“Azərbaycan hökumətinin ÜTT-yə üzvlüklə bağlı tutduğu mövqe tamamilə doğrudur”
Fikrət Yusifov: “Danışıqlar prosesi bizi bu təşkilata nə qədər yaxınlaşdırsa da, hesab edirəm ki, hələlik təşkilata tamhüquqlu üzv olmağın zamanı çatmayıb”
“Azərbaycanın Ümumdünya Ticarət Təşkilatına daxil olması məsələsi aktualdır. Amma inanmıram ki, bu, bir-iki il ərzində mümkün olsun”. Məlum olduğu kimi, bunu xarici işlər nazirinin müavini Mahmud Məmmədquliyev deyib.
Nazir müavini bildirib ki, Avropa İttifaqı ilə danışıqlarda sektoral və siyasət blokunda irəliləyiş olsa da, ticarət və investisiya sahəsi üzrə danışıqlarda ləngimə müşahidə olunur: “Bu, Azərbaycanın ÜTT-yə üzv olmaması ilə bağlı ola bilər. Onlar hər bir maddəyə ÜTT-ni daxil edirlər”. O bildirib ki, qalan bloklar üzrə danışıqlar gələn ilin yanvar-fevralında keçirilə bilər: “Danışıqlarda tərəqqi var. Hesab edirəm ki, danışıqlar gələn ilin sonuna kimi bitəcək”.
Nazir müavini açıqlamasında onu da qeyd edib ki, Aİ ilə Azərbaycan arasında tərəfdaşlıq prioritetlərinə dair bir-iki məsələ qalıb: “Onlar da yaxın zamanlarda həll olunacaq. Biz videokonfranslar aparırıq, lazım olsa, görüşmək də olar. Tərəfdaşlıq prioritetlərində Aİ ilə hansı sahələrdə işləyə biləcəyimiz qeyd olunub. Orada təxminən bütün sahələr var. Üçillik prioritetlər öz əksini tapıb. 2020-ci ilə kimi onların hamısını həll etmək lazımdır”.
Bütün bu deyilənlərin fonunda, Azərbaycanın ÜTT-yə üzvlüklə bağlı sərgilədiyi təmkinli yanaşmaya ekspertlərin münasibəti necədir?
Sözügedən məsələni dəyərləndirən “Ekonomiks” Beynəlxalq İqtisadi Araşdırmalar Birliyinin sədri, iqtisad elmləri doktoru, professor Fikrət Yusifov hesab edir ki, real sektorun inkişafının indiki məsuliyyətli mərhələsində Azərbaycan hökumətinin ÜTT-yə üzvlüklə bağlı tutduğu mövqe tamamilə doğrudur: “Bu məsələdə tələsmək olmaz. Ümumdünya Ticarət Təşkilatına üzv olmaqla bağlı Azərbaycan hökuməti hələ 23 iyun 1997-ci il tarixdə bu quruma müraciət etmişdi. Bu illər ərzində Azərbaycanın ÜTT-yə üzv olması ilə bağlı çoxtərəfli danışıqlar davam etdirilir. Azərbaycan üzrə ÜTT katibliyində yaradılmış İşçi Qrupun 2004-cü ildən başlayaraq ardıcıl olaraq toplantıları keçirilir. Azərbaycanın Ümumdünya Ticarət Təşkilatına üzvlüyü ilə bağlı sonuncu - 13-cü iclas 22 iyul 2016-cı il tarixdə Cenevrə şəhərində keçirilib. Bu illər ərzində Azərbaycan ÜTT-yə üzv olması məqsədilə 21 dövlətlə ikitərəfli danışıqlar aparır. Danışıqlar zamanı Azərbaycanın mal və xidmətlər bazarına çıxışına dair məsələlər müzakirə olunur, xüsusi əhəmiyyət kəsb edən sahələrin qorunması ilə bağlı zəruri tədbirlər görülür. Danışıqlar prosesi bizi bu təşkilata nə qədər yaxınlaşdırsa da, hesab edirəm ki, hələlik təşkilata tamhüquqlu üzv olmağın zamanı çatmayıb. Biz yalnız ölkə iqtisadiyyatının qeyri-neft sektorunun inkişafını lazım ola biləcək səviyyəyə qədər inkişaf etdirdikdən sonra bu təşkilata üzv ola bilərik. Azərbaycan iqtisadiyyatı neftlə bağlı olan bir ölkədir. Gürcüstan, Moldova, Ermənistan kimi ölkələrin ÜTT-yə üzv olması tamamilə fərqli bir məsələdir. Bu məsələdə Azərbaycanın öz maraqları var. Belə bir təşkilata üzv olmaqda məqsədimiz onun imkanlarından maksimum bəhrələnməkdir. Ona görə də üzvlük yalnız ona tam hazır olacağımız zaman baş tuta bilər”.
Vidadi ORDAHALLI
