Məlum oduğu kimi, ötən il Qarabağda uğradıqları məğlubiyyətə görə ermənilər davamlı olaraq Rusiyanı ittiham edirlər. Buna görə bu ölkənin həm siyasi, həm də hərbi rəhbərliyini günahlandırırlar. Hesab edirlər ki, Rusiya hakimiyyəti müharibənin başlanmasına birbaşa mane olmalı idi. Ən pis halda isə, Rusiya ordusu ermənilərlə birlikdə Azərbaycana qarşı vuruşmalı idi.
İndi də belə bir uydurma ilə çıxış edirlər ki, guya Rusiya müharibə ərəfəsində maliyyə baxımından Azərbaycanla anlaşıb: “Müharibənin başlanğıcından etibarən Rusiyanın rolu və motivləri aydın idi. Bunun böyük bir sövdələşmə olduğu da aydın idi. Rusiya bu müharibədən həm maliyyə, həm də siyasi baxımdan böyük fayda götürdü. Konkret olaraq nə qədər məbləğ qazandığını deyə bilmərik, amma bunu anlamamaq sadəlövhlük olardı. Qarabağ böyük Rusiya-Azərbaycan sövdələşməsinin bir hissəsi idi”.
O da məlumdur ki, azad edilən ərazilərdə bərpa prosesində podraçı olaraq Rusiya şirkətləri iştirak etmir. Üstəlik, müharibədən sonra silah tədarükünə dair də iki ölkə arasında hansısa böyük müqavilə yoxdur. Əksinə, Rusiyadan silah idxalının azaldılacağı gözlənilir.
Belə olan halda hansı gizli maliyyə sövdələşməsindən söhbət gedə bilər?
“Bizim heç kəsin qarşısında öhdəliyimiz yoxdur, o cümlədən, Rusiyanın...”
Məsələyə münasibət bildirən AVCİYA-nın vitse-prezidenti, professor Məhərrəm Zülfüqarlının fikrincə, bütün bunlar xəstə erməni təfəkkürünün məhsuludur: “Ermənilər tarixən böyük dövlətlərin əlində alət olublar. Xüsusən də XIX əsrdə Rusiyanın himayəsi ilə bunlar Qafqazda özlərinə yer ediblər. Hesab ediblər ki, bunlar ruslara arxalanaraq istədiklərini edəcəklər. O baxımdan ermənilər Qarabağda belə böyük fiasko gözləmirdilər. Hesab edirdilər ki, müharibə başlayan kimi Rusiya müdaxilə edəcək və ərazilər onların işğalı altında qalacaq. Ancaq məlum olduğu kimi, onların bu gözləntisi özünü doğrultmadı. Bu səbəbdən davamlı olaraq Rusiyanı ittiham edirlər. Əslində müharibənin qaynar dövründə Rusiya bu və ya digər formada Ermənistana silah yardımı edib. Bunu ən yüksək rütbəli erməni hərbçiləri də etiraf edir. Sadəcə, Ermənistan məğlubiyyətə məhkum idi. Çünki Azərbaycanın qarşısında duruş gətirmək imkanına malik deyildilər. Azərbaycan müstəqil siyasət yeridən dövlətdir. Bizim heç kəsin qarşısında öhdəliyimiz yoxdur, o cümlədən, Rusiyanın. Belə bir şey olsaydı, o zaman bunu gizlətmək mümkün olmazdı”.
Bu baxımdan professor bildirdi ki, deyilənlərin əsası yoxdur.
Vidadi ORAHALLI
