Azər Allahverənov: “Kütləvi turist axınına səbəb olan digər hallar var və bu heç də viza ilə bağlı olan məsələ deyil”
“Vizaları ləğv etdiyiniz anda turizmin necə inkişaf etdiyini görəcəksiniz”. Bunu mətbuata açıqlamasında Türkiyənin iqtisadiyyat naziri Nihat Zeybekçi bildirib. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan və Türkiyə Preferensial Ticarət Sazişinin imzalanması üçün birgə çalışır və biz sürətlə istədiyimiz nəticəyə doğru irəliləyirik: “Bu ilin sonunadək sazişi imzalamağa çalışacağıq”.
N.Zeybekçi xatırladıb ki, Türkiyə Nazirlər Kabinetinin qərarı ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasında istehsal edilən və ya istehsal potensialı olan 43 adda məhsulun (13 kənd təsərrüfatı, 30 sənaye məhsulu) Türkiyənin bütün ərazisinə idxal rüsumu ödəmədən, güzəştli şərtlərlə daxil olmasına razılıq verilib: “Bu, örnək kimi dəyərləndirilə biləcək bir addım idi. Türkiyənin Naxçıvana ixrac etdiyi mallardan vergi tutulmayacaq, eyni zamanda Naxçıvanda istehsal edilib Türkiyəyə göndərilən mallar da rüsumdan azad olunub. Hər iki tərəf mallarını milli valyutalarda satacaq. Bu isə ortaq türk bazarının yaradılması üçün bir mesajdır”.
Qurum rəhbərinin fikrincə, viza rejiminin ləğv olunması Azərbaycanda turizm sektorunun daha da inkişafına səbəb olacaq: “Qardaşlar arasında viza olarmı? Vizaları ləğv etdiyiniz anda turizmin necə inkişaf etdiyini görəcəksiniz. Milyonlarla Türkiyə vətəndaşı sizin ölkəyə axacaq. Turizm böyük iqtisadiyyat, böyük inkişaf deməkdir, pul deməkdir. Bu sahələrdə də razılığa gələcəyik, şübhəm yoxdur. Bir az səbrlə işləmək, addım-addım irəliləmək lazımdır”.
Maraqlıdır, bəs ekspertlər buna necə yanaşır? Vizaların götürülməsi Türkiyədən Azərbaycana güclü turist axınına gətirib çıxaracaqmı?
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Azər Allahverənovun sözlərinə görə, vizaların götürülməsi Türkiyədən Azərbaycana kütləvi turist axınına səbəb olmayacaq: “Düşünmürəm ki, vizanın götürülməsi turist axınına birbaşa güclü təsir göstərsin. Çünki, istənilən halda, Türkiyə ilə Azərbaycan arasında turizm sahəsi üzrə mübadilələr var. Kifayət qədər çoxsaylı turist Türkiyədən Azərbaycana gəlir. Vizaların sadələşdirilmiş elektron formada verilməsi buna öz təsirini göstərib. Vizanın alınmasında elə bir mürəkkəblik yoxdur ki, bunun aradan götürülməsi kütləvi turist axınına səbəb olsun. Kütləvi turist axınına səbəb olan digər hallar var və bu heç də viza ilə bağlı olan məsələ deyil. Məsələn, turistlərə göstərilən xidmət keyfiyyətinin artırılması, istirahət zonalarında qiymətlərin aşağı salınması, turist infrastrukturunun inkişaf etdirilməsi - bax bu kimi məsələlər bilavasitə turist axınına daha çox təsir göstərir. Ancaq bütün bunlara baxmayaraq, viza sisteminin ləğvi psixoloji baxımdan müəyyən qədər Türkiyədən daha çox turistin Azərbaycana gəlməsinə təsir edə bilər. Turizmlə məşğul olan müəyyən dairələr bundan piar kimi istifadə edəcək. Ancaq bu elə də böyük rəqəmlərlə ölçülməyəcək. Deməyim odur ki, daha çox turist cəlb etmək üçün kompleks tədbirlər görülməlidir. Yəni bunun üçün keyfiyyəti yaxşılaşdırmaq, qiymətləri isə aşağı salmaq lazımdır. Düşünürəm ki, bu istiqamətdə səyləri artırmaq lazımdır. O zaman nəinki Türkiyədən, digər ölkələrdən də Azərbaycana gələn turistlərin sayı artacaq. Nəticədə turizm sektorunda əldə olunan gəlir iqtisadiyyatda mühüm çəkiyə malik olacaq. Bu həm də ölkənin qeyri-neft sektorunun inkişafına müsbət təsir göstərəcək”.
Vidadi ORDAHALLI