“Qlobal istehsal-təchizat zəncirində qırılmalar dünya ərzaq qiymətlərinin bahalaşmasına, əksər ölkələrdə inflyasiyasının ikirəqəmli olmasına səbəb olub”. Bunu Milli Məclisin ötən iclasında Baş nazir Əli Əsədov deyib.
O qeyd edib ki, dünya iqtisadiyyatı tənəzzüllə üz-üzədir. Qlobal vəziyyətin necə olacağını təxmin etmək çətindir: “Yalnız bu aydındır ki, dünya fevraldan öncə olduğu vəziyyətdə olmayacaq. Qlobal iqtisadiyyata inteqrasiya etmiş Azərbaycan da inflyasiya təzyiqləri ilə üzləşir. İnflyasiya ölkəmizdə əsasən ərzağın təxminən 60 faiz bahalaşmasına səbəb olub”.
Ekspertlər isə bildirir ki, qlobal iqtisadiyyatda baş verən proseslər Azərbaycan iqtisadiyyatına qarşıdakı aylarda da təsir edəcək. Ehtimal edilir ki, qiymət artımı qırmızı ət, yağ, yumurta və düyüdə daha çox hiss olunacaq. Yeni ildə adıçəkilən ərzaq məhsullarının satış qiymətində artım müşahidə ediləcək.
Natiq Cəfərli: “Ölkədə qida məhsullarındakı qiymət artımı artıq başlayıb”
İqtisadçı ekspert Natiq Cəfərli bildirdi ki, ölkədə qida məhsullarındakı qiymət artımı artıq başlayıb. Bu həm də bayram ajiotajı ilə bağlıdır: “Bu, əsasən qırmızı ət, yağ, yumurta, düyü və s. məhsullardır. Doğrudur, bayramlarda istifadə olunan digər spesifik məhsullar da var ki, onların da qiyməti artıq qəpik-qəpik artmaqdadır. Bəzən insanlar bunu hiss etmirlər, çünki həftəlik 5-10 qəpik artım olanda bu o qədər də nəzərə çarpmır. Lakin keçən ilin eyni dövrü və yaxud 6 ay öncəki qiymətlərlə müqayisə edəndə daha aydın görünür ki, qiymətlər nə qədər sürətlə bahalaşır. Ona görə də indi qiymət artımını bir daha əyani görəcəyik və proses əslində çoxdan başlayıb. Yeni ildən sonra yay aylarına qədər qiymətlərdə müəyyən sabitləşmə dövrü olub. Ondan sonra isə eyni alqoritm təkrarlanıb. Hətta rəsmi rəqəmlərdə də bu özünü göstərir. Qısası, illərdir ki, eyni şey davam etməkdədir”.
Xalid Kərimli: “Növbəti ildəki inflyasiyanın indikindən daha yüksək olacağı gözlənilmir”
Iqtisadçı Xalid Kərimli bildirdi ki, 2023-cü ildə inflyasiya aşağı düşəcək: “Hökumət cari il üçün inflyasiyanın 12,5 faiz olacağını planlaşdırsa da, bu göstərici bir qədər yüksək oldu. Gələn il üçün inflyasiyanın 7 faiz olacağı proqnozlaşdırılır. 2023-cü ildə inflyasiyanın təkcə Azərbaycanda yox, qlobal miqyasda zəifləyəcəyi gözlənilir. İnkişaf etməkdə olan ölkələrin proqnozlarına əsasən, gələn il inflyasiya göstəricisi 9-10 faizdən aşağı düşəcək. Rusiya-Ukrayna müharibəsinin gedişatı inflyasiyaya müəyyən qədər təsir göstərəcək. Rusiya və Ukrayna həm ərzaq, həm də əmtəə ölkələri olduğu üçün bu müharibənin mənfi təsirlərindən qorunmaq mümkün deyil. Ancaq hazırda taxıl dəhlizi açılıb, gələcəkdə bu yolla qeyri-ərzaq məhsullarının daşınması gözlənilir, həmçinin enerji qiymətləri də adaptasiya olunub. Ona görə də növbəti ildəki inflyasiyanın indikiindən daha yüksək olacağı gözlənilmir”.
Günel CƏLİLOVA
