Azərbaycan qonşu ölkələrlə normal münasibətlərin qurulmasında maraqlı tərəf qismində çıxış etsə də, bəziləri məsələyə fərqli prizmadan yanaşır. Əvvəl bu xüsusda daha çox Ermənistanın adı çəkilirdisə, indi estafeti İran qəbul edib.
Bu gün hələ də qonşu İranın bəzi rəsmi şəxsləri tərəfindən ölkəmizin ünvanına əsassız ittihamlar, reallıqdan uzaq fikirlər səsləndirilir. Məsələn, İran xarici işlər naziri Hüseyn Əmir Abdullahian Azərbaycan-İran sərhədi yaxınlığında hər hansı üçüncü qüvvələrin olması, bu qüvvələrin təhrikedici cəhdləri ilə bağlı iddialar səsləndirir. Halbuki, bu iddialar tamamilə əsassızdr və bu xüsusda heç bir fakt, sübut da mövcud deyil.
Azərbaycanın konkret sübut istəməsinə baxmayaraq, İran heç nə təqdim edə bilmir. Buna rəğmən, İran generalları tərəfindən yenə Azərbaycanda “İsrail bazalarının yerləşdirildiyi” barədə qeyri-ciddi və heç bir dəlil-sübuta söykənməyən iddialar səslənir. Məsələn, bu günlərdə İranın Nizam İntizam Qüvvələrinin Sərhəd Qoşunlarının komandanı general-mayor Əli Qüdərzi olduqca gülməli bir açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, İsrail Azərbaycan sərhədləri yaxınlığında mövcuddur, amma bazalarının yeri haqda dəqiq informasiya yoxdur: “İsraillilər İran sərhədlərinin həssas sahələrində casusluq edir, amma biz onların fəaliyyətinə tam nəzarət edirik. Onlar İranın çəkindirici gücünü bilir, ona görə də əllərindən gələn ancaq region ölkələrini təxribata çəkərək İran yük maşınlarına əngəl yaratmaqdan ibarətdir”. O bildirib ki, İran sərhədçilərinin şimal-qərb sərhədlərində “regionu izləmək üçün” bütün vasitələri var: “Biz regiondakı hərəkətliliyi elektron və optik sistemlərin, PUA-ların köməyi ilə tam izləyirik”. Maraq doğuran odur ki, Qüdərzinin özünün dediyi kimi, İran “israillilərin fəaliyyətlərini” tam nəzarətdə saxlayırsa və onların Azərbaycanda iştirakı haqda məlumatlıdırsa, o zaman nədən “İsrail bazalarının” yerini bu vaxta qədər dəqiq müəyyən etməyiblər? İran generalları necə olur ki, hələ də yerlərini dəqiq müəyyən edə bilmədikləri “İsrail bazalarını” “tam nəzarətdə saxlayırlar”? Bu yalana artıq Azərbaycan rəsmi cavab verib. Dövlət Sərhəd Xidməti bu xüsusda İran tərəfinə xatırladıb ki, Azərbaycanın dövlət sərhədində hər hansı üçüncü dövlətin qüvvələri heç vaxt olmayıb, hazırda da yoxdur və bundan sonra da olmayacaq. Qeyd edilib ki, Azərbaycan ərazisində xaricdən gəlmiş təqfirçilərin fəaliyyət göstərməsi, eləcə də üçüncü ölkələr tərəfindən Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı kəşfiyyat məqsədilə istifadə olunması barədə iddialar yalandır və həqiqəti əks etdirmir: "Azərbaycan Respublikasının dövlət sərhədlərində, sərhəd mühafizə qurumlarında hər hansı xarici dövlətin qüvvələri, mütəxəssisləri mövcud deyildir, Azərbaycan Respublikasının dövlət sərhədlərinin etibarlı müdafiəsi və mühafizəsi üçün ən müasir imkanlara malik olan Dövlət Sərhəd Xidmətinin xarici qüvvələrin dəstəyinə ehtiyacı yoxdur”. Dövlət Sərhəd Xidməti vurğulayır ki, Ermənistanla dövlət sərhədində Gorus-Qafan yolunun Azərbaycanın ərazisindən keçən hissəsində sərhəd və gömrük nəzarətinin tətbiq olunması Azərbaycanın suveren hüququdur: "Azərbaycan və İran sərhədçiləri arasında mütəmadi olaraq müxtəlif səviyyələrdə işçi görüşlərin keçirilməsinə və məlumat mübadiləsinin aparılmasına baxmayaraq, bugünədək Azərbaycan tərəfinə müsahibədə səsləndirilənlər haqqında ümumiyyətlə heç bir məlumat verilməyib, hər hansı fakt təqdim olunmayıb". Komitə bildirir ki, hazırda İran İslam Respublikası ilə dövlət sərhədində əməliyyat şəraiti stabildir və Azərbaycan sərhəd mühafizə orqanlarının tam nəzarəti altındadır: “Dövlət sərhədində Azərbaycanın dövlət maraqlarına qarşı yönələn istənilən təxribatın qarşısı bundan sonra da qətiyyətlə alınacaqdır. Qeyd edilənləri nəzərə alaraq, İran rəsmilərinə daha məsuliyyətli olmağı tövsiyə edir, onları yalan və böhtan xarakterli məlumatları yaymaqdan çəkinməyə çağırırıq".
İran Xəzər dənizi üzərindən də ölkəmizə təzyiqə can atır. Belə ki, İnqilab Keşikçiləri Korpusunun donanması Xəzərdə bir neçə min sürətli kater cəmləşdirib. Katerlərin hamısı iriçaplı pulemyotla təchiz edilib. Onların sayının 4 mindən çox olduğu bildirilir. İriçaplı pulemyotdan başqa heç bir silahı olmayan sürətli katerlər, ekspertlərə görə, dənizdə ciddi qüvvə hesab edilə bilməz. Amma Azərbaycan buna da müvafiq cavab verir. Belə ki, Azərbaycanın Hərbi Dəniz Qüvvələri Xəzərdə komanda-qərargah təlimlərinə başlayıb. Hərbi gəmilərin və dəniz xüsusi təyinatlılarının iştirakı ilə keçirilən təlimdə Xəzər dənizinin ölkəmizə məxsus sektorunda enerji infrastrukturlarının mühafizə və müdafiəsi üzrə tapşırıqlar icra olunacaq. Komanda-qərargah təlimi oktyabrın 13-dək davam edəcək. Bundan əvvəl isə sentyabrın əvvəllərində Azərbaycan və Türkiyə xüsusi təyinatlılarının birgə təlimlərinin epizodlarından biri Xəzər dənizi akvatoriyasında keçirilmişdi.
“The Middle East Monitor” saytı yazır ki, İranın daha bir təxribatı “Hüseynçilər” müqavimət hərəkatı ilə bağlıdır. Qeyd edilir ki, İran və Azərbaycan arasında artan gərginlik fonunda SEPAH tərəfdarları öz sosial şəbəkə hesablarında Azərbaycanda “Hüseynçilər” müqavimət hərəkatının yaradıldığını elan ediblər. Sayt bu qruplaşma barədə heç bir informasiyanın olmadığını, amma onun 2019-cu ildə Suriya konflikti zamanı formalaşdırıldığını bildirib: “Lakin rəsmi hərəkat bu günlərdə aktivləşdirilib. “Hüseynçilər” və ya “Hüseyniyun”un simvolu İranın Yaxın Şərqdə müttəfiqlərinin simvolu ilə üst-üstə düşür. Tehran keçmişdə öz inqilabını Azərbaycana ixrac etməyə çalışıb, amma ciddi uğur qazanmayıb”. Elə indi də Azərbaycanın müvafiq dövlət qurumları İranın təxribatçı fəaliyyətinin qarşısını effektiv şəkildə alır. İranın ali rəhbəri Əli Xamneyinin Azərbaycandakı nümayəndəsi Əli Əkbər Ocaqnejat məsələsi bunun təsdiqidir. Ocaqnejat Azərbaycanda diplomatik statusla, İran səfirliyinin əməkdaşı kimi qeydiyyata düşüb, amma öz statusuna uyğun fəaliyyət göstərməyib. Belə ki, onun ofisinin yerləşdiyi Hüseyniyyə məscidi İran Mədəniyyət Mərkəzi kimi təqdim edilsə də, orada mədəniyyət təbliği üçün deyil, Azərbaycana qarşı dini-ideoloji və siyasi mübarizə və gizli şəbəkənin yaradılması üçün istifadə olunduğu müəyyən edilib. Məlum olub ki, burada mütəmadi olaraq Azərbaycanın dövlət quruluşu, idarəçiliyi və hakimiyyətinə qarşı təbliğat aparılıb, dini düşmənçilik, dini radikalizm və fanatizm zəminində milli, irqi, sosial və dini nifrətin, düşmənçiliyin təbliği işi qurulub. Azərbaycanın müvafiq dövlət orqanlarının bütün bu faktlar, qanunsuzluqlar haqda məlumat əldə etdiyindən xəbər tutan Ocaqnejat Azərbaycanı tərk etməli olub. Ümumiyyətlə, Azərbaycan bütün istiqamətlər üzrə İranın təxribatlarına layiqli cavab verir.
Tahir TAĞIYEV
