Son vaxtlar “Azərbaycan Hava Yolları”(AZAL) Qapalı Səhmdar Cəmiyyətindən narazılıqlar artıb. Narazılıqlar müxtəlif kontekstdə özünü göstərir.
Narazılıqlardan biri onunla bağlıdır ki, pandemiya səbəbindən xaricə gediş-gəliş kəskin azalsa da, bu, qiymətlərə təsir etməyib. Yəni təyyarə biletlərinin qiyməti ucuzlaşmayıb, əksinə, bir az da bahalaşıb. Üstəlik, nəzərə alsaq ki, AZAL dövlət şirkətidir və hər il büdcədən yardım alır, o zaman şirkətin belə fəaliyyət göstərməsi anlaşılan deyil.
Digər problem onunla bağlıdır ki, qaytarılan biletlərə görə vətəndaşlar pulunu AZAL-dan geri ala bilmirlər. Bununla bağlı konkret faktlar var. Belə ki, vətəndaş Asiman Kamilli AZAL-a qaytardığı biletin pulunu ala bilmir. O bununla bağlı bir sıra məqamlara toxunub: “Dekabr ayının 5-i AZAL-dan Bakı-İzmir-Mardin reysinə 372 dollara 2 nəfərlik bilet almışdım. Uçuş zamanı 24 dekabr idi. Ancaq bəzi işlərin çoxluğuna görə uçuşa 6 gün qalmış bileti ləğv edəsi oldum. Sonra AZAL-la əlaqə saxladım. Normal qaydalara uyğun olaraq, biletin pulunun 5 faizi yanacaqdır, qalan məbləğ isə kartıma geri qaytarılmalı idi. Ancaq üzərindən 3 aya yaxın vaxt keçsə də, hələ də pul qayıtmayıb. AZAL-a nə vaxt yazıram, deyir bileti aldığınız yerə müraciət edin. Ora ilə də heç nə alınmır”. Maraqlıdır, normalda bu pulu AZAL qaytarmalıdırsa, o zaman niyə vətəndaşları belə süründürürlər?
“AZAL-ın məlum süründürməçiliyə yol verməsinin heç bir hüquqi əsası yoxdur”
Məsələyə münasibət bildirən hüquqşünas Şəmsəddin Əliyevin sözlərinə görə, AZAL-ın qaytarılmış biletin pulunu ödəməməsi və bununla bağlı müxtəlif süründürməçiliyə yol verilməsi birbaşa qanun pozuntusudur: “Buna başqa ad vermək çətindir. Sərnişin bilet alandan sonra müəyyən səbəblər üzündən uçuşdan imtina edirsə, o zaman bileti qaytaran zaman ona bəlli bir ödəniş edilməlidir. Bileti geri qaytarırsa, biletə görə verilən vəsaitin yarısı geri qaytarılmalıdır. Bu, yeni bir şey deyil. Sovet dönəmində də belə idi. İndi də bu qayda belədir. Özü də tək bizdə bu belə deyil, bütün dünyada belədir. Başqa bir tərəfdən, AZAL özəl bir aviaşirkət deyil ki, müştərilərə münasibətdə özəl qaydalar tətbiq etsin. AZAL dövlətə məxsus olan şirkətdir. Ona kim rəhbərlik edirsə-etsin, vətəndaşlara xidmət göstərməlidir. Söhbət vətəndaşların hüquqlarından gedir. Vətəndaş hər hansı bir səbəbdən uçuşdan imtina edirsə, bileti qaytaran zaman ödənişin bir hissəi geri qaytarılmalıdır. Mütləq deyil bilet hansı aviakassada alınıb. AZAL-ın heç bir haqqı yoxdur ki, vətəndaşı süründürsün. Vətəndaş qaytardığı biletin pulunu ala bilmirsə, o zaman yazılı şəkildə AZAL-a müraciət etməlidir. Qurumdan cavab alandan sonra AZAL-ı yerləşdiyi ərazi üzrə məhkəməyə verməlidir. Bütün hallarda, AZAL-ın məlum süründürməçiliyə yol verməsinin heç bir hüquqi əsası yoxdur. Bu həm qanun pozuntusu, həm də vətəndaşın hüquqlarının tapdanmasıdır”.
Hüquqşünas hesab edir ki, belə hallar AZAL-dan narazılıqları artırır.
Vidadi ORDAHALLI
