“Ümumiyyətlə, Qarabağda vəziyyəti qoruyub saxlamaq alınır, həmişə insidentlərdən qaçmaq olmur və bu qədər illik qarşıdurmadan sonra idealist mənzərəni təsəvvür etmək çətindir”. Bunu Rusiya prezidenti Vladimir Putin “Valday” beynəlxalq klubunun iclasında çıxışı zamanı deyib.
Onun sözlərinə görə, əsas məqsəd təhlükəsiz birgəyaşayış və iqtisadi inkişafa şərait yaratmaqdır: “İndi ən vacibi sərhəddəki vəziyyəti tamamilə nizamlamaqdır. Əlbəttə ki, Rusiyanın iştirakı olmadan heç nə edilə bilməz. Burada, bəlkə də, hər iki tərəfdən başqa heç kimə ehtiyacımız yoxdur. Niyə? Çox sadə praqmatik məsələlər var. Xəritələr Rusiya ordusunun Baş Qərargahındadır. Sovet respublikaları arasındakı sərhədin sovet dövründə necə olduğunu göstərən xəritələr”.
Putin hesab edir ki, həmin xəritələrə uyğun qarşılıqlı güzəştlər olmalıdır.
Qarabağda müharibənin dayanmasından hardasa bir il keçir. Əslində ötən bir ildə Qarabağda vəziyyət ideal olmalı idi. Çünki tənzimləmədə Rusiya birbaşa iştirak edir və o baxımdan bunun baş verməməsinə görə Kreml də məsuliyyət daşıyır. Keçən bir il Qarabağda vəziyyəti ideallaşdırmağa yetərli deyildi? Bütün hallarda, Qarabağda vəziyyət niyə ideal olmadı?
“Hazırkı dövrdə ABŞ və Fransanın prosesə qoşulması bizə sərf etmir”
Məsələyə münasibət bildirən Böyük Azərbaycan Partiyasının sədri Elşad Musayevin fikrincə, Qarabağda nizamlama prosesini sürətləndirmək üçün 1 il az müddət deyil: “Sadəcə, Rusiyanın vasitəçi tərəf olaraq daha qətiyyətli mövqe ortaya qoymasına eytiyac var. Çünki bütün bunlara görə, Ermənistanla yanaşı, Rusiya da məsuliyyət daşıyır. Putin məlum çıxışında müəyyən nüanslara toxundu. Eyni zamanda müsbət istiqamətdə addımların atılacağına işarə etdi. Ancaq gərək Rusiya səylərini artırsın. O da məlumdur ki, bizim Qarabağda fəaliyyət göstərən rus sülhməramlıları ilə bağlı müəyyən narazılığımız var. Onu da nəzərə almaq lazımdır ki, 3 tərəfdən biri Rusiyadır. Rusiya qətiyyət göstərsəydi, Qarabağ tənzimlənməsi ilə bağlı proseslər daha sürətlə gedərdi. Çünki Ermənistan Rusiyanın forpostudur. Həmçinin, Ermənistan kənar təsirlərə məruz qalan ölkədir. Söhbət erməni lobbisindən və digər ölkələrdə yerləşən qüvvələrdən gedir. Hazırkı dövrdə bizə Rusiyadan başqa ABŞ və Fransanın prosesə qoşulması sərf etmir. Ona görə də hesab edirəm ki, bu məsələni Rusiyanın vasitəçiliyi ilə daha tez həll edə bilərik. Çünki vasitəçilərin sayı artsa, o zaman maraqlı qüvvvələrin də sayı artacaq. Ermənistan istəyir ki, bütün həmsədr ölkələr bu prosesə qoşulsun. Hesab edirəm ki, bu bizə sərf etmir. Çünki müəyyən məsələlər var ki, orada Azərbaycanla Rusiya, Türkiyə ilə Rusiya dil tapa bilir. Ona görə də digər ölkələr prosesə qoşulsa, yenə Qarabağ tənzimlənməsi uzanacaq”.
Bir sözlə, partiya sədri hesab edir ki, Rusiya daha qətiyyətli mövqe sərgiləməli və Ermənistana təzyiq etməlidir.
Vidadi ORDAHALLI
