki, əhalinin bu kəsimi Azərbaycanın Qarabağ regionunun (“Dağlıq Qarabağ” ifadəsi də işlədilmədi) sakinləridir. Yəni ermənilərin və onların havadarlarının iddia etdikləri kimi “artsax xalqı” deyil. O cümlədən, Ertmənistanın baş naziri Nikol Paşinyan da bu faktı təsdiq etmişdi. Toyvo Klaarın çoxsaylı suallar doğuran fikirlərinə gəlincə isə, bu avropalı siyasətçi dolayı yolla artıq çoxdandır cəhənnəmə göndərilmiş “status” məsələsini gündəmə qaytarmağa çalışdığını açıq-aydın nümayiş etdirir. Habelə ermənilərin prosesi uzatma imitasiyalarına necə deyərlər, dəstəyini göstərir. Diqqət çəkən məqamlardan biri də budur ki, Klaar Qarabağ nizamlanması məsələsində Brüsselin Moskva ilə rəqabət aparmadığını iddia edib. Bildirib ki, əsas məsələ “müəllif hüququ” deyil, prosesi irəliyə doğru çəkməkdir. Lakin onun sözləri heç də bu reallığı, yaxud səmimiyyəti əks etdirmir. Klaarın açıq-aşkar erməni mövqeyindən çıxış etməsi danılmaz dəlilə söykənir. Yəni fakt budur ki, Klaarın bəyanatı Avropanın erməniyönlü yanaşmasını nümayiş etdirir. Ümidvarıq ki, Klaar Bakıya da gələcək və İrəvanda səsləndirdiyi bəyanatının izahatını verməli olacaq. Qarabağ münaqişəsi artıq başa çatıb və Azərbaycan üçtərəfli bəyanatda qəbul edilmiş şərtlərin həyata keçirilməsini tələb edir. Eyni zamanda, Bakı üçün heç nə itirilməyib. Əslində, Aİ özünün vasitəçilik statusunu qoruması üçün Klaarın məlum fikirlərinə qarşı təpki göstərməli, hazırkı dövrə qədər razılaşdırılmış prinsiplərin çərçivədən çıxmasına yol verməməlidir”.
Bir sözlə, politoloq hesab edir ki, Klaarın yanaşması reallığı əks etdirmir.
Vidadi ORDAHALLI
