İldırım Qurbanov: "Bu həm iqtisadi şaxələnməyə gətirib çıxaracaq, həm də yeni iş yerlərinin açılmasına stimul verəcək"
Azərbaycan Banklar Assosiasiyası (ABA) Rəyasət Heyətinin iclası keçirilib. İclasda bankların maliyyə vasitəçiliyi imkanlarının artırılması, o cümlədən bu istiqamətdə qanunvericilik və normativ bazanın təkmilləşdirilməsi, bankların fəaliyyətinin daha səmərəli təşkili ilə əlaqədar təkliflər müzakirə edilib.
ABA tərəfindən irəli sürülmüş təkliflər əsasən bank sisteminin sağlamlaşdırılmasına dövlət dəstəyi, hüquqi bazanın təkmilləşdirilməsi, maliyyə bazarlarının fəaliyyətinin inkişafı, real sektorun kreditləşməsinin bərpası, hesablaşmaların və infrastrukturun təkmilləşdirilməsinə dair məsələləri əhatə edib.
Qeyd edək ki, ABA 1990-cı ildə kommersiya bankları tərəfindən təsis edilib. ABA-nın yaradılmasında əsas məqsəd üzv təşkilatların maraqlarını qorumaq, onların müxtəlif növ işgüzar xidmətlərə olan ehtiyaclarının ödənilməsinə yardım göstərmək və fəaliyyətlərini əlaqələndirməkdən ibarət olub. Hazırda 30 bank və 2 bank olmayan kredit təşkilatı, eyni zamanda "Azericard" MMC ABA-nın üzvüdür.
Bu gün bu sahədə ən vacib problemlərdən biri də bankların real sektorun kreditləşməsində göstərdikləri passivlikdir. Müxtəlif səviyyələrdə çağırışlara rəğmən, banklar hələ də bunda maraqlı deyil. Kreditləşmədə istehlak kreditlərinin verilməsinə önəm verirlər. Baxmayaraq ki, məlum vəziyyətlə əlaqədər istehlak kreditlərinin verilməsi əvvəlki illərə baxanda xeyli azalıb. Bu gün ən vacib məsələ real sektorun kreditə olan tələbatını təmin etməkdir. Ancaq təəssüflər olsun ki, bankların bu istiqamətdə işi arzuolunan səviyyədə deyil. O üzdən necə etmək lazımdır ki, banklar real sektorun kreditləşməsində maraqlı olsun?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert İldırım Qurbanovun sözlərinə görə, banklar bir sıra səbəblər üzündən bunda maraqlı deyil: "Son dövrlər bankların sağlamlaşdırma prosesi, səhmdarların yığıncağı, bəzi bankların öz kapitallarını artırmaq istəyi buna mane olur. Halbuki, real sektorun inkişafı üçün bankların bu işdə fəal iştirak etməsinə ciddi ehtiyac var. Real sektorun inkişafı üçün yüksək məbləğdə, güzəştli şərtlərlə kreditlər ayrılmalıdır. Bu həm iqtisadi şaxələnməyə gətirib çıxaracaq, həm də yeni iş yerlərinin açılmasına stimul verəcək. Güman edirəm ki, yaxın zamanlarda banklar onlara edilən çağırışları nəzərə alıb, kreditləşmə prosesinə start verəcəklər. Bankların hamısı olmasa da, bir qismi əvvəllər real sektorla işləyib. Yüksək məbləğdə kreditlər də veriblər. Sadəcə, devalvasiyadan sonra həm iqtisadi obyektlərdə müəyyən problemlər yarandı, həm də bankların özü müəyyən qədər ehtiyat etməyə başladı. Özlərini sığortalamaq üçün biznes kreditlərini dayandırdılar. Əsasən istehlakyönümlü kreditlər verməyə başladılar. Hesab edirəm ki, bank sektorunda sağlamlaşma prosesi bitəndən sonra işlər yoluna düşər".
Vidadi ORDAHALLI