Ermənistan parlamentində maraqlı bir məsələ ilə bağlı müzakirə aparılıb. Həmin ölkənin KİV-lərinin verdiyi məlumata görə, Ermənistan parlamentinin insan haqları komissiyasının sədri Taqui Tovmasyan açıq etiraf edib ki, baş verən müharibə zamanı Şuşadan və digər işğal olunmuş ərazilərdən muzey eksponatlarının çıxarılmaması həm mənəvi, həm də hüquqi məsuliyyət yaradır.
Onun sözlərinə görə, artıq bu faktla bağlı cinayət işləri açılıb: “Biz bunun dəqiq səbəbini araşdırmalıyıq. Bilməliyik ki, “mədəni irsimizə” aid eksponatların Şuşadan çıxarılmasına kim məsuliyyət daşıyıb. Həmin adamlar mütləq cəzalarını almalıdır”.
Ermənilərin bu addımını necə dəyərləndirmək olar?
Mədəniyyətşunas Şəlalə Cəsur “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, bununla bir daha ermənilər öz mahiyyətini ortaya qoymuş olur: “Artıq ermənilər öz mahiyyətlərini gizlədə bilmirlər. Çünki törətdikləri bütün vandallıqlar göz qabağındadır. İşğaldan azad olunan ərazilərə edilən səfərlər bunu deməyə əsas verir. Ermənistanın 30 il ərzində işğal altında saxladığı Qarabağ ərazisində abidələrimizə münasibətdə həyata keçirdiyi vəhşiliyin əsas məqsədi Azərbaycan xalqının əsrlər boyu yaratdığı tarixi, mədəni irsi yer üzündən silmək olub. Uzun illər işğal altında olan, erməniləşdirilməyə və dağıntılara məruz qoyulan daşınmaz tarix-mədəniyyət abidələrimizin vəziyyəti bütün dünyaya bəllidir. İşğalçı Ermənistan tərəfindən əzəli torpaqlarımızdakı İslam mədəniyyəti abidələri tamamilə məhv edilib və ya erməniləşdirilib. Rəsmilərin verdiyi məlumata görə, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə təşkil edilən monitorinqlər zamanı bu ərazilərdə kitabxanalar, mədəniyyət evləri, mədəniyyət mərkəzləri, klublar, muzeylər, uşaq musiqi məktəbləri və s. mədəniyyət obyektlərinin qeydiyyatı aparılıb və onların hamısının tamamilə dağıdılmış vəziyyətdə olduğu müəyyən edilib. Onlar işğal zamanı bir çox rayonlarımızda olan tarixi eksponatları ələ keçirərək talan ediblər. Həmin eksponatların bir çoxu başqa ölkələrə satılıb, böyük əksəriyyəti isə Ermənistan dövlətinin balansındadır. İndi utanmadan öz parlamentlərində Şuşadan muzey eksponatlarının niyə çıxarıldığını araşdırırlar. Hətta bu fakta görə cinayət işi də açıblar. Nə qədər qəribə olsa da, bu məsələni parlament səviyyəsində müzakirəyə çıxarırlar. Şuşa şəhərinin ermənilərə zərrə qədər də aidiyyəti yoxdur. Bunu ermənilərin özləri də yaxşı bilir. Hətta işğal dönəminə kimi də Şuşada yaşayanların hamısı azərbaycanlılar olub. İndi görün, bunlar yaxın 30 ilin tarixini belə saxtalaşdırmağa çalışırlar. Belə faktlar geniş təbliğ olunmalı, müqayisələr aparılmalıdır ki, ermənilərin əsl mahityyəti üzə çıxsın. Ermənistanın dövlət səviyyəsində bizə qarşı beynəlxalq məhkəmə iddiası qaldırması da buna bənzəyir. Öz günahlarını ört-basdır etmək üçün belə yollara əl atırlar. Biz onlardan vurduqları ziyana görə təzminatımızı tələb etməliyik. Xüsusilə də mədəni irsimizə qarşı etdiklərinin cavabını almalıdırlar. Bununla bağlı Azərbaycan beynəlxalq məhkəməyə müraciət edib. Ümidvaram ki, nəticəsi yaxşı olacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
