Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyev Rusiyanın “Nasionalnaya oborona” jurnalına müsahibəsində bir sıra məqamlara toxundu.
O cümlədən, Prezident müsahibədə həmin vaxt ilk dəfə oktyabrın 7-də, Putinin ad günündə onunla danışdığını qeyd etdi: “Hərbi əməliyyatların müxtəlif mərhələlərində biz Rusiya Prezidenti Vladimir Vladimiroviç Putinlə, təbii ki, müntəzəm əlaqə saxlayırdıq. Hərbi əməliyyatlar başlanandan sonra bizim ilk telefon söhbətimiz oktyabrın 7-də, onun doğum günündə olub. Ənənəvi olaraq mən onu doğum günü münasibətilə təbrik edirəm. Hərbi əməliyyatlar başlayan andan artıq on gün keçmişdi və bu bizim ilk telefon söhbətimiz idi. Biz müharibənin dayandırılması üçün nə etmək lazım olması məsələlərini də müzakirə etdik”.
Düzdü, həmin vaxt Vladimir Putin Nikol Paşinyanla da danışırdı. Ancaq məsələ ondadır ki, Putinlə Əliyev arasında daha böyük qarşılıqlı etimad və inam var idi. O baxımdan, ümumilikdə, müharibə günlərində Əliyevlə Putinin şəxsi münasibətləri, təmasları və qarşılıqlı anlayışlı münasibətlərdə olması müharibənin taleyində necə rol oynadı?
Məsələyə münasibət bildirən politoloq Elşən Manafovun fikrincə, dövlətlərarası münasibətlərin inkişafı və möhkəmlənməsində dövlət başçılarının qarşılıqlı etimadının özünəməxsus rolu var: “Bu amili biz bütünlüklə Rusiya və Azərbaycanın dövlət başçıları arasındakı münasibətlərə də şamil edə bilərik. Bu münasibətlər gerçəkdən hər iki dövlət başçısının şəxsi keyfiyyətlərindən, siyasi fəaliyyətindən, onların xarizmasından, siyasi iradəsindən, dünyagörüşündən bəhrələnən amillərlə də əlaqələndirilə bilər. Bununla belə, münasibətlərdəki qarşılıqlı etimad zamanı hər iki dövlətin bölgə ilə bağlı maraqlarının üst-üstə düşməsi ilə bağlı amillər də bir qayda olaraq ciddi və böyük əhəmiyyət kəsb edir. O cümlədən, iki ölkənin regionla bağlı ortaq maraqları da nəzərə alınırdı. Baxmayaraq ki, Ermənistan KTMT-də və Avrasiya İqtisadi İttifaqında Rusiyanın müttəfiqidir, amma bu heç də hər şeyin onların xeyrinə olacağı anlamına gəlmədi. Çünki Azərbaycanla ikitərəfli münasibətlərin xarakteri və mahiyyəti, bu münasibətlərin qurulmasında, inkişafında və genişləndirilməsində Prezident İlham Əliyevin özünəməxsus rolu Putin tərəfindən nəzərə alınırdı. Rusiya Azərbaycanla münasibətlərdə ölkəmizin bölgədə oynadığı aparıcı rolu nəzərə alırdı. Azərbaycanla Rusiya arasında hərbi əməkdaşlığın durmadan genişləndirilməsi, bu ölkənin silah bazarında ölkəmizin rolunun artması və digər məsələlər bura daxildir. Bütün bunlar dövlət başçılarının münasibətlərinə müsbət mənada təsir edirdi. Bununla belə, Əliyev-Putin münasibətləri dostluq xarakteri daşıyır. Verdiyi müsahibələrin əksəriyyətində Azərbaycan Prezidenti Rusiya dövlət başçısı ilə münasibətlərdə bu amilə böyük diqqət yetirib. Münasibətlərdəki qarşılıqlı etimad Azərbaycanın Ermənistana qarşı apardığı Vətən savaşında öz sözünü deyib. Məhz iki dövlət başçısı arasında olan bu etimad Rusiyanın müharibədə loyal mövqe sərgiləməsinin mühüm səbəblərindən biri oldu. Nəinki Rusiya özü, KTMT-dəki müttəfiqləri də Prezident İlham Əliyevin siyasəti nəticəsində ölkəmizin öz ərazilərini azad etdiyini nəzərə aldılar”.
Bir sözlə, politoloq hesab edir ki, Prezident İlham Əliyevin uzaqgörən siyasəti öz parlaq nəticəsini verdi.
Vidadi ORDAHALLI
