Azərbaycan hərbçilərinin işğaldan azad edilən Laçın rayonunun Güləbird kəndindəki məktəbdə tapdıqları “Dənizdən-dənizə böyük Ermənistan” xəritəsinin görüntüləri sosial şəbəkələrdə geniş müzakirəyə səbəb olub.
Xəritədə ermənilərin uzun illərdir Azərbaycanın Qarabağ, Zəngəzur daxil olmaqla Kürdən cənubdakı torpaqlarına, Türkiyənin Van, Ərzurum, Bitlis, Elazığ, Diyarbəkir, Sivas və Ağrı dağı ərazilərinə, eləcə də, Gürcüstanın Samtsxe və Cavaxeti torpaqlarına əsassız iddiaları yer alıb.
Xəritədə ən çox diqqət çəkən daha maraqlı məqam hər zaman Ermənistanın dəstəkçisi və müdafiəçisi olan İrana qarşı da ərazi iddialarının yer almasıdır. Belə ki, xəritədə İranın şimalındakı bir sıra ərazilər Ermənistanın “ərazisinə” daxil edilib. İşin ən maraqlı tərəfi də odur ki, bu xəritə Ermənistan rəsmi qurumları tərəfindən təsdiqlənib, məktəblərdə erməni uşaqlarına tədris olunur.
Ermənilərin Azərbaycan və Türkiyəyə, hətta Gürcüstana qarşı ərazi iddiaları qaldırmalarına artıq təəccüblənmirik. Lakin xəritədə yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, Ermənistanın hər zaman dəstəkçisi olan, ona qardaşlıq edən İrana qarşı ərazi iddialarının yer alması, həm də rəsmi şəkildə bu xəritənin təsdiqlənərək, tədrisə yönəldilməsi mühüm faktdır. Çox maraqlıdır, İran bu məsələ ilə bağlı niyə susqunluq nümayiş etdirir?
Tarix üzrə fəlsəfə doktoru Səyyar Əliyev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, zaman-zaman azərbaycanlıların yaşadığı torpaqlara köçürülən ermənilərin "Gəmiyə minib gəmiçi ilə dava-dalaş etmək” xislətinə biz bələdik: “Ermənilər dənizdən-dənizə "Böyük Ermənistan” yaratmaq xülyasına qapılıblar. Xain qonşularımız bu məqsədə çatmaq üçün imperialist güclərin dəstəyindən yetərincə yararlanıblar. Böyük dövlətlərin əlində maşa rolunu oynayan ermənilər ümumilikdə iki əsr ərzində minlərlə, on minlərlə azərbaycanlını qətlə yetiriblər. Özgə torpaqlarında yaradılan Ermənistan adlı dövlət də qonşularına qarşı əsassız ərazi iddiaları ilə çıxış edib. Əfsuslar olsun ki, Ermənistanın işğalçılıq, qəsbkarlıq, soyqırım və deportasiya siyasətinə dünya birliyi yalnız seyrçi mövqedən yanaşıb. Əgər belə olmasaydı, Cənubi Qafqaz kiçik bir dövlətin azsaylı xalqı tərəfindən gərginlik ocağına çevrilməzdi. Uydurma əfsanənin köləsi olan ermənilər və onların hazırkı dövləti Ermənistan Türkiyəyə qarşı da ərazi iddiaları ilə çıxış edir. İşğalçı dövlətin rəmzlərində təmsil olunan "xəritələrdə” Türkiyənin əraziləri ermənilərin "böyük dövlət”inin ərazisi kimi təqdim olunur. Hətta Ermənistandakı ictimai nəqliyyatda, o cümlədən metroda "Böyük Ermənistan”ı əks etdirən xəritələr nümayiş olunur.
Yəni, XXI əsrdə, müasir dövrdə də Ermənistan beynəlxalq prinsipləri ayaq altına atır. Gürcüstanın Abxaziya və Şimali Osetiya ərazilərində separatizm baş qaldırıb, müharibə ocağı yaranıb. Rus qoşunlarının köməyi ilə həmin ərazilərə nəzarəti təmin edən separatçılar sonradan öz "müstəqilliklərini” elan ediblər. Gürcüstan ərazisində yaşayan ermənilər həmin vaxt öz dövlətlərinin mövqeyini müdafiə etmək, çörəyini yeyib, suyunu içdikləri ölkənin təəssübünü çəkmək əvəzinə, separatçılara dəstək nümayiş etdiriblər. Hətta Gürcüstanın Cavaxetiya bölgəsində yaşayan ermənilər də öz "müstəqilliklərini” elan etmək barədə çağırışlar ediblər.“Böyük Ermənistan” yaratmaq xülyası, işğalçılıq siyasəti Ermənistanın Konstitusiyasında əks olunub. Ermənistanda və dünyanın müxtəlif ölkələrində yaşayan ermənilər tərəfindən yazılan romanlarda, məqalələrdə, kitablarda bu xülya geniş təbliğ olunur. Təəccüblü olan İranla bağlı məsələdi. Çünki İran həmin ölkəyə qarşı əsl qardaşlıq münasibəti sərgiləyib. Bunun fonunda İrana qarşı ərazi iddiası irəli sürüb, onu rəsmiləşdirmək maraqlı görünür. Ən maraqlısı isə budur ki, İran buna etiraz etmir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ