Ermənistan prezidentinin keçmiş baş müşaviri, Miçiqan universitetinin professoru, tarixçi Jirayr Lipariyan İranla bağlı açıqlama verib. Belə ki, 90-cı illərdə Ermənistanın Türkiyə ilə baş müzakirəçisi olan Jirayr Liparidyan İranın əsl iç üzünü ortaya qoyub.
Liparidyan bildirib ki, Türkiyə ilə Ermənistan arasında münasibətlərin yaxşılaşması İranı hər zaman narahat edib: “Türkiyədə hər qayıdışımda Rusiya, Yunanıstan və İran səfirləri məni ofisimdə gözləyərdilər. Onlar qarşılıqlı görüşlərin müsbət olacağından ehtiyat edirdilər. Günlərin birində İran səfirinə dedim ki, “Bilirsən? Deyəsən biz Türkiyə ilə anlaşmağa yaxın ola biləcəyik!” İran səfiri isə cavabında: “Bəs soyqırım necə olacaq?” - dedi”.
Bütün bunlar bir daha onu göstərir ki, İran Ermənistanın nəinki Azərbaycanla, eyni zamanda Türkiyə ilə də münasibətlərinin yaxşılaşmasında maraqlı olmayıb.
“Bu dövlətlər içərisində ən çox sülhün, sabitliyin yaranmasına əngəl olan İrandır”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən AMİP-in sədr müavini Afsəddin Nəbiyev bildirdi ki, İran heç vaxt Ermənistanın Azərbaycan və Türkiyə ilə münasibətlərinin düzəlməsində maraqlı olmayıb: “Əvvəla, Ermənistanda barmaqla sayılacaq insanlar var ki, reallıqları qəbul etməyə hazırdır. Belə düşünən şəxslərdən biri də Jirayr Liparidyan adlı ermənidir. O uzun müddət Ermənistanın birinci prezidenti Levon Ter-Petrosyanın müşaviri vəzifəsində çalışıb. Müxtəlif illərdə erməni cəmiyyətinə mesajlar verirdi ki, Azərbaycanın münaqişənin həlli ilə bağlı verdiyi təklifləri qəbul etməsək, sonra çətin olacaq. Ter-Petrosyanın təbiri ilə desək, vaxt gələcək, bu təklifləri qəbul etmək üçün yalvaracağıq. Bəli, zaman göstərdi ki, Azərbaycan öz haqlı mövqeyini sonacan qorumağı bacardı. Ermənistan hökuməti və cəmiyyətinə bir çox məsələlərlə bağlı öz şərtlərini irəli sürür. Məsələ burasındadır ki, Ermənistan müstəqil dövlət olmadığına görə, ən azından, beş dövlətin siyasi oyuncağına çevrilib. Bunlar Rusiya, İran, Yunanıstan, Fransa və ABŞ-dır ki, Ermənistan heç bir halda bu dövlətlərin təzyiqindən qurtulub müstəqil siyasət yürüdə bilmir. Ermənistan cəmiyyətində bir qrup formalaşıb ki, onlar artıq ölkəni bu kollaps vəziyyətindən çıxarmağın yolunun qonşu dövlətlərlə münasibətlərin qurulmasından keçdiyini dərk edirlər. Ancaq bunların səsi eşidilən kimi erməni millətçiləri bu qruplara qarşı hücuma keçirlər. Deməli, bir çox dövlətlər Cənubi Qafqazda sülhün və sabitliyin yaranmasında maraqlı deyil. Bu dövlətlər içərisində ən çox sülhün, sabitliyin yaranmasına əngəl olan İrandır. İran son 30 ildə bölgədə elə bir siyasət yürüdür ki, Azərbaycan Ermənistanla sülh əldə etməsin. O cümlədən, Türkiyə ilə münasibətlər qurulmasın. Çünki İran Azərbaycanın güclənməsində, regionun lider dövləti olmasında maraqlı deyil. Ötən dövrlərdə hər zaman Ermənistana dəstək olur və olmaqla davam edir ki, nə olur-olsun, sülh əldə edilməsin. Yunanıstanı hardasa anlamaq olar. O mənada ki, ortada xristian amili var və Türkiyənin əzəli rəqibidir. İran isə bu məsələdə “Papadan artıq katolik” olmaqla bu dövlətlərdən daha çox ermənilərə canfəşanlıq etməkdədir. Jirayr çox düzgün əks etdirib bu məsələni. Hər zaman İran Ermənistana iqtisadi yardımlar edərək, sonradan bunun qarşılığında Türkiyə və Azərbaycanla konfliktin dərinləşməsinə çalışır”.
Sədr müavini hesab edir ki, belə davam edərsə, İran dövləti müsəlman aləmində getdikcə nüfuzdan düşəcək.
Vidadi ORDAHALLI
