Mehman Muradlı: “Deyilən sahəyə aid bütün tədbirlərə ölkəmizdə önəm verildiyi üçün, əlimizdə müsbət nəticələr var”.
Daxili İşlər Nazirliyinin İnsan Alverinə Qarşı Mübarizə Baş İdarəsi, Dövlət Miqrasiya Xidməti, ABŞ-ın Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi (USAID) və Beynəlxalq Miqrasiya Təşkilatının (BMqT) Qusarda 30 iyul - Ümumdünya İnsan Alverinə Qarşı Mübarizə Günü münasibətilə birgə təşkil etdiyi konfransda ABŞ-ın Azərbaycandakı Səfirliyinin müvəqqəti işlər vəkili Uilyam Gill deyib ki, Amerika Birləşmiş Ştatları Azərbaycanda insan alverinə qarşı mübarizə işinə sadiqdir. Biz Azərbaycan hökumətinin bu sahəyə verdiyi dəstəyi yüksək qiymətləndiririk”.
U.Gill bildirib ki, bu tədbir bütün tərəflər üçün fikir mübadiləsi baxımından yaxşı imkan oldu və bu müzakirələrin davam etməsini gözləyir.
DİN-in İnsan Alverinə Qarşı Mübarizə üzrə Baş İdarəsinin rəis müavini Samir Zeynalov çıxışında qeyd edib ki, Azərbaycanda bu problemin həlli istiqamətində bir çox işlər görülüb. 14 il ərzində həyata keçirilən istintaq və əməliyyat-axtarış tədbirləri ilə 1279 insan alveri və məcburi əmək cinayəti qeydə alınıb, 526 nəfər məhkəmə məsuliyyətinə cəlb olunub. Bununla yanaşı, 200-ə yaxın mütəşəkkil dəstə və cinayətkar qrup zərərsizləşdirilib, müəyyən edilmiş 853 insan alveri qurbanının cəmiyyətə reinteqrasiyası təmin olunub.
Qeyd edək ki, insan alverilə mübarizə sahəsində Azərbaycanın gördüyü müsbət işlər müxtəlif məzmunlu sənədlərdə tez-tez təqdir olunur. Bura ABŞ Dövlət Departamentinin və BMT-nin müvafiq sahəni əhatə edən hesabatlarını da aid edə bilərik. Ölkəmizin bu sahədə qazandığı uğuru nə ilə əlaqələndirmək olar?
Hüquqşünas Mehman Muradlının sözlərinə görə, bu sahədə ölkəmizdə doğrudan da böyük işlər görülüb: “Bilirsiniz ki, bu, dünyanı ciddi şəkildə narahat edən bir bəladır. İnsanlar, xüsusilə də gənclər bəzi hallarda daha yüngül maddi imkanlar əldə etmək üçün xarici ölkələrə daha sərfəli işə düzəlmək adı ilə gedərək aldanmaya meylli olurlar. Onlar işin mahiyyəti, yerinə yetiriləcəyi yer və s. barədə yalan məlumatlar verilməsini, aldadıldıqlarını hiss etmirlər, başa düşmürlər. İnsanlar gələcək planlarını sosial şəbəkə və başqa üsullarla bölüşərkən, onlara edilən təklifin insan alveri ilə bağlı olduğunu hiss etmir və ya evlənmə adı ilə ölkədən aparılaraq bu fəaliyyətə məcbur ediləcəyini bilmirlər. Bəzi hallarda ölkə daxilində gəzmək, ekskursiya, qonaqlıq adı altında cəlb olunanlar barəsində məlumatların yayılacağı ilə hədələnərək bu fəaliyyətin qurbanına çevrilirlər. Bəzi qurbanlar ailənin, məktəb yoldaşlarının, qonşuların bilməsindən çəkinərək, psixoloji təzyiq altında daha da çətin vəziyyətə düşürlər. Bəziləri qanunlarımızın insan alveri qurbanlarına verdiyi dəstəyi, o cümlədən, insan alveri qurbanlarının sığınacaqda yerləşdirilməsini, onlara psixoloji, hüquqi, tibbi yardım göstərilməsini, bütün bu fəaliyyətin konfidensial olması barədə imkanları bilmədiklərindən, əlacsız vəziyyətdə istismarın qurbanı olurlar. Ölkəmizdə bu sahədə işlər həm dövlət qurumları xəttilə, həm də QHT-lər vasitəsilə yüksək peşəkarlıqla aparılır.
Daxili İşlər Nazirliyinin insan alveri qurbanları üçün 152 “qaynar xətt” nömrəsi, insan alverinin qurbanlarının müdafiəsi üçün sığınacaqlar var. Sığınacaqda yerləşdirilmə qaydaları, qurbanlara tibbi, maddi, hüquqi və psixoloji yardım, qurbanların insan alverçilərinin cəzalandırılması üzrə hüquq-mühafizə orqanları ilə əməkdaşlığının qurbanın iradəsindən asılı olması, insan alveri qurbanlarının fiziki müdafiəsi, bu fiziki müdafiənin sığınacaqda yerləşdirmə, polis mühafizəsi yüksək səviyyədə təşkil olunur. Bütün bu amillər ölkəmizin deyilən istiqamətdəki reytinqini yüksəldir. Hesab edirəm ki, get-gedə bu cinayət növü ilə mübarizə sahəsində ölkəmiz daha böyük uğurlara imza atacaq. İnsan alveri ilə mübarizədə kompleks tədbirlərin görülməsi zərurəti var. Yalnız cinayəti törədənlərin cəzalandırılması ilə bu problem həllini tapmış olmur. Deyilən sahəyə aid bütün tədbirlərə ölkəmizdə önəm verildiyi üçün, əlimizdə müsbət nəticələr var”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
