Kamran Əsədov: “Əsas şərtlərdən biri ondan ibarətdir ki, onlar oxuduqları müddətdə təhsil haqlarını bu fond vasitəsilə ödəyirlər”
Azərbaycanda tələbələrə təhsil kreditinin verilməsinin asanlaşdırılması təklif edilir. Sözügedən təkliflə Milli Məclisin Gənclər və idman komitəsinin sədri Fuad Muradov komitənin keçirilən iclasında çıxış edib.
F.Muradov bildirib ki, Təhsil Nazirliyi tərəfindən yaradılan “Maarifçi” tələbə kredit fondundan bu günə qədər 118 tələbə təhsil krediti götürüb: “Biz qanunvericiliyə baxmalıyıq, tələbələrə kredit verilməsini asanlaşdırmalıyıq. Azərbaycanda Gənclər Fondu modeli də var. Təhsil Nazirliyi tələbələrə kredit verilməsi ilə bağlı ilk addımı atıb, biz də bu məsələdə öz dəstəyimizi göstərməliyik. Ya bununla bağlı xüsusi dövlət proqramı ola bilər, yaxud da “Maarifçi” tələbə kredit fonduna müəyyən status verilə bilər ki, fond tələbələrə sərbəst şəkildə kredit verə bilsin”.
F.Muradov deputat həmkarlarına müraciət edib ki, bununla bağlı öz təkliflərini versinlər.
Həqiqətən də müşahidələr göstərir ki, heç də bütün tələbələr təhsil kreditlərindən yararlana bilmir. Bu da, öz növbəsində, bəzi tələbələrin ali təhsil almasına, yaxud da təhsilini başa vurmasına imkan vermir. Nəzərə almaq lazımdır ki, ali məktəblərdə ödənişli ixtisasların faiz nisbəti daha böyükdür. Bu baxımdan çalışmaq lazımdır ki, təhsil kreditlərinin verilməsi asanlaşdırılsın.
Maraqlıdır, bəs ekspertlərin bununla bağlı fikirləri nədən ibarətdir? Sözügedən məsələni dəyərləndirən təhsil sahəsi üzrə ekspert Kamran Əsədovun fikrincə, “Maarifçi” tələbə kredit fondunun tərtib etdiyi şərtlər kifayət qədər çoxdur: “Ən ağır şərtlərdən biri ondan ibarətdir ki, valideynlərinin illik gəlirləri rəsmi şəkildə 10 min manatdan çox olmalıdır. Azərbaycan reallığında kiminsə gəliri bu məbləğdən çoxdursa, onun kredit almağa heç bir ehtiyacı yoxdur. Ötən ilə qədər yalnız dövlət universitetlərində oxuyan tələbələrin təhsil haqlarının verilməsini "Maarifçi" tələbə kredit fondu həyata keçirirdi. Bu ildən etibarən isə həm də xaricdə oxuyan tələbələr bu kreditdən yararlana biləcək. Əsas şərtlərdən biri ondan ibarətdir ki, onlar oxuduqları müddətdə təhsil haqlarını bu fond vasitəsilə ödəyirlər.Təhsillərini başa vurduqdan sonra bir il müddətinə onlara vaxt verilir. Sonradan isə tələbələr mütləq şəkildə işlə təmin olunmalıdırlar ki, aldıqları kreditləri faizlə geri qaytarsınlar. Əlbəttə, digər kredit müqavilələrilə müqayisədə bunun şərtləri kifayət qədər yaxşıdır. Məsələn, qonşu Türkiyədə hər kəs bu kreditlərdən istifadə edir. Ancaq həmin fondun, bizimkindən fərqli olaraq, bir çox özəllikləri var. Türkiyədə kreditin verilməsində belə bir şərt var ki, xanım tələbə bu kreditdən istifadə etdiyi müddətdə ailə həyatı qurarsa, fond tərəfindən həmin kredit bağışlanır. Azərbaycanda isə nə dövlət, nə də özəl sektorda kreditlərin bağışlanması kimi təcrübə yoxdur. Bu baxımdan, "Maarifçi" tələbə kredit fondunun bəzi güzəştləri olarsa, daha yaxşı olar. Fondun kredit verilməsi üçün müəyyən etdiyi tələblər ağırdır. Sənədləşmə prosesində tələb olunan sənədlərin çoxluğu müraciət edənlərdə xeyli problem yaradır. Şərtlər yumşaldılarsa, kreditlər üçün müəyyən edilən faiz dərəcələri azaldılarsa, müraciət edib uğur qazananların da sayı artacaq”.
Vidadi ORDAHALLI