Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan Gürcüstana rəsmi səfər edib. Səfər çərçivəsində onun Gürcüstanın Baş naziri Giorgi Qaxariya ilə təkbətək və çoxtərəfli formatda görüşü keçirilib.
N.Paşinyanın Prezident Salome Zurabişvili və parlamentin sədri Arçil Talakvadze ilə də görüşləri səfər proqramına daxildir.
Gürcüstanın Xarici İşlər naziri David Zalkaliani bildirib ki, görüşlərdə tərəflər koronavirusa qarşı birgə mübarizə, regional təhlükəsizlik məsələləri, ticari-iqtisadi əlaqələr, enerji sahəsində əməkdaşlıq kimi məsələləri müzakirə ediblər. Görüşdən sonra keçirilən mətbuat konfransında Ermənistanın Baş naziri iki ölkə arasındakı münasibətlərin əhəmiyyətindən danışıb: “Biz Gürcüstanın Avroatlantik məkana can atmasını müsbət qarşılayırıq. Bizim təhlükəsizliklə bağlı baxışlarımızda ümumi, üst-üstə düşən məqamlar var. Ermənistan Gürcüstan üçün, Gürcüstan isə Ermənistan üçün təhlükəsizliklə bağlı təhdid ola bilməz”. Sonra Paşinyan iki ölkə arasındakı əlaqələrin bütün aspektinə toxunub.
Ermənistanın indiki məqamda Gürcüstanla əməkdaşlığa bu şəkildə meyl etməsi çox maraqlıdır. İkincisi isə Paşinyanın iki ölkə arasındakı münasibətlərdə təhlükəsizlik məsələləri ilə bağlı maraqların üst-üstə düşdüyünü deməsi heç bir məntiqə sığmır. Çünki Gürcüstan da ərazi bütövlüyü məsələsindən əziyyət çəkir. Ermənistan Rusiyanın qorxusundan heç vaxt Gürcüstana ərazi bütövlüyü ilə bağlı məsələdə açıq dəstək verməyib. Bundan əlavə, Paşinyan Gürcüstanın daxilində olan və ermənilərin kompakt yaşadığı Cavaxetiyada separatçı meyllərin inkişafına ciddi dəstək verir. Belə olan təqdirdə hansı ümumi təhlükəsizlik maraqlarından danışmaq olar?
Yeganə Hacıyeva: “Ermənistanla Gürcüstanın heç bir ortaq təhlükəsizlik marağından danışmağa dəyməz”
Politoloq Yeganə Hacıyeva “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Ermənistanın bu davranışlarının əsaslı səbəbləri var: “Ermənistan özünə nəfəsliyi artırmaq üçün yeni konfiqurasiya axtarışındadır. Onun çox böyük nəfəsliyi olan İranla bağlı vəziyyət gərgindir. Xüsusilə də sanksiyalar girdabında çabalayan və koronovirusun geniş yayıldığı ölkə kimi İranın təcridi dərinləşir. Bu da Ermənistanı vadar edir ki, yeni çıxış yolları axtarsın. Bunu da Gürcüstanla mehriban münasibətlərin qurulmasında görürlər. Digər qonşularından fərqli olaraq, Ermənistanın bu ölkə ilə diplomatik münasibətləri var. İki ölkə arasında bir sıra anlaşma imzalansa da, ikitərəfli münasibətlər birmənalı deyil. Xüsusilə də təhlükəsizlik məsələsinə baxışda ölkələr arasında kəskin fərq var. Ermənistan Rusiya ilə isti münasibətlərə sahibdir və Avrasiya İqtisadi Birliyinin üzvüdür. Ermənistan digər qonşuları olan Azərbaycan və Türkiyə ilə düşmən münasibətlərindədir. Gürcüstan isə Rusiya ilə ikitərfli münasibətlərə sahib deyil, üstəlik, Rusiyaya 2014-cü ildə tətbiq edilən sanksiyaya qoşulub. Ermənistandan fərqli olaraq, Gürcüstan həm Azərbaycan, həm də Türkiyə ilə dost və qonşuluq münasibətləri qurub. Bununla yanaşı, Ermənistan Gürcüstana qarşı açıq ərazi iddiası ilə çıxış edir.
Gürcüstanda sayı 100 minlərlə ölçülən erməni yaşayır. Onlar əsasən Ermənistanla sərhədə yaxın ərazidə - Samtsxe-Cavaxeti bölgəsində cəmləşiblər. Ermənistan uzun müddətdir Cavaxetiyada separatizmi alovlandırır.
Erməni ekspertlər isə qətiyyən məsələnin bu tərəfi haqqında danışmırlar. Onlar Gürcüstanın Ermənistana qarşı ehtiyatlı mövqe tutmasını yalnız xarici təsirlə izah etməyə çalışırlar. Bu da özlüyündə Gürcüstan üçün təhlükəli məqamdır. Çünki ermənilər arxadan qəfil zərbə endirə bilərlər. Çox güman ki, çıxılmaz vəziyyətə düşmüş İrəvan bu addımı atacaq.
Bunlardan aydın olur ki, Ermənistanla Gürcüstan arasında geosiyasi və sosial-mədəni və xüsusilə də təhlükəsizliyə baxış mövzusunda uçurum meydana gəlib. Rəsmi Tiflis Avrasiya İttifaqına üzvlüyün iki ölkəni bir-birindən daha da uzaqlaşdıracağı barədə xəbərdarlıq edib. Ekspertlərin rəyinə görə, bu, regionda Türkiyə-Azərbaycan-Gürcüstan əməkdaşlığının güclənməsinə səbəb olub. Bütün bunlar sübut edir ki, Ermənistan-Gürcüstan münasibətlərində sərinlik mövcuddur.
Bundan başqa, ermənilər region ölkələri arasında ixtilaf salmaq yolunu davam etdirirlər. Onlar gah Qərbi, gah da Rusiyanı ittiham edirlər. Hiss olunur ki, Ermənistan tədricən regionun geosiyasi mənzərəsində qara ləkəyə çevrilir. O, qeyri-müəyyənlik və təhlükə faktoru olaraq qalır. Bu baxımdan da Ermənistanla Gürcüstanın heç bir ortaq təhlükəsizlik marağından danışmağa dəyməz”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
