Rəşad Həsənov: "Artıq insanlar onlayn formada kredit götürür, ödəniş həyata keçirir"
Azərbaycan Mərkəzi Bankından verilən məlumata görə, 5 ildən sonra ölkədəki bütün banklar rəqəmsal formada xidmət göstərəcək. Ümumilikdə, bir sıra inkişaf etmiş ölkələrdə bankların bu formada fəaliyyət göstərməsi geniş yayılıb.
Bir sıra bankların filiallarının bağlanması prosesi bankomat, onlayn-xidmət, mobil xidmət və rəqəmsal özünəxidmət kanallarına keçidlə əlaqədardır. Bu tendensiya bankların xərclərinin 10 faiz azalmasına səbəb olub. Son 5 il ərzində banka gələnlərin sayı 15-30 faiz azalıb. Bəzi ekspertlərin fikrincə, rəqəmsal texnologiyalara keçid bank sistemi üçün çox önəmlidir. Bu, bankların xərclərini azaltmaqla yanaşı, onların dinamikliyini artırır. Nəticədə banklar daha səmərəli və effektiv fəaliyyət göstərir.
Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov hesab edir ki, elektron baza dəstəyi təmin olunursa, bu istiqamətdə işləri mümkün qədər elektronlaşdıraraq yüngülləşdirmək olar: "Bunun mənfi tərəfi sadəcə odur ki, əlavə işsizlik yaranır. Yəni bank sektorunun əmək tutumunun həcmi azalır. Müsbət tərəfi odur ki, sektorda xərclərin həcmini azaltmaqla daha gəlirli mühit formalaşır. Eyni zamanda, xərclərin azalması son nəticədə daha aşağı faizli kreditlərin təklif olunmasına imkan yaradır. Aşağı faizli kredit isə son nəticədə iqtisadiyyata müsbət təsirini göstərir. Əhalinin, biznesin daha bahalı borclanmasının qarşısını alır. Faktiki olaraq bank əməkdaşlarının sayında azalma müşahidə olunur. Bu azalmalar daha çox bağlanan banklarla əlaqədardır. Bu gün sözügedən sektorda yaşanan problemlərlə bağlı müəyyən çətinliklər var. O baxımdan hələlik Azərbaycanda hansısa formada müasir texnologiyaların imkanlarından istifadə edərək bank əməkdaşlarının ixtisar edilməsi gündəmdə deyil. Onsuz da müxtəlif səbəblərdən əməkdaşların bir hissəsi ya ixtisar olunub, ya da, ümumiyyətlə, filiallar ləğv edilib".
R.Həsənovun fikrincə, bu minvalla, banklar fəaliyyətini təkmilləşdirmək yolu ilə gəlirlərini müəyyən qədər qorumağa çalışacaq: "Daha sağlam kredit siyasətinin həyata keçirilməsi və s. amillər artıq özü bankların bu istiqamətdə fəaliyyətini zərurətə çevirəcək. Bu proses daim davam edəcək. Artıq insanlar onlayn formada kredit götürür, ödəniş həyata keçirir. Təxminən növbəti 30 ildə artıq inkişaf etmiş ölkələrdə bankların filiallarına ciddi ehtiyac qalmayacaq. Ola bilər ki, hansısa kənar qəsəbədə, şəhərdə fəaliyyət göstərmək məcburiyyətində olsun".
Vidadi ORDAHALLI
