İldırım Qurbanov: "Bu istiqamətdə ölkədə bir sıra işlər görülür"
Azərbaycan hökuməti 2016-cı ildə iqtisadi artımla bağlı proqnozlarını köklü surətdə dəyişib. Bununla bağlı "Reuters" agentliyinin yaydığı məlumata görə, hökumət 2016-cı ildə 1,8 faiz iqtisadi artım proqnozlaşdırdığı halda, sonradan bu proqnozu dəyişərək 2,8 faiz iqtisadi geriləmə olacağını rəsmən təsdiq edib.
Xəbərdə deyilir ki, Azərbaycan hökumətinin bundan əvvəlki nikbin proqnozlarını ciddi beynəlxalq maliyyə təsisatları onsuz da bölüşmürdü və əksinə, 3,9 faiz geriləmə proqnozlaşdırırdılar.
"Reuters"in suallarına cavab verən İqtisadiyyat Nazirliyi bildirib ki, geriləməyə mürəkkəb beynəlxalq iqtisadi-maliyyə prosesləri, Azərbaycanın fəal ticarətdə olduğu ölkələrdə milli valyutaların ucuzlaşması kimi faktorlar təsir edib.
Nazirlik izah edib ki, 1,8 faiz artım proqnozu 2015-ci ildə Beynəlxalq Valyuta Fondu (BVF) neftin qiymətini bir barrel üçün 64 dollar olaraq proqnozlaşdıranda verilmişdi.
"Reuters" yazır ki, neft və qaz gəlirləri Azərbaycanın büdcə gəlirinin 75 faizini və ÜDM-in 45 faizini təşkil edir: "Təbiidir ki, belə şəraitdə neft qiymətlərinin düşməsi Azərbaycan iqtisadiyyatına ağır zərbə vurmalı idi" - deyə agentlik bildirir.
Bu prosesə cavab olaraq Azərbaycan bu ilin büdcəsində neftin qiymətini bir barrel üçün 25 dollardan götürüb və manatı tənzimlənən "üzən məzənnə"yə buraxıb.
BVF bu il Azərbaycanda ÜDM-in 2,4 faiz azalacağını proqnozlaşdırıb, Avropa İnkişaf və Yenidənqurma Bankının proqnozu isə mənfi 3 faizdir.
Göründüyü kimi, iki böyük maliyyə qurumunun bu il Azərbaycanda iqtisadi geriləmə ilə bağlı proqnozları fərqlidir. Maraqlıdır, ekspertlər buna necə yanaşır və geriləmənin neçə faiz olacağını proqnozlaşdırırlar?
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini "Bakı-Xəbər"lə bölüşən iqtisadçı-ekspert İldırım Qurbanov buna bir neçə prizmadan yanaşdı: "Dünya ölkələrinin inkişaf tarixi göstərir ki, hətta ən varlı ölkələr üçün də həmişəlik sabit artıma təminat yoxdur. Ona görə də hər bir dövlət qısamüddətli dövrdə iqtisadi artımın sabitliyini təmin etməsi qayğısına qalır. Hazırda Azərbaycan üçün əsas prioritetlər sənaye istehsalının inkişafı, yüksək əlavə dəyərli yeni məhsulların xarici bazarlara çıxışının təmin edilməsi, ölkədə daxili tələbatın stimullaşdırılmasıdır. Eyni zamanda, tələb və bölgü amillərinin yaratdığı maneələrin aradan qaldırılması və iqtisadi artımın səmərəliliyi ilə onun sosial yönümlülüyünün qarşılıqlı əlaqəsinin təmin edilməsi omalıdır. İqtisadi artım bir-birilə qarşılıqlı əlaqədə olan aşağıdakı iki göstərici ilə müəyyən edilir. Müəyyən dövr ərzində: 1) Real ümummilli və ya xalis milli məhsulun artması. 2) Hər nəfərə düşən real ümummilli və ya xalis milli məhsulun artması. Bu istiqamətdə ölkədə bir sıra işlər görülür". Vidadi ORDAHALLI