Müəllimlərin işə qəbulu müsabiqəsində Azərbaycan dili və ədəbiyyat fənlərindən keçirilən test imtahanı müzakirələrə səbəb olub. Belə ki, imtahanda müəllimlərə verilən suallar birmənalı qarşılanmayıb. İmtahan iştirakçılarının əksəriyyəti sualların qəlizliyindən narazı qalıb. Namizədlərin hər birinə Azərbaycan dili və ədəbiyyat fənnləri üzrə müxtəlif suallar ünvanlanıb.
Müəllimlərin bir qismi sualların tərtibatından narazı olduqlarını sosial şəbəklələr vasitəsilə bildiriblər. Onlar sualların şərtinin uzun və anlaşılmaz olduğunu, 90 dəqiqəlik vaxt çərçivəsinə uyğun gəlmədiyini, ədəbiyyat fənnində bəzi sualların əsərin dil və məzmun xüsusiyyətlərindən kənar olduğunu qeyd ediblər. Məsələn, “Mirzə Fətəli Axundzadənin “Aldanmış Kəvakib” əsərində bir-birinə it deyən obrazlar kim idi”, “İsmayıl Şıxlının “Namərd gülləsi” əsərində Niftalı Koxa çayda çimərkən birinci hansı paltarını çıxardı” tipli suallar var imiş.
İmtahandan narazı qalan namizədlər Azərbaycan dili və ədəbiyyat müəllimləri olaraq biliklərinin bu cür suallarla ölçülməsinə öz etirazlarını bildiriblər. Onlar imtahan nəticələrinin ləğv olunmasını və təkrar keçirilməsini tələb edirlər.
Təhsil naziri Emin Əmrullayev narazılıqlara operativ reaksiya verdi və tədbir görüləcəyini bildirdi. Amma görülən tədbir deyəsən yalnız filoloqlara aid olundu. Təhsil Nazirliyi həm də filoloqların bir hissəsinin yenidən imtahan verməsi ilə bağlı qərar qəbul etdi. Bu qərarda, riyaziyyatçılar başda olmaqla, digər fənnlərə aid olan imtahanların təkrar keçirilməsi nəzərə alınmadı. Eləcə də 23 iyul tarixindən əvvəl baş tutan imtahanların təkrar keçirilməsi yox, yalnız həmin günkü imtahanların təkrar keçirilməsinə qərar verildi.
Təkrar imtahanın təşkili əlavə vəsait tələb edir. Olmazdımı ki, bu işi görən səlahiyyətli şəxslər məsuliyyətli davranardılar, nəticədə dövlət iki dəfə xərcə düşməzdi? Buna görə məsuliyyət kimin üzərinə düşür?
Təhsil eksperti Elçin Əfəndi “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, yalnız bir fənn üzrə imtahanların yenidən təşkili doğru addım deyil: “Ciddi nöqsanların olduğunu mən də qəbul edirəm. Bir sahədə təkrar imtahan təşkili digərlərində qıcıq yaradacaq. Yaxşı olardı ki, bu işə məsuliyyətli yanaşılardı və təkrar imtahana ehtiyac duyulmazdı. Əgər belə qərar verilirsə, onda bütün sahələri əhatə etməliydi. Hiss olunur ki, müəllimlərin işə qəbulu ilə bağlı imtahanları keçirənlərin vahid sistemi yoxdur. Konkret ədəbiyyat siyahısı yoxdur ki, müəllimlər məhz həmin kitablarla imtahana hazırlaşsınlar. İmtahanda ayrılmış zamanla təyin edilən suallar arasında kifayət qədər ziddiyyət var. Elə suallar var ki, 2-3 dəqiqə vaxt tələb edir. Halbuki 60 suala 90 dəqiqə vaxt verilir. Bütün bunlara görə də müəllimlər haqlı iradlarını bildirirlər. Məsuliyyət sualları kim tərtib edirsə birbaşa onların üzərinə düşür. Azərbaycan Təhsil Nazirliyinin tabeçiliyində olan Təhsil İnstitutu, İnsan Resursları Mərkəzi məsuliyyət daşıyır. Digər neqativlik məktəblərdə gizlədilən vakansiyalarla bağlıdır. Məktəb direktorları 2-3 yeri gizli saxlayır ki, özü istədiyi adamı yerləşdirsin. Bütün bu amillər prosesə zərərli təsir göstərir. Bu il 60 min adam imtahan verir, ayrılmış vakansiya 8 mindi. Bu da kifayət qədər uçrumlu vəziyyətdir. Qəbul olunma ehtimal az olduğu səbəbindən müəllimlər çox narahatdırlar. Biz vakant yerləri üzə çıxara bilmiriksə, məcburuq ali məktəblərdəki pedaqoji kadr hazırlığı sahəsindəki yerlərin sayını azaldaq. Əhalimiz də getdikcə artır. Bu işlərin rahat görülməsinin başqa bir yolu imtahanların Dövlət İmtahan Mərkəzi tərəfindən keçirilməsidir. DİM bütün dövlət qulluğuna imtahanları keçirirsə, niyə müəllimlərlə bağlı eyni addım atılmamalıdır? Çünki DİN keçirdiyi imtahanlarla bağlı vahid ədəbiyyat siyahısını təqdim edir. Hər kəs ordan hazırlaşıb, imtahanını verir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
