Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun mühüm qolu kimi turizmin inkişaf etdirilməsi istiqamətində atılan addımlar artıq öz müsbət nəticələrini verməyə başlayıb. Bunu ölkəyə gələn tursitlərin sayının artması, eləcə də həmin tursitlərin burada xərclədikləri vəsaitin miqdarının çoxalması aydın surətdə təsdiq edir.
Məlumat üçün bildirək ki, cari ilin 11 ayı ərzində ölkəmizə gələn xarici vətəndaşların sayı 2 477 908 nəfər olub. Onlar arasında əsas yeri Rusiya, Gürcüstan, İran, Türkiyə, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, İraq, Ukrayna, Səudiyyə Ərəbistanı tutur. Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə bu il əsas artım tempi göstərən ölkələr İran, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Rusiya olub. Mədəniyyət və turizm nazirinin müavini Nazim Səmədov da bu fonda vurğulayır ki, son illər ərzində turizm qeyri-neft sektoru arasında Azərbaycan iqtisadiyyatının şaxələndiriməsi istiqamətində aparıcı sahələrdən biri olub. O bildirir ki, dövlət başçısının turizm sahəsinə verdiyi dəstək, göstərdiyi diqqət və qayğı öz nəticəsini verir. N.Səmədov onu da qeyd edib ki, ölkəmizə gələn xarici turistlər 1.3 milyard dollar, Azərbaycandan xaricə gedən turistlər isə 1.2 milyard dollar xərcləyib: "100 milyon dollar müsbət saldo yaranıb ki, bu da müsbət haldır".
Hazırda Azərbaycana ərəb ölkələrindən, Fars körfəzi dövlətlərindən gələn tursitlərin sayında ciddi artım müşahidə olunur. Amma Azərbaycan rus turistlərin də diqqətini getdikcə özünə daha çox cəlb etməyə başlayır. Rusiyanın “Kommersant Denqi” qəzeti yazır ki, böhran illəri rusiyalı turistləri səyahət üçün yeni, maksimum aşağı büdcəli istiqamətlər axtarmağa məcbur edib: “Hazırda rusiyalı turistlərin daha bir favoriti - Azərbaycan meydana çıxıb”. Qəzet “Skyscanner”in məlumatına əsasən yazır ki, Yeni il bayramı günlərində səfərlər üçün top-20 istiqamətinə üç yaxın xarici ölkə daxildir: ümumi siyahıda Gürcüstan 8-ci, Azərbaycan 10-cu, Ermənistan isə 18-ci yerdədir. Şirkətin inkişaf üzrə Rusiyada meneceri Dmitri Xavanski bu yaxınlarda Gürcüstanın və Azərbaycanın siyahıda yerlərini dəyişəcəyini istisna etmir: “Bir çox səyahətçilər Tiflisdə olublar və indi özləri üçün Bakını kəşf edirlər. Bundan əlavə, Azərbaycana uçuşlar rusiyalılar üçün daha əlçatandır: yeni reyslər, Bakı-Gəncə marşrutu üzrə yeni daşıyıcılar, o cümlədən “Pobeda” aviaşirkəti yaranıb”. Oxşar hesablamalar “Momondo” axtarış saytında da yer alır. Xidmətin nümayəndəsi İrina Ryabovolun sözlərinə görə, Azərbaycan 2015-ci ildən öz sıçrayışlı artımını 141 faizlə göstərib: “Hazırda ölkə populyarlığına görə postsovet məkanı istiqaməti üzrə 4-cü yerdədir. Lakin bizim proqnozlara əsasən, 2018-ci ildə 2-ci yerə yüksələcək”.
“OneTwoTrip” şirkətinin inkişaf üzrə direktoru Arkadi Gines qeyd edib ki, Bakıya aviabiletlərin yeni il günləri üçün satışı il ərzində 70 faiz artıb. Bu, əsasən, uçuşun qiymətinin analoji dövrdə 27 faiz – 13 min rubladək aşağı salınması fonunda baş verib. Rusiya sərhəd xidmətinin məlumatında bildirilir ki, son 4 il ərzində Azərbaycana turist səfərlərinin sayı 18 faiz artıb. Nəzərəçarpan pozitiv dinamika bu il də qorunub saxlanı. Amma Azərbaycan təkcə rusiyalı deyil, digər ölkələrdən gələn tursitləri də çox maraqlandırır. Elə bunun nəticəsidir ki, görülən işlər sayəsində Azərbaycana gəlmək istəyən turistlər üçün elektron qaydada viza müraciətinə ən geci 3 saata qədər baxmaq mümkün olacaq. “Turizm haqqında” yeni qanun layihəsinə görə, elektron vizanın sürətləndirilmiş qaydada alınması üçün müraciət edildikdə ən geci 3 saat müddətinə müraciətə baxılacaq. Qeyd edək ki, hazırda ölkəyə gəlmək istəyən turistlər üçün elektron qaydada viza müraciətinə ən tez 3 iş gün müddətinə baxılır.
Bundan başqa o da məlumdur ki, Azərbaycanda turizm cəlbediciliyini yüksəltmək məqsədilə ölkənin regionlarında 2 və 3 ulduzlu “hostel” tipli yerləşdirmə yerlərinin, iaşə və əyləncə xidməti obyektlərinin yaradılması dövlət tərəfindən dəstəklənəcək. Bu barədə məsələ 2018-ci ilin dövlət büdcəsində də ayrıca şəkildə nəzərdə tutulur. Bununla yanaşı, ölkədə turizmin inkişaf etdirilməsi məqsədilə bir çox tədbirlərin həyata keçirilməsi planlaşdırılır. Belə ki, ölkədə əlverişli ərazilərdə yeni turizm zonalarının yaradılması nəzərdə tutulur. Dövlət, həmçinin, hədəf ölkələri ilə birbaşa uçuşların sayının artırılması, uyğun qiymətə xidmətlər təklif edən özəl şirkətlərin və milli aviaşirkətlərin formalaşdırılmasına dəstək göstərəcək.
Xaricdən gələn turistlərin sayının artırılması məqsədilə qış turizm komplekslərində müxtəlif mövsümlərdə böyük və cəlbedici festivalların keçirilməsi və yerləşdirmə imkanlarının təkmilləşdirilməsi də nəzərdə tutulur. Bundan əlavə, Xəzər dənizinin Azərbaycana mənsub olan bölməsindən turizm məqsədləri üçün daha səmərəli istifadəni təmin etmək məqsədilə yeni özəl və ictimai çimərliklərin yaradılması və digər bir sıra tədbirlərin həyata keçirilməsi planlaşdırılır. Bütün bunlar da, öz növbəsində, Azərbaycana gələn turistlərin sayında ciddi artım olacağını düşünməyə əsas verir.
Nahid SALAYEV
