ABŞ-ın müdafiə naziri Qafqazda “3+3” platforması ideyasının üstündən xətt çəkən bəyanatla çıxış edib. Lloyd Ostin Gürcüstana səfəri zamanı Cənubi Qafqazda Azərbaycanın da təmsil olunacağı “3+3” formatında əməkdaşlıq platformasının (Rusiya, İran və Türkiyənin iştirakı ilə) yaradılması və Gürcüstanın bu platformada iştirakı ideyasına münasibət bildirib:
“Hansısa yeni platformadan danışmazdan əvvəl Gürcüstanın 20 faiz ərazilərini işğal etmiş Rusiya atəşin dayandırılmasına dair 2008-ci il razılaşmasını yerinə yetirməlidir”.
Lloyd Ostin bəyan edib ki, ABŞ-ın Gürcüstanın ərazi bütövlüyünə və suverenliyinə dəstəyi dəyişməzdir. Tiflisə səfərinin məqsədi haqda danışan müdafiə naziri “iki ölkə arasında yaxşı tərəfdaşlıq münasibətlərinin olması haqda mesaj vermək istədiyini” bildirib. “Gürcüstan bizim üçün kritik əhəmiyyət daşıyan regiondur və mən ona görə buradayam ki, Gürcüstanı, bütün dünyanı bizim gözəl münasibətlərimizin olduğuna əmin edim”, - Ostin gürcü həmkarı Cuanşer Burçuladze ilə görüşündən sonra keçirdiyi brifinqdə deyib.
ABŞ müdafiə naziri Gürcüstana dair ölkəsinin yeni “Gürcüstanın müdafiəsi və çəkindirmə” təşəbbüsü haqda da məlumat verib: “Bu gün mən Gürcüstanın müdafiəsinə dair yeni təşəbbüsü Gürcüstanın müdafiə naziri ilə birgə elan etməkdən şərəf duyuram. Bu təşəbbüs bir tərəfdən ABŞ-ın müdafiə departamenti, digər tərəfdən isə Gürcüstanın Müdafiə Nazirliyi və müdafiə qüvvələri ilə əməkdaşlıq üçün mərkəzi yer tutacaq”. Lloyd Ostin qeyd edib ki, yeni təşəbbüs ABŞ-la Gürcüstan arasında müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində yeni fazanı başladır.
ABŞ müdafiə nazirinin Gürcüstanı “3+3” əməkdaşlıq formatında görmək istəməməsi nə ilə nəticələnə bilər?
Politoloq Rəşad Bayramov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, bu ideya ortaya atılandan sonra bütün ölkələr razılığını bildirsə də, Gürcüstan rəsmi mövqeyini ifadə etmirdi: “Amma son vaxtlar Gürcüstan bu mexanizmdə iştirak etməkdə maraqlı olmadığını bəyan edib. Rusiya isə bildirir ki, bu mexanizmi bölgə dövlətlərinin iştirakı ilə regional təhlükəsizlik problemlərinin müzakirə edilə biləcəyi çox əhəmiyyətli, perspektivli format olaraq görür. Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov İranın Türkiyə və Azərbaycan kimi bu təşəbbüsə müsbət münasibət bəslədiyini qeyd edib, həmçinin Gürcüstanın Qafqazın inkişafı ilə bağlı belə bir məsləhətləşmə mexanizmi yaratmaqda maraqlı olacağına ümid etdiyini bildirib. Gürcüstan baş nazirinin müavini və xarici işlər naziri David Zalkaliani açıqlama verərək bildirdi ki, ölkəsinin Rusiya ilə birgə “3+3” formatında iştirakı çətin olacaq. Həmçinin dedi ki, bununla belə, ölkə hansısa formada böyük geosiyasi layihələrdə iştirak etməlidir. Zalkaliani ölkə ərazilərinin qaytrılması istiqamətində hər hansı addım atılmadığından belə formatda iştirak etməyin və ya hansısa infrastruktur layihələrindən danışmağın çox çətin olduğunu bildirib. Gürcüstan rəsmiləri bəyan edib ki, ölkənin suverenliyi və ərazi bütövlüyü qırmızı xətdir. Regionda inkişaf etməkdə olan proseslərdən geri qalmamalı və hətta Gürcüstan ərazisindən kənar bütün layihələrdə, eləcə də infrastruktur layihələrində mütləq iştirak etməlidirlər. Gürcüstan demək istəyir ki, Rusiya qoşunlarının Abxaziya və Sxinvali bölgəsindən (Cənubi Osetiya - red.) çıxarılması məsələsi ilə bağlı irəliləyişin olmaması Tiflisin tam iştirakına maneə rolunu oynayır. Buradan belə nəticə hasil olur ki, əslində ABŞ rəsmisi Gürcüstanın mövqeyindən kənar nəsə deməyib. Ancaq bir məsələ də var ki, Gürcüstan bu layihələrdən qazanılacaq dividentlərdən də vaz keçmək istəmir. Görünür, bu həm də ABŞ-ın təhriki ilə baş verir. Vaşinqton Rusiyanın regionda fəallaşmasının qarşısını belə alır”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
