Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyevin işğaldan azad olunan Kəlbəcər və Laçın rayonlarına səfəri reallaşdı. Həmin səfər zamanı ölkə başçısı bir sıra bəyanatlar səsləndirdi. Xüsusilə də Ermənistana yönəlik sərt xəbərdarlıqları diqqəti çəkdi.
Ermənistanın sərhəd bölgəsində Azərbaycanın dəqiqləşdirmələr aparmasından narahat olması Azərbaycan Prezidenti tərəfindən ciddi tənqid olundu. Prezident qeyd etdi ki, hətta biz indiki Ermənistan ərazisindəki tarixi Azərbaycan torpaqlarına qayıcağıq. Burada ölkə başçısı Göyçənin, Zəngəzurun və başqa tarixi yurd yerlərimizin adlarını çəkdi, “Vardenis”in adının Basarkeçər olduğunu, oradakı toponimlərin türk-Azərbaycan dilində yenidən leksikonumuza qaytarılmasının vacibliyini vurğuladı.
Prezident İlham Əliyevin Zəngəzur, Göyçə və indiki Ermənistandakı digər tarixi ərazilərimizlə və onların hər birinin adının türk-Azərbaycan mənşəli olması ilə bağlı verdiyi bəyanatlar birmənalı olaraq tarixi reallığa əsaslanır. Azərbaycan Prezidentinin Ermənisanın illərdir həyata keçirdiyi saxtakarlığı ifşa edən bəyanatları bu ölkəni yerindən oynadıb və miflər, uydurmalar əsasında tarix “yaradan” saxtakar erməni tarixçilərinin indiyə qədər yazdıqlarının üstündən qalın bir xətt çəkib. Prezident İlham Əliyevin tarixi həqiqətə söykənən bəyanatlarından qurama tarix yaratmaqda mahir olan Ermənistan Milli Elmlər Akademiyasının Tarix İnstitutu daha çox narahat olub. Ermənistan Milli Elmlər Akademiyası Tarix İnstitutunun direktoru, akademik Aşot Melkolyan tamamilə yalan üzərində köklənən iddialar sərsəmləyib. O, sərsəmləmələrində bildirib ki, “türklərin, azərbaycanlıların bu regiona aidiyyəti yoxdur”, hətta guya Bakıdan tutmuş Azərbaycanın “bütün bölgələrinin adı erməni toponimi olub”. Guya ki, Azərbaycan bu bölgədə 1918-ci ildə dövlət yaradıb, ondan əvvəl bizim burada dövlətimiz olmayıb. Bu həqiqətən də böyük sərsəmləmə və beyin silkələnməsinin təzahürüdür. Başabəla cəfəngiyatçı erməni akademik ağ yalanlarını o qədər şişirdir ki, adamın gülməyi gəlir. Guya ki, XI əsrdə bura türk Səlcuqlar, XIV-XV əsrlərdə isə türkmən qəbilələri gəlib, “ermənilər aborigen xalqdı" və sair. Bütün bunlar saxta erməni təxəyyülünün və yuxsunun, xülyasının məhsuludur. Ermənilərin bu ərazilərə köçürülüb gətirilməsi faktı dünən baş verib, gərək ki, bunu başabəla akademik yaxşı bilir.
“Heç bir tarixi-elmi əsası olmayan iddiadır”
Tarixçi, orta məktəblər üçün dərslik müəllifi Pərviz Ağalarov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, erməni akademikin iddialarının heç bir əsası yoxdur. P.Ağalarovun sözlərinə görə, Prezident İlham Əliyevin əsaslı fikirləri, indiki Ermənistan Respublikasının Azərbaycanın tarixi ərazilərində yaradılması, habelə Göyçə, Zəngəzur, Arazdəyən, İrəvan və digər tarixi şəhərlərimizin, mahallarımızın adlarını çəkməsi, gec-tez xalqımızın öz tarixi yurdlarına qayıdacağını bəyan etməsi Ermənistanı ciddi narahat edib. P.Ağalarovun sözlərinə görə, Azərbaycan türkləri bu ərazilərin aborigen xalqıdır və ermənilər bu torpaqlara yaxın tarixdə köçürülüb. “Rusiya Cənubi Qafqazın işğalı prosesində və ondan sonrakı dövrlərdə də erməni mənşəli əhalini Qacarlar və Osmanlı dövləti ərazisindən tarixi torpaqlarımıza köçürmüşdü. İndi Ermənistan adlandırılan Qərbi Azərbaycan ərazisində erməni dilli toponimlərin ortaya çıxması məhz bundan sonra başlayıb. Qafqazda Ermənistan adlı dövlətin təşəkkülündən etibarən (1918-1920 ) yer adlarımızın dəyişdirilməsi prosesi də başlayıb. Amma bu proses Ermənistan sovetləşəndən sonra daha geniş miqyas alıb. İrəvan -Yerevana çevrilib, oradakı yer adlarımıza qarşı da sanki soyqırım başlayıb. XX əsrin 30-cu , 40 -cı illərində, həmçinin 1965-ci ildən etibarən bizə məxsus yer adları kütləvi surətdə dəyişdirilib. Xüsusilə rayon mərkəzləri, sonralar isə kəndlər, qəsəbələr. Bu, yaxın keçmişdir və bunu o vaxtki Ermənistan SSR Ali Sovetinin müvafiq qərarları da sübut edir. Bu prsosesə ll Dünya müharibəsindən sonra SSRİ-Türkiyə münasibətlərinin gərginləşməsi də xeyli dərəcədə təsir etmişdi. NATO üzvü olan Türkiyəyə erməni iddiaları SSRİ-nin də maraqlarına cavab verirdi. 1965-ci ildə qondarma soyqırımin 50 illiyinə abidə qoyulması və Ermənistan SSR-də türk-müsəlman əhaliyə qarşı təzyiqlərin artması, bizə məxsus yer adlarının dəyişdirilməsi də məhz bu münasibətlərin tərkib hissəsi olmuşdu .
Sonra isə deportasiyasının son mərhələsi baş verdi - 1988-1991-ci illərdə oradakı türk-müsəlman əhali (azərbaycanlılar) tamamilə qovuldu. Yer adlarının erməniləşdirilməsi prosesi də tamamlandı”.
Erməni akademikin Bakı və Azərbaycanın digər ərazilərindəki toponimlərin guya erməni dilində olması ilə bağlı söylədiklərinə gəlincə, P.Ağalarov bunun birmənalı olaraq yalan olduğunu dedi. Ermənilərin gəlmə olduğunu və heç bir tarixi irsi olmadığını deyən ekspertin sözlərinə görə, erməni alimləri həmişə qondarma tarix yaratmaqda usta olublar. P.Ağalarov dedi ki, onun Bakıdan tutmuş Şirvana, Şəkiyə və başqa yerlərə qədər bütün ərazilərin “erməni adı daşıması” barədə dedikləri xülyadan başqa bir şey deyil. “Özünü akademik adlandıran birisinin dedikləri saxtakarlıqdan, cəfəngiyatdan başqa bir şey deyil, təbii ki, bu, ermənilərin təxəyyülünün məhsuludur. Azərbaycanda heç bir qədim toponimin adı erməni dilində olmayıb, heç bir şəhərimiz erməni adı daşımayıb. Bu mənasız, əsassız bir sərsəmləmədir. Rus tarixçiləri Şopen, Qlinka və başqaları XIX əsrə aid əsərlərində buranı Azərbaycan adlandırıblar. 1918-ci ilə qədər Azərbaycan adının şimal torpaqlarımıza şamil olunmaması sərsəm erməni xülyalarından başqa bir şey deyil və heç bir tarixi-elmi əsası olmayan iddiadır. Avropa səyyahlarının yazıları, onların çəkdikləri xəritələr də bu iddianı alt-üst edir. Əksinə, 1918-ci ilə qədər Qafqazda Ermənistan adlı dövlət olmayıb, bunu özləri də gözəl bilirlər. Türklərin bu regiona gəlişi e.ə VIII -Vll əsrlərə aid edilir. Bu, iskit-işquz axınları idi ki, Azərbaycanın şimalında ilk dövləti də məhz onlar qurmuşdu. Onda nəinki Cənubi Qafqazda, ümumiyyətlə Yaxın və Orta Şərqdə hayların izi-tozu belə yox idi. Sonralar da - erkən orta əsrlərdə - Qafqaza türklərin (kəngər, bulqar, xəzər, qıpçaq, peçeneq, oğuz və s.) böyük axınları olub. Türklərin Qafqaza ilk dəfə XI əsrdə gəlişi ilə bağlı uydurma tezis sovet dövründə irəli sürülmüşdü və indi də erməni "alimlərinin" dilindən düşmür”-deyə P.Ağalarov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
