Məlum olduğu kimi, hərbi prokuror Xanlar Vəliyev jurnalistlərə açıqlamasında “Tərtər işi” zamanı işgəncə verilən hərbçilərin sayını açıqlayıb. O qeyd edib ki, təkcə işgəncə işi üzrə 102, ya da 103 nəfərə qarşı müxtəlif formada fiziki zorakılıq tədbirləri həyata keçirilib: “Demək istədiyim odur ki, yalnız təqsirləndirilən şəxslər deyil, digər insanlara qarşı da işgəncə halları olub. Onu da deməliyəm ki, biz istintaq dövründə bəzi şəxsləri məsuliyyətə cəlb etmişdik, ancaq sonra müəyyən etdik ki, həmin adamların günahı yoxdur. Ona görə də onların barəsində cinayət işinə xitam verildi”.
Bununla belə, hərbi prokuror onu da qeyd edib ki, istintaqdan bir neçə gün öncə dövlətə xəyanətdə şübhəli bilinən ayrı-ayrı şəxslərə qarşı qanundankənar çox ciddi fiziki zorakılıq tədbirləri həyata keçirilib: “Nəticədə biz cinayət işi başlayanadək bir nəfər şəxs vəfat etmişdi. Biz müəyyən etdik ki, həmin hərbi hissədə kütləvi şəkildə hərbçilərə qaşrı qanunsuz formada işgəncə tədbirləri həyata keçirilir. Həmin adamların böyük bir qisminin həyatı xilas edildi. İşgəncə faktı ilə bağlı cinayət işi başlandı və 16 nəfər müxtəlif vəzifəli şəxs məsuliyyətə cəlb edildi. Sonra barələrində müxtəlif uzunmüddətli azadlıqdan məhrum etmə ilə bağlı hökmlər verildi”.
Göründüyü kimi, hərbi prokuror sözügedən hadisələr zamanı insanlara günahsız şəkildə kütləvi işgəncələr verildiyini təsdiq edir. Verilən işgəncələrə görə məsuliyyətə cəlb olunan şəxslərin sayı, onların vəzifələri nə dərəcədə işgəncənin miqyasına, buna məruz qalanların sayına uyğundur? Bununla bağlı verilən cəzalar nə qədər obyektiv olub? Orada həqiqətən günahsız insanlara işgəncə verənlərin çevrəsi tam şəkildə müəyyənləşdirilbmi, yoxsa kimlərinsə boynuna qoyulub? Məsələ ondadır ki, bununla bağlı ictimaiyyət arasında müəyyən söz-söhbətlər dolaşır. Camaat arasında belə söz-söhbət gəzir ki, çox yüksək, yəni hərbi sistemdə yüksək vəzifə tutan adamlar işgəncə verənlərin sırasında olub, işgəncələrdən xəbəri olub. Ancaq həmin yüksək rütbəli şəxslər cəzalanma prosesindən kənarda qalıblar. Söhbət müəyyən yüksək rütbəli hərbçilərdən gedir. O baxımdan, kütləvi işgəncə faktlarına görə verilən cəzalar nə qədər yetərli, qənaətləndirici və əhatəli sayıla bilər?
“Tərtər işi” ilə əlaqədar çoxlu yeni xüsusatlar var və onlar araşdırılmalıdır”
Məsələyə münasibət bildirən Böyük Azərbaycan Partyasının sədri Elşad Musayevin fikrincə, cinayətin miqyasına baxanda buna görə verilən cəzaları, həbs edilənlərin sayını yetərli saymaq olmaz: “Sözügedən məsələ ilə bağlı birmənalı fikir yoxdur. Bir qisim insanlar var və onlar iddia edir ki, sözügedən məsələdə çox ciddi qanun pozuntuları olub və buna qarşı adekvat tədbir görülməyib. Faktiki ortada çoxlu sayda şikayətçi var. Ən yüksək rütbəli şəxslərin adı hallanır. Dünən hərbi prokuror bəyan etdi ki, 103 nəfər işgəncəyə məruz qalıb. Bununla bağlı müəyyən şəxslər cəzalandırılıb. Ancaq bütün bunları yetərli saymaq olmaz. Hesab edirəm ki, “Tərtər işi” ilə əlaqədar çoxlu yeni xüsusatlar var və onlar araşdırılmalıdır. Bunlar nəzərə alınıb yeni cinayət işi açılmalıdır. Kimin günahı varsa, vəzifəsindən asılı olmayaraq onların hamısı cəzalandırılmalıdır. Bu məsələyə birdəfəlik son qoyulmalıdır. O üzdən, bir belə işgəncə faktına görə 16 nəfərin cəzalandırılmasını yetərli saymaq olmaz”.
Bir sözlə, partiya sədri hesab edir ki, sözügedən məsələ yenidən araşdırılmalıdır.
Vidadi ORDAHALLI
